Điểm hẹn tuổi thơ
Sau hợp nhất, việc xây dựng và duy trì những 'điểm hẹn tuổi thơ' ở mỗi thôn, tổ dân phố không chỉ là nhu cầu trước mắt mà còn là đầu tư cho tương lai của thành phố Cảng.
Mỗi thế hệ đều lưu giữ những ký ức tuổi thơ gắn với những không gian quen thuộc như sân đình, bãi cỏ đầu làng, khoảng sân khu tập thể hay những buổi sinh hoạt hè cùng bạn bè trong khu phố. Chính tại những nơi giản dị ấy, trẻ em được vui chơi, giao lưu, học cách sẻ chia, hợp tác, rèn luyện sức khỏe và từng bước hình thành nhân cách, bồi đắp tình yêu với cộng đồng nơi mình sinh sống.
Tuy nhiên, trong bối cảnh đô thị hóa diễn ra ngày càng nhanh, không gian vui chơi dành cho trẻ em đang dần thu hẹp và đối mặt với nhiều thách thức. Ở các đô thị, quỹ đất công cộng ngày càng hạn chế. Còn tại nhiều vùng nông thôn, đặc biệt là những địa phương đang trong quá trình phát triển và nâng cấp hạ tầng, sân chơi cho trẻ em vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế. Vì vậy, nhiều em nhỏ sau giờ học hoặc trong các kỳ nghỉ hè thường chỉ ở trong nhà, dành phần lớn thời gian cho điện thoại, máy tính bảng và mạng xã hội thay vì tham gia các hoạt động vui chơi, vận động và kết nối với bạn bè cùng trang lứa.
Thực tế đó cho thấy việc bảo đảm quyền vui chơi, giải trí lành mạnh cho trẻ em - một trong những quyền cơ bản được pháp luật quy định - cần được quan tâm nhiều hơn nữa. Một thành phố hiện đại không chỉ được đánh giá qua những công trình cao tầng, hệ thống hạ tầng đồng bộ hay tốc độ phát triển kinh tế, mà còn ở mức độ chăm lo cho thế hệ tương lai, đặc biệt là việc tạo dựng những không gian sinh hoạt, vui chơi an toàn và bổ ích dành cho trẻ em.
Những năm qua, Hải Phòng đã có nhiều nỗ lực đáng ghi nhận trong lĩnh vực này. Mục tiêu “100% xã, phường, thị trấn có điểm vui chơi cho thiếu nhi” được các cấp bộ Đoàn cụ thể hóa bằng nhiều chương trình, hoạt động thiết thực. Nhờ đó, nhiều sân chơi, điểm sinh hoạt văn hóa, thể thao dành cho thanh thiếu nhi được xây dựng mới hoặc nâng cấp, cải tạo. Không ít công trình được thực hiện từ nguồn lực xã hội hóa, với sự chung tay của đoàn viên thanh niên, doanh nghiệp, lực lượng vũ trang và người dân địa phương.
Giá trị của những công trình ấy không chỉ nằm ở quy mô hay mức đầu tư, mà quan trọng hơn là tạo thêm những không gian để trẻ em được vui chơi, vận động, giao lưu và phát triển toàn diện. Mỗi sân chơi, góc đọc sách hay sân thể thao cộng đồng đều góp phần giúp các em rèn luyện kỹ năng, nâng cao sức khỏe, phát huy năng khiếu và gắn kết với bạn bè. Đây cũng là địa điểm để các đoàn thể triển khai các hoạt động hè, giáo dục kỹ năng sống, phòng chống tai nạn thương tích, đồng thời bồi dưỡng văn hóa, văn nghệ và thể thao cho thiếu nhi.
Tuy nhiên, bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra cũng cao hơn. Sau hợp nhất địa giới hành chính, Hải Phòng hiện có 114 xã, phường và đặc khu, cùng hàng nghìn thôn, tổ dân phố trải rộng trên địa bàn. Quy mô dân số lớn hơn, không gian quản lý rộng hơn đồng nghĩa với nhu cầu về các thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở cho trẻ em cũng tăng lên đáng kể. Nếu trước đây mục tiêu là mỗi xã, phường có một điểm vui chơi cho thiếu nhi thì nay cần hướng tới mục tiêu cao hơn: mỗi khu dân cư đều có một “điểm hẹn tuổi thơ” phù hợp với điều kiện thực tế.
Điểm hẹn ấy không nhất thiết phải là những công trình lớn. Đó có thể là một sân chơi nhỏ trong khu dân cư được cải tạo sạch đẹp; một khoảng đất công được bố trí thiết bị vận động; một nhà văn hóa thôn, tổ dân phố được khai thác hiệu quả cho hoạt động thiếu nhi; hay đơn giản là không gian đọc sách, sinh hoạt cộng đồng được duy trì thường xuyên. Điều quan trọng là trẻ em có nơi để đến, có hoạt động để tham gia và có người đồng hành hướng dẫn.
Để làm được điều đó, rất cần sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền địa phương, các đoàn thể, ngành giáo dục, ngành văn hóa và toàn xã hội. Việc quy hoạch, xây dựng khu dân cư mới cần dành quỹ đất hợp lý cho trẻ em. Các thiết chế văn hóa hiện có cần được khai thác hiệu quả hơn. Phong trào xã hội hóa xây dựng sân chơi cần tiếp tục được khuyến khích, nhân rộng. Bên cạnh đó, không chỉ xây dựng mà còn phải duy trì hoạt động thường xuyên để những công trình ấy thực sự phát huy giá trị.
Mùa hè đã về. Ở nhiều nơi, tiếng trống sinh hoạt hè đã vang lên. Những sân chơi lại đón bước chân trẻ nhỏ. Đó là hình ảnh đẹp của thành phố luôn chăm lo cho thế hệ tương lai. Và trong hành trình xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố hạnh phúc, văn minh, hiện đại, giàu bản sắc, sẽ thật ý nghĩa nếu ở mỗi thôn, mỗi tổ dân phố, mỗi khu dân cư đều có một “điểm hẹn tuổi thơ” - nơi lưu giữ tiếng cười trẻ nhỏ hôm nay và vun đắp trở thành những công dân tốt cho ngày mai.