Nâng cao giá trị nông sản

Những vườn cây trái bạc tỷ

Những ngày cuối tháng 5, tại vùng trồng dưa ở phường An Hải, anh Nguyễn Đức Thành tất bật chăm sóc vụ dưa mới trong hệ thống nhà màng hiện đại. Hơn 1.300 m² nhà lưới với hệ thống tưới nhỏ giọt, bón phân tự động giúp dưa lê Hàn Quốc, dưa lưới Nhật Bản phát triển đồng đều, cho năng suất cao. Trước đây, khu vực này vẫn là diện tích canh tác nhỏ lẻ theo phương thức truyền thống.

Năm 2022, gia đình anh Thành đầu tư sản xuất nông nghiệp công nghệ cao. Việc kiểm soát sâu bệnh, nhiệt độ, dinh dưỡng giúp giảm từ 40 - 60% chi phí sản xuất, đồng thời nâng cao chất lượng nông sản. Theo anh Thành, người tiêu dùng hiện nay không chỉ quan tâm sản phẩm ngon mà còn phải bảo đảm an toàn, truy xuất được nguồn gốc. Nhờ sản xuất theo quy trình khép kín, sản phẩm làm ra ổn định hơn về chất lượng và được thị trường đón nhận tích cực.

Tại phường Nguyễn Trãi, hộ ông Hoàng Văn Toàn từng nhiều năm gắn bó với cây vải nhưng thu nhập bấp bênh. Cuối năm 2019, ông chuyển toàn bộ diện tích sang trồng thanh long ruột đỏ. Với 6 sào thanh long, mỗi năm gia đình thu hoạch 7 - 8 lứa quả, cho thu nhập cao hơn nhiều lần so với cây trồng cũ.

Ông Toàn cho biết, điều quan trọng nhất là thay đổi tư duy sản xuất. Người nông dân phải chủ động tiếp cận kỹ thuật mới, từ hệ thống tưới tự động đến xử lý ánh sáng để cây ra quả trái vụ. Nhờ đó, thanh long không chỉ tiêu thụ trong nước mà còn từng bước tham gia chuỗi xuất khẩu.

Nhiều vùng cây ăn quả của Hải Phòng đã chuyển sang sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP. Thành phố có hơn 28.000 ha cây ăn quả, sản lượng trung bình khoảng 305.000 tấn mỗi năm. Nhiều vùng trồng vải, nhãn, na, chuối, ổi, thanh long được cấp mã số vùng trồng, áp dụng tem truy xuất nguồn gốc và hướng tới thị trường xuất khẩu. Ở các vùng chuyên canh, giá trị sản xuất đạt từ 300 - 400 triệu đồng/ha/năm, cao hơn đáng kể so với phương thức canh tác truyền thống.

Theo bà Lương Thị Kiểm, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, muốn nâng cao giá trị nông sản thì trước hết phải nâng cao chất lượng sản phẩm. Ngành nông nghiệp đang tập trung kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, tăng cường sử dụng phân hữu cơ, chế phẩm sinh học và xây dựng các vùng sản xuất an toàn.

Định hình nền kinh tế nông nghiệp hiện đại

Phát triển nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao và xây dựng chuỗi giá trị đang mở ra hướng đi mới cho nông sản Hải Phòng. Không chỉ hình thành những vùng cây ăn quả cho thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi ha, thành phố còn từng bước định hình nền kinh tế nông nghiệp hiện đại.

Sự thay đổi ở các vùng cây ăn quả chỉ là một phần của quá trình tái cơ cấu nông nghiệp đang diễn ra tại Hải Phòng. Thành phố đã ban hành nhiều nghị quyết, đề án quan trọng tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn. Nổi bật là Nghị quyết số 07-NQ/TU ngày 29/1/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy và Đề án 1102/QĐ-UBND về thay đổi mô hình sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa quy mô lớn giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo Đề án 1102, thành phố sẽ hình thành 157 vùng sản xuất tập trung với tổng diện tích hơn 13.400 ha, đồng thời thu hút 29 dự án đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất, chế biến và giết mổ tập trung. Đây được xem là nền tảng để hình thành các chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, nâng cao sức cạnh tranh của nông sản địa phương.

Trong tổng vốn hơn 20.600 tỷ đồng giai đoạn 2026 - 2030, vốn ngân sách chỉ chiếm khoảng 3%, phần lớn đến từ doanh nghiệp và các nhà đầu tư chiến lược. Điều này cho thấy định hướng huy động mạnh nguồn lực xã hội vào phát triển nông nghiệp.

Theo ông Bùi Văn Thăng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Hải Phòng đang chuyển mạnh từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp. Sản xuất phải gắn với thị trường, nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu, thay vì chỉ chạy theo sản lượng.

Lợi thế của Hải Phòng là sở hữu các vùng cây ăn quả tập trung cùng hệ thống cảng biển, logistics phát triển. Nếu xây dựng tốt chuỗi chế biến và thương hiệu, nông sản Hải Phòng hoàn toàn có thể mở rộng thị trường xuất khẩu.

Từ những nhà màng trồng dưa ở An Hải đến những vườn thanh long ở Nguyễn Trãi, vườn na tại các phường Lưu Kiếm, Trần Nhân Tông, có thể thấy diện mạo mới của nông nghiệp Hải Phòng đang dần hình thành. Đó là nền nông nghiệp tạo ra giá trị, thương hiệu và sinh kế bền vững cho người dân nông thôn. Khi sản xuất không còn manh mún, nông sản được định vị bằng chất lượng và thương hiệu, nông nghiệp Hải Phòng sẽ có thêm cơ hội vươn xa trên thị trường trong nước và quốc tế.

TÂM PHÚC