Giữ vững 'trận địa tư tưởng' ngay từ thôn, xóm
Giữ vững 'trận địa tư tưởng' ngay từ thôn, xóm là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh không gian mạng phát triển mạnh mẽ và các thông tin xấu độc ngày càng len lỏi về cơ sở.
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn xác định công tác xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt, có ý nghĩa quyết định đối với sự tồn vong của Đảng, sự phát triển của đất nước và chế độ xã hội chủ nghĩa. Trong đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là yêu cầu cấp bách trước mắt mà còn là nhiệm vụ chiến lược lâu dài nhằm giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng, củng cố niềm tin của nhân dân đối với con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.
Hiện nay, trước sự phát triển mạnh mẽ của internet, mạng xã hội và quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng, các thế lực thù địch, cơ hội chính trị ngày càng gia tăng hoạt động chống phá chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước ta bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt. Ở khu vực nông thôn, chúng lợi dụng những hạn chế trong quản lý xã hội, những vụ việc tiêu cực, các vấn đề liên quan đến đất đai, dân sinh, tôn giáo… để kích động dư luận, làm suy giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chính quyền cơ sở. Trong bối cảnh đó, vai trò của tổ chức đảng ở cơ sở, đặc biệt là chi bộ đảng ở nông thôn, càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Là tổ chức gần dân nhất, trực tiếp lãnh đạo và gắn bó mật thiết với nhân dân, chi bộ đảng ở nông thôn không chỉ là cầu nối đưa chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước vào cuộc sống, mà còn là lực lượng nòng cốt trong công tác tuyên truyền, định hướng dư luận, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ngay từ thôn, xóm.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng - nhiệm vụ quan trọng trong giai đoạn hiện nay
Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đây là cơ sở lý luận, kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Đảng và cách mạng Việt Nam. Việc kiên định và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng chính là bảo vệ đường lối cách mạng đúng đắn, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc và giữ vững ổn định chính trị, xã hội để xây dựng và phát triển đất nước.
Thực tiễn cho thấy, các thế lực thù địch chưa bao giờ từ bỏ âm mưu chống phá cách mạng Việt Nam. Trước sự bùng nổ của internet và mạng xã hội, mọi thông tin tốt - xấu đều được lan truyền nhanh chóng. Do đó, các thế lực thù địch, phản động, cơ hội chính trị, bất mãn đã lợi dụng không gian mạng để xuyên tạc lịch sử, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, kích động tư tưởng chống đối, tư tưởng cực đoan, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong khi đó, ở khu vực nông thôn, trình độ tiếp cận và chọn lọc thông tin của một bộ phận người dân còn hạn chế. Nhiều người dễ bị tác động bởi tin giả, thông tin sai sự thật. Một số vấn đề như tranh chấp đất đai, ô nhiễm môi trường, khiếu nại kéo dài, chênh lệch về đời sống, thu nhập bấp bênh, thiếu việc làm… nếu không được giải quyết kịp thời sẽ trở thành điểm nóng về tư tưởng. Ngoài ra, sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên ở cơ sở cũng ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin của nhân dân đối với Đảng.
Điều đó đòi hỏi các tổ chức cơ sở đảng, đặc biệt là chi bộ ở nông thôn, phải phát huy vai trò tiên phong trong công tác tư tưởng và định hướng dư luận xã hội.
Chính vì vậy, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không còn là nhiệm vụ riêng của các cơ quan lý luận hay lực lượng chuyên trách mà đã trở thành trách nhiệm của cả hệ thống chính trị. Trong đó, chi bộ đảng ở nông thôn giữ vai trò quan trọng bởi đây là nơi trực tiếp tiếp xúc, tuyên truyền và vận động nhân dân hằng ngày.
Chi bộ đảng ở nông thôn - “pháo đài” bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở cơ sở
Ở nông thôn, chi bộ đảng được xem là “hạt nhân chính trị” lãnh đạo toàn diện các mặt đời sống xã hội tại địa phương. Mọi chủ trương, nghị quyết của Đảng muốn đi vào cuộc sống đều phải thông qua vai trò lãnh đạo, tổ chức thực hiện của chi bộ. Chi bộ không chỉ lãnh đạo phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới mà còn định hướng tư tưởng cho cán bộ, đảng viên và nhân dân. Thông qua sinh hoạt chi bộ, các buổi họp dân, hoạt động của các đoàn thể, chi bộ giúp người dân hiểu đúng chủ trương của Đảng, tránh bị các thông tin sai lệch dẫn dắt.
Điều đáng nói là người dân ở nông thôn thường đánh giá uy tín của Đảng thông qua hình ảnh cán bộ, đảng viên ở cơ sở như bí thư chi bộ, trưởng thôn, cán bộ xã, đảng viên tại địa phương. Nếu bí thư chi bộ, trưởng thôn hay đảng viên gương mẫu, gần dân, trách nhiệm với công việc thì người dân sẽ tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng. Ngược lại, nếu cán bộ quan liêu, hách dịch, thiếu minh bạch hoặc xa dân thì rất dễ làm giảm sút niềm tin của nhân dân.
Thực tế ở nhiều địa phương cho thấy, nơi nào chi bộ đoàn kết, giữ vững nguyên tắc, phát huy dân chủ và chăm lo lợi ích của nhân dân thì nơi đó tình hình chính trị ổn định, các phong trào phát triển mạnh, người dân tin tưởng, ủng hộ và chấp hành tốt mọi chủ trương của Đảng, của chính quyền địa phương. Ngược lại, nơi nào nội bộ mất đoàn kết, cán bộ thiếu trách nhiệm, quan liêu, thiếu minh bạch, nói không đi đôi với làm, tư lợi, không vì dân, không chăm lo cho dân thì ở đó dễ phát sinh tâm lý bất mãn, mâu thuẫn, khiếu kiện kéo dài.
Điều đó cho thấy, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ là tuyên truyền lý luận mà trước hết phải tạo được niềm tin thực tế trong nhân dân, trước hết phải bắt đầu từ việc xây dựng tổ chức cơ sở đảng trong sạch, vững mạnh.
Công tác tuyên truyền ở nông thôn có vai trò đặc biệt quan trọng, nhất là trong bối cảnh thông tin đa chiều như hiện nay. Nếu tuyên truyền tốt, người dân sẽ hiểu, đồng thuận và tích cực tham gia thực hiện các phong trào tại địa phương.
Trên thực tế, nhiều người dân ở nông thôn tiếp cận thông tin chủ yếu qua báo chí, mạng xã hội hoặc truyền miệng. Tuy nhiên trong bối cảnh nhiều thông tin trên mạng xã hội thật giả lẫn lộn, nhiều người nghe đài, đọc báo thì ít mà lướt mạng xã hội thì nhiều, nếu chi bộ không chủ động cung cấp thông tin chính thống thì rất dễ xuất hiện tin đồn thất thiệt, gây tâm lý hoang mang trong nhân dân.
Do đó, chi bộ cần đổi mới phương thức tuyên truyền theo hướng ngắn gọn, dễ hiểu, sát với thực tiễn đời sống của người dân. Việc học tập nghị quyết không nên dừng ở hình thức đọc văn bản mà cần gắn với những vấn đề cụ thể của địa phương như sản xuất nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới, chuyển đổi cơ cấu kinh tế hay các chính sách liên quan đến quyền lợi của người dân. Ở nhiều địa phương, các chi bộ đã đổi mới hình thức tuyên truyền thông qua loa truyền thanh, mạng xã hội, tổ công nghệ số cộng đồng, các buổi sinh hoạt văn hóa, văn nghệ… tạo nhiều hiệu quả tích cực.
Thực tiễn cũng cho thấy, ở những nơi chi bộ chủ động đối thoại, giải thích rõ ràng cho nhân dân về các chủ trương mới thì người dân đồng thuận cao hơn và hạn chế được những thông tin sai lệch truyền tai nhau trong nhân dân.
Trong những năm gần đây, các thế lực thù địch thường lợi dụng các vấn đề “nóng” ở nông thôn như đất đai, môi trường, giải phóng mặt bằng, tham nhũng, các vụ việc tiêu cực ở cơ sở hay khiếu kiện để kích động người dân chống đối chính quyền. Trước tình hình đó, chi bộ đảng ở cơ sở phải thực sự là lực lượng nòng cốt trong việc nắm bắt tình hình tư tưởng của nhân dân, kịp thời phát hiện và xử lý các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở, bởi lẽ giữ vững trận địa tư tưởng ngay từ thôn, xóm là gốc rễ để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Chi bộ và mỗi đảng viên phải nắm bắt tình hình kịp thời để định hướng dư luận, giải thích, tuyên truyền để người dân hiểu đúng bản chất vấn đề. Thực tế đã cho thấy, nhiều vụ việc phức tạp ở cơ sở được giải quyết ổn định nhờ chi bộ chủ động đối thoại với nhân dân, công khai minh bạch thông tin và phát huy vai trò của đảng viên nòng cốt.
Điều quan trọng là công tác đấu tranh phải được thực hiện bằng phương pháp mềm dẻo, thuyết phục, lấy đối thoại và giải thích làm trọng tâm. Nếu cán bộ cơ sở né tránh, thiếu thông tin hoặc xử lý chậm sẽ tạo ra “khoảng trống thông tin”, từ đó các đối tượng xấu dễ lợi dụng để tung tin giả, xuyên tạc và kích động dư luận, từ vấn đề nhỏ cũng có thể trở thành điểm nóng.
Một ví dụ là, trong quá trình triển khai các dự án liên quan đến thu hồi đất, nhiều nơi đã xuất hiện thông tin sai lệch về chính sách bồi thường. Tuy nhiên, những địa phương mà chi bộ chủ động công khai quy hoạch, tổ chức đối thoại với dân, giải thích minh bạch về chính sách hỗ trợ thì tình hình nhanh chóng ổn định, người dân đồng thuận thực hiện.
Qua đó có thể thấy, muốn bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hiệu quả thì phải gắn chặt với việc giải quyết kịp thời những vấn đề dân sinh ngay tại cơ sở. Đặc biệt, mỗi đảng viên phải là “chiến sĩ” trên mặt trận tư tưởng, kiên quyết đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc, đồng thời lan tỏa thông tin tích cực trong cộng đồng.
Trong công tác xây dựng Đảng hiện nay, niềm tin của nhân dân được xem là yếu tố quan trọng nhất. Bởi lẽ, mọi chủ trương đúng đắn của Đảng nếu không được nhân dân đồng tình, ủng hộ thì rất khó đi vào cuộc sống.
Ở nông thôn, niềm tin của người dân không chỉ đến từ lời nói mà chủ yếu được xây dựng bằng hành động cụ thể của đội ngũ cán bộ, đảng viên. Một cán bộ tận tụy giúp dân phát triển kinh tế, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho dân, giải quyết thủ tục nhanh gọn, công khai minh bạch trong công việc, gương mẫu về đạo đức, lối sống sẽ tạo được uy tín lớn hơn nhiều bài tuyên truyền mang tính hình thức.
Những mô hình phát triển kinh tế hiệu quả, xây dựng nông thôn mới, hỗ trợ người dân chuyển đổi cây trồng, vật nuôi hay giải quyết việc làm, thực hiện tốt chính sách an sinh, chăm lo cho hộ nghèo, gia đình khó khăn ở địa phương… đều góp phần tạo dựng niềm tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng. Đây vừa là nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, vừa là giải pháp quan trọng để củng cố nền tảng tư tưởng của Đảng ở cơ sở.
Những khó khăn, thách thức đặt ra hiện nay
Sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội khiến thông tin xấu độc lan truyền nhanh chóng. Không ít người dân thiếu kỹ năng kiểm chứng thông tin nên dễ bị tác động bởi các luận điệu xuyên tạc. Bên cạnh đó, một bộ phận cán bộ, đảng viên ở cơ sở còn hạn chế về năng lực tuyên truyền, kỹ năng đối thoại với nhân dân, khả năng sử dụng công nghệ thông tin còn hạn chế. Thậm chí, một số nơi còn xảy ra tình trạng cán bộ quan liêu, thiếu trách nhiệm, làm giảm uy tín của tổ chức đảng.
Sinh hoạt chi bộ ở nhiều nơi còn hình thức, nội dung sinh hoạt nghèo nàn, chưa gắn với thực tiễn địa phương. Đảng viên trình độ còn hạn chế, nên trong các cuộc sinh hoạt chi bộ ít phát biểu; công tác phê bình và tự phê bình chưa cao. Điều đó đã làm giảm sức chiến đấu của chi bộ.
Bên cạnh đó, ở nhiều vùng nông thôn, đời sống của người dân vẫn còn khó khăn, thiếu việc làm, thu nhập chưa ổn định. Đây cũng là yếu tố mà các thế lực xấu thường lợi dụng để kích động, lôi kéo người dân tham gia các hoạt động trái pháp luật.
Nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở nông thôn trong kỷ nguyên số
Đây là giải pháp quan trọng hàng đầu. Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Đảng mạnh là do chi bộ tốt. Chi bộ tốt là do các đảng viên đều tốt”; “Muôn việc thành công hoặc thất bại đều do cán bộ tốt hoặc kém”. Lời dạy đó của Bác đã đặt ra yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên ở cơ sở cũng như chi bộ và đảng viên ở các thôn, xóm phải là tấm gương trong lao động, sản xuất và đời sống hằng ngày; phải nói đi đôi với làm; không ngừng học hỏi nâng cao trình độ, gương mẫu về đạo đức, gần dân, trọng dân, lắng nghe dân, có trách nhiệm với công việc và kiên quyết xử lý cán bộ, đảng viên sai phạm.
Nếu một bí thư chi bộ hay trưởng thôn thường xuyên xuống từng hộ dân nắm tình hình sản xuất, hỗ trợ giải quyết khó khăn cho bà con sẽ tạo được niềm tin lớn hơn nhiều so với việc chỉ tuyên truyền bằng khẩu hiệu.
Để nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới, trước hết cần tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có trình độ, thực sự gương mẫu, gần dân, trọng dân và có trách nhiệm với nhân dân.
Sinh hoạt chi bộ là môi trường trực tiếp giáo dục, quản lý và rèn luyện đảng viên. Vì vậy, chi bộ cần đổi mới nội dung sinh hoạt theo hướng thiết thực; gắn nghị quyết với vấn đề thực tiễn ở địa phương; tăng cường thảo luận, phát huy dân chủ; khắc phục tình trạng sinh hoạt hình thức. Chi bộ cần chú trọng sinh hoạt chuyên đề về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, kỹ năng nhận diện thông tin xấu độc trên mạng xã hội.
Nếu chi bộ thực hiện tốt nhiệm vụ quán triệt các nghị quyết của Đảng, thông tin kịp thời những vấn đề thời sự chính trị, các chủ trương của chính quyền địa phương và những âm mưu, thủ đoạn xuyên tạc đường lối, chính sách của Đảng, thì sẽ góp phần vào việc nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, khắc phục được sự đơn điệu trong sinh hoạt chi bộ. Đây cũng là môi trường để phát hiện sớm những biểu hiện lệch lạc về tư tưởng chính trị, từ đó có biện pháp giáo dục cán bộ, đảng viên kịp thời.
Trong thời đại số, công tác tuyên truyền vận động nhân dân ở nông thôn cần phải được đổi mới mạnh mẽ như: kết hợp tuyên truyền trực tiếp với mạng xã hội; lập các nhóm Zalo, Facebook, Viber của thôn, xóm (ví dụ: Tổ liên gia, nhóm thông tin thôn) để "phủ xanh” thông tin tích cực, chính thống của địa phương; cung cấp thông tin nhanh chóng, chính xác, ngắn gọn, dễ hiểu; chủ động định hướng dư luận; không để các thế lực xấu lợi dụng “khoảng trống thông tin” để xuyên tạc, kích động dư luận.
Mặt khác, bí thư chi bộ, cán bộ thôn, cán bộ các đoàn thể, người có uy tín, cán bộ, giáo viên nghỉ hưu… cần bám sát địa bàn, "đi từng ngõ, gõ từng nhà", lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của dân, giải thích cho bà con hiểu về các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, địa phương và giải quyết thấu đáo các vấn đề dân sinh, qua đó sẽ củng cố vững chắc niềm tin của nhân dân.
Bên cạnh đó, chi bộ cần đẩy mạnh tuyên truyền các giá trị tốt đẹp, truyền thống văn hóa để nhân dân “tự giác đề kháng” trước các luận điệu xuyên tạc, thông tin sai trái trên không gian mạng. Phát huy vai trò của Chi hội Nông dân, Phụ nữ thôn, Chi đoàn Thanh niên thôn… trong tuyên truyền, vận động quần chúng và xây dựng đời sống văn hóa ở thôn, xóm.
Không gian mạng hiện nay là mặt trận tư tưởng rất quan trọng, do đó, các chi bộ ở nông thôn cần bồi dưỡng kỹ năng sử dụng mạng xã hội cho cán bộ, đảng viên, nhân dân; thành lập lực lượng nòng cốt đấu tranh phản bác thông tin sai trái; tăng cường chia sẻ thông tin tích cực, mô hình hay, cách làm hiệu quả trong học tập và làm theo Bác, phát triển kinh tế, nâng cao đời sống nhân dân trên mạng xã hội; phối hợp với lực lượng chức năng xử lý thông tin độc hại.
Mỗi cán bộ, đảng viên cần nâng cao “sức đề kháng” trước thông tin xấu độc, không chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng.
Ở nông thôn, trình độ tiếp cận thông tin của người dân không đồng đều. Nhiều người dân tiếp nhận thông tin chủ yếu qua mạng xã hội hoặc truyền miệng. Vì vậy, nếu chi bộ không chủ động tuyên truyền thì rất dễ xuất hiện tin đồn thất thiệt. Do vậy, chi bộ cần tổ chức các cuộc họp thôn theo chuyên đề để thông qua đó phổ biến các chủ trương đến người dân bằng ngôn ngữ dễ hiểu; gắn nội dung tuyên truyền với đời sống thực tế, thông tin kịp thời những vấn đề người dân quan tâm.
Ví dụ như khi thực hiện chủ trương sáp nhập đơn vị hành chính ở một số địa phương, nhiều nơi xuất hiện tin đồn về cắt giảm chế độ, thay đổi quyền sử dụng đất hoặc mất quyền lợi của người dân. Những chi bộ chủ động họp dân, giải thích cụ thể các chính sách của Nhà nước đã giúp ổn định tình hình, tránh xảy ra tâm lý hoang mang. Ngược lại, những nơi thiếu thông tin minh bạch sẽ dễ phát sinh các bài viết sai lệch trên mạng xã hội, làm người dân hiểu sai chủ trương của Đảng và Nhà nước.
Mặt khác, chi bộ cũng cần phát huy vai trò của nhân dân trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Bởi lẽ, nhân dân vừa là đối tượng phục vụ, vừa là chủ thể tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Vì thế, chi bộ cần tăng cường đối thoại với dân, phát huy quyền làm chủ của dân, kịp thời biểu dương những cá nhân tích cực, xây dựng khối đoàn kết toàn dân. Khi nhân dân tin tưởng vào Đảng sẽ tự giác tham gia bảo vệ Đảng, bảo vệ chủ trương, đường lối của Đảng, thì âm mưu chống phá của các thế lực thù địch sẽ khó có điều kiện thực hiện.
Chi bộ cần gắn công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng với nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, chăm lo đời sống nhân dân. Khi người dân có cuộc sống ổn định, được bảo đảm quyền lợi chính đáng thì niềm tin đối với Đảng sẽ ngày càng được củng cố vững chắc.
Thực tế cho thấy, nơi nào đời sống nhân dân được nâng cao thì nơi đó tư tưởng ổn định. Vì thế, chi bộ cần quan tâm chỉ đạo phát triển kinh tế địa phương, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá và dám chịu trách nhiệm trước dân về các quyết định của mình; có các giải pháp hỗ trợ giảm nghèo; tạo công ăn việc làm cho dân; giải quyết các đơn thư khiếu nại đúng quy định và kịp thời; thực hiện tốt quy chế dân chủ ở cơ sở. Chỉ khi người dân được lắng nghe, được bảo vệ quyền lợi chính đáng thì niềm tin đối với Đảng sẽ được củng cố vững chắc.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là nhiệm vụ quan trọng, thường xuyên và lâu dài của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân. Trong nhiệm vụ đó, chi bộ đảng ở nông thôn giữ vai trò đặc biệt quan trọng, bởi đây là nơi trực tiếp gắn bó với nhân dân, là “cánh tay nối dài” đưa chủ trương của Đảng vào thực tiễn cuộc sống…
Mỗi cán bộ, đảng viên và người dân cần nhận thức sâu sắc rằng: bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không phải là nhiệm vụ của riêng ai mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội. Là cán bộ, đảng viên hoặc người làm công tác ở cơ sở, mỗi chúng ta cần nhận thức rõ trách nhiệm của mình trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Trước hết phải thường xuyên học tập, nâng cao trình độ; giữ vững lập trường tư tưởng; kiên định con đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn. Chủ động tuyên truyền những thông tin tích cực; không tiếp tay cho tin giả, thông tin sai sự thật; gần gũi, lắng nghe nhân dân; gương mẫu trong công việc và cuộc sống.
Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, mỗi cán bộ, đảng viên cần nâng cao kỹ năng sử dụng mạng xã hội một cách văn minh, có trách nhiệm; biến mạng xã hội thành công cụ lan tỏa những giá trị tốt đẹp.