Khơi dậy tiềm năng du lịch trải nghiệm ở xã Khúc Thừa Dụ
Đền thờ Khúc Thừa Dụ, làng nghề mộc Cúc Bồ…, xã Khúc Thừa Dụ (Hải Phòng) có nhiều tiềm năng để phát triển du lịch trải nghiệm gắn với bản sắc văn hóa vùng đồng bằng Bắc Bộ.

Khi văn hóa trở thành tài nguyên
Những ngày cuối tuần, khu biểu diễn múa rối nước Hồng Phong ở thôn Bồ Dương luôn rộn ràng tiếng trống, tiếng nhạc. Trên mặt nước, những con rối gỗ tái hiện sinh động cảnh sinh hoạt làng quê như cấy cày, đánh cá, múa rồng, đấu vật… thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước.
Múa rối nước Hồng Phong không chỉ là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia mà còn là một trong số ít phường rối vẫn duy trì hoạt động biểu diễn gắn với đời sống cộng đồng. Sau mỗi buổi diễn, du khách còn có cơ hội tìm hiểu cách điều khiển con rối, giao lưu với nghệ nhân và nghe kể về lịch sử hình thành của loại hình nghệ thuật dân gian hàng trăm năm tuổi này.
Không xa khu rối nước là đình cổ Bồ Dương với kiến trúc gỗ truyền thống, nổi bật bởi hệ thống cột lim và những đường chạm khắc tinh xảo, mang đậm dấu ấn nghệ thuật đình làng Bắc Bộ. Trong khi đó, đền thờ Khúc Thừa Dụ - người có công đặt nền móng cho nền tự chủ dân tộc vào cuối thế kỷ IX, đầu thế kỷ X - cũng là điểm nhấn quan trọng trong không gian du lịch văn hóa, tâm linh của địa phương.

Bên cạnh các điểm đến văn hóa, lịch sử, làng nghề mộc Cúc Bồ với lịch sử hàng trăm năm cũng tạo sức hút riêng đối với du khách. Đến đây, du khách có thể trực tiếp quan sát quy trình chạm khắc gỗ thủ công, từ tạo hình đến hoàn thiện sản phẩm. Ông Bùi Hoàng Lượng, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Cúc Bồ cho biết lượng khách đến tham quan làng nghề trong những năm gần đây tăng rõ rệt. “Nhiều đoàn khách sau khi xem múa rối nước đã kết hợp sang tham quan làng nghề. Người dân rất mong địa phương tiếp tục quan tâm đầu tư để phát triển du lịch bài bản hơn, vừa quảng bá nghề truyền thống, vừa nâng cao thu nhập”, ông Lượng nói.
Đặc biệt, các giá trị văn hóa, lịch sử và làng nghề ở xã Khúc Thừa Dụ nằm trong cùng một không gian tương đối gần nhau, thuận lợi hình thành chuỗi trải nghiệm khép kín như xem rối nước, tham quan đình cổ, dâng hương đền thờ, trải nghiệm làng nghề.
Tìm lời giải cho phát triển du lịch kết nối
Nhận thấy tiềm năng lớn, thời gian qua, xã Khúc Thừa Dụ đã bước đầu định hướng phát triển du lịch gắn với bảo tồn di sản và làng nghề truyền thống. Trong quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội, địa phương xác định du lịch văn hóa cộng đồng là hướng đi quan trọng, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn.
Theo ông Nguyễn Tuấn Hải, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Khúc Thừa Dụ, nhiều hoạt động bảo tồn và phát huy giá trị di sản đã được duy trì, đặc biệt là phường rối nước Hồng Phong và làng nghề mộc Cúc Bồ. Một số hoạt động đón khách tham quan, trải nghiệm đã hình thành tự nhiên, tạo dấu ấn với du khách trong và ngoài nước.

Tuy nhiên, hoạt động du lịch tại xã Khúc Thừa Dụ hiện vẫn mang tính tự phát. Các điểm đến chưa được kết nối thành tour, tuyến hoàn chỉnh. Hạ tầng phục vụ du lịch còn hạn chế, thiếu cơ sở lưu trú, homestay cũng như các hoạt động trải nghiệm để giữ chân du khách lâu hơn.
Một vấn đề đáng lưu ý khác là nguồn nhân lực phục vụ du lịch tại chỗ còn thiếu và yếu. Hiện việc thuyết minh, giới thiệu chủ yếu do nghệ nhân hoặc người dân địa phương đảm nhiệm. Vì vậy, địa phương cần chú trọng đào tạo kỹ năng làm du lịch cộng đồng, giao tiếp, đón tiếp khách và ứng dụng truyền thông số nhằm nâng cao chất lượng phục vụ.
“Một hành trình trải nghiệm có thể được xây dựng theo chuỗi như rối nước Hồng Phong - làng nghề mộc Cúc Bồ - đền thờ Khúc Thừa Dụ - kết nối Đảo Cò (Nam Thanh Miện) - đền Tranh (Ninh Giang). Đây là tuyến du lịch giàu tiềm năng, vừa đa dạng trải nghiệm vừa kéo dài thời gian lưu trú”, chị Lê Thị Thùy Dương, Trưởng Đại diện văn phòng Công ty TNHH SYOUSEI tại Việt Nam, phụ trách quản lý, điều hành tour du lịch nhận định.
Bên cạnh đó, việc phát triển homestay, không gian trải nghiệm nông thôn, ẩm thực truyền thống và các trò chơi dân gian cũng sẽ góp phần tạo nên sản phẩm du lịch đặc trưng, đưa hình ảnh vùng quê Khúc Thừa Dụ đến gần hơn với du khách trong và ngoài nước.