Xu hướng sống xanh từ điện mặt trời áp mái

Điện mặt trời ngày càng phổ biến

Những năm gần đây, hệ thống điện mặt trời áp mái xuất hiện ngày càng phổ biến trên mái nhà dân cư, cơ sở kinh doanh và nhà xưởng. Xu hướng “tự sản xuất, tự tiêu thụ” đang giúp người dân chủ động nguồn điện sinh hoạt, đồng thời giảm đáng kể chi phí trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện tăng cao, đặc biệt vào mùa nắng nóng.

Gia đình ông Hoàng Mạnh Hùng ở phường Hải An là một trong những hộ sớm lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để phục vụ sinh hoạt. Trước đây, vào mùa hè, gia đình thường phải chi khoảng 3 triệu đồng tiền điện/tháng do sử dụng nhiều thiết bị điện. Từ khi đưa vào vận hành, hệ thống giúp gia đình tận dụng nguồn điện tự sản xuất vào ban ngày, qua đó giảm chi phí và giảm phụ thuộc vào lưới điện quốc gia.

Không chỉ hộ dân, nhiều cơ sở kinh doanh cũng chuyển sang mô hình tự sản xuất, tự tiêu thụ để tiết kiệm chi phí. Mới đây, gia đình chị Trần Thị Hương ở xã Phú Thái đã đầu tư hơn 300 triệu đồng lắp đặt điện mặt trời áp mái phục vụ sinh hoạt và việc kinh doanh của quán cà phê.

Theo chị Hương, trước đây mỗi tháng gia đình phải chi từ 14 - 15 triệu đồng tiền điện do quán sử dụng nhiều thiết bị như điều hòa, tủ lạnh, đèn chiếu sáng, máy pha chế. Đặc biệt vào mùa hè, chi phí điện tăng cao gây áp lực lớn cho kinh doanh. Sau khi tìm hiểu thực tế, gia đình chị quyết định đầu tư hệ thống điện mặt trời để chủ động nguồn điện lâu dài. Sau khi vận hành, chi phí điện giảm còn khoảng 7 triệu đồng/tháng. Nguồn điện ban ngày cơ bản đáp ứng nhu cầu của quán và sinh hoạt gia đình.

“Ban đầu gia đình cũng băn khoăn vì chi phí đầu tư lớn, nhưng khi sử dụng thấy hiệu quả rõ rệt. Tiền điện giảm nhiều, nhất là mùa hè nên kinh doanh ổn định hơn. Quan trọng là gia đình chủ động được nguồn điện và yên tâm vì dùng năng lượng sạch”, chị Hương chia sẻ.

Thực tế cho thấy, mô hình điện mặt trời áp mái đang dần trở thành lựa chọn phổ biến nhờ khả năng tiết kiệm chi phí và tăng tính chủ động trong sử dụng điện.

Theo ông Nguyễn Đại Nhân, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Đại Nhân (phường Gia Viên), nhu cầu lắp đặt điện mặt trời mái nhà thời gian gần đây tăng mạnh ở cả hộ dân và doanh nghiệp. Nếu trước đây chi phí đầu tư là rào cản thì hiện nay, công nghệ và chính sách khuyến khích năng lượng tái tạo đã giúp mô hình này trở nên khả thi hơn.

Ông Nhân cho biết, khách hàng hiện nay chủ yếu hướng đến mô hình tự sản xuất, tự tiêu thụ thay vì bán điện. Hệ thống có độ ổn định cao, bảo hành từ 5 - 10 năm, giúp người dùng yên tâm trong quá trình vận hành và dần hình thành thói quen sử dụng điện tiết kiệm, hợp lý hơn.

Hình thành lối sống xanh

Không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, điện mặt trời mái nhà còn góp phần quan trọng trong việc hình thành lối sống xanh trong cộng đồng. Từ nhu cầu tiết kiệm chi phí điện năng, nhiều hộ gia đình và doanh nghiệp đã quan tâm hơn đến việc sử dụng năng lượng sạch, thân thiện với môi trường và nâng cao ý thức tiết kiệm năng lượng trong sinh hoạt hằng ngày.

Theo Công ty Điện lực Hải Phòng, hiện đơn vị đang mua điện từ 887 dự án điện mặt trời mái nhà với tổng công suất hơn 26 MWp. Riêng quý I năm nay, sản lượng điện mua đạt hơn 2,8 triệu kWh, tương đương hơn 6 tỷ đồng. Công ty thường xuyên đồng hành cùng khách hàng trong khảo sát, tư vấn công suất lắp đặt phù hợp với nhu cầu thực tế, đồng thời hướng dẫn bảo đảm an toàn kỹ thuật trong vận hành hệ thống.

Theo Quyết định số 768/QĐ-TTg ngày 15/4/2025 của Thủ tướng Chính phủ, Hải Phòng được quy hoạch phát triển hơn 3.600 MW điện mặt trời mái nhà đến năm 2030. Tuy nhiên, hiện nay tổng công suất mới đạt khoảng 70 MW, cho thấy dư địa phát triển còn rất lớn.

Ông Đinh Xuân Chiến, Phó Trưởng phòng kinh doanh, Công ty Điện lực Hải Phòng cho biết Nghị định số 58/2025/NĐ-CP đã tạo hành lang pháp lý quan trọng, khuyến khích phát triển điện mặt trời theo hướng tự sản xuất, tự tiêu thụ. Các hộ dân chủ yếu sử dụng điện cho nhu cầu nội bộ, việc bán điện cho EVN được giới hạn nhằm tránh phát triển mang tính thương mại.

Cùng với đó, ngành điện khuyến cáo người dân cần tuân thủ đầy đủ quy định về đăng ký, đấu nối và an toàn kỹ thuật để bảo đảm hệ thống vận hành ổn định, an toàn cho lưới điện.

Theo Sở Công Thương Hải Phòng, thời gian tới thành phố tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ người dân và doanh nghiệp phát triển điện mặt trời mái nhà theo hướng an toàn, hiệu quả và bền vững; đồng thời tạo thuận lợi về thủ tục hành chính, thu hút đầu tư vào lĩnh vực năng lượng sạch.

Thực tế cho thấy, từ một giải pháp tiết kiệm điện đơn thuần, điện mặt trời áp mái đang dần trở thành biểu hiện rõ nét của xu hướng sống xanh. Những mái nhà phủ pin năng lượng mặt trời không chỉ tạo ra nguồn điện sạch mà còn phản ánh sự thay đổi trong nhận thức của người dân về trách nhiệm bảo vệ môi trường và hướng tới phát triển bền vững.

TRẦN HIỀN