Nhân rộng các module xanh trong đào tạo nghề
Xây dựng module xanh trong đào tạo nghề logistics hệ trung cấp, cao đẳng là bước đi quan trọng để bảo đảm nhân lực chuyển đổi xanh.

Tạo thói quen xanh cho người học
Trong bối cảnh Việt Nam đang quyết liệt thực hiện mục tiêu phát triển bền vững và cam kết đạt phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050, chuyển đổi xanh trở thành yêu cầu tất yếu đối với mọi lĩnh vực, trong đó có giáo dục nghề nghiệp. Đặc biệt, đối với lĩnh vực logistics – ngành có vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng, vận tải và phát triển kinh tế – yêu cầu “xanh hóa” đang diễn ra mạnh mẽ dưới tác động của các tiêu chuẩn quốc tế mới như: ESG, CBAM hay EU Green Deal...
Hải Phòng có hoạt động logistics, kinh tế cảng biển, công nghiệp phát triển sôi động. Vì vậy, yêu cầu cấp thiết đối với các cơ sở giáo dục nghề nghiệp là phải đổi mới chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra và phương pháp giảng dạy nhằm hình thành nguồn nhân lực chất lượng.
Giữa tháng 5 vừa qua, Trường Cao đẳng Hàng hải và Đường thủy I công bố bộ tài liệu Module Logistics xanh dành cho đào tạo trình độ cao đẳng và trung cấp. Module xanh là một môn học, phần kiến thức bắt buộc hoặc tự chọn, nhằm trang bị cho học viên nhận thức về bảo vệ môi trường, sử dụng năng lượng và tài nguyên hiệu quả hướng tới sự phát triển bền vững.
Tiến sĩ Đỗ Văn Tuấn, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Hàng hải và Đường thủy I thông tin: Là một trong những cơ sở tiên phong đào tạo ngành logistics từ năm 2018, nhà trường luôn nỗ lực nâng cao chất lượng đào tạo, gắn liền với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp. Do đó, khi được Chính phủ Đan Mạch tin tưởng, lựa chọn và tài trợ để thực hiện dự án “Phát triển module Logistics xanh cho đào tạo nghề nhằm hỗ trợ chuyển đổi xanh tại Việt Nam”, đội ngũ giảng viên nhà trường chủ động nghiên cứu, khảo sát thực tế tại nhiều doanh nghiệp, đồng thời tham vấn các chuyên gia trong và ngoài nước.
Trong suốt quá trình thực hiện, dự án trải qua nhiều bước quan trọng từ: nghiên cứu, khảo sát thực tiền tại doanh nghiệp; xây dựng chương trình, biên soạn giáo trình; tố chức đào tạo thí điểm; tiếp thu ý kiến góp ý từ các chuyên gia, giảng viên và doanh nghiệp để không ngừng hoàn thiện nội dung module.
Ông Đào Trọng Độ, Trưởng Phòng Giáo dục nghề nghiệp, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho rằng: Xây dựng các module xanh trong giáo dục nghề nghiệp là hướng đi tất yếu, phù hợp với cam kết của Việt Nam trong việc giảm phát thải, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Không riêng ngành logistics, việc xây dựng từng module chuyên đề cho mỗi ngành nghề là điều cần thiết và cần được triển khai. Qua đó sẽ bảo đảm tính thống nhất, tính hiệu quả và khi thực hiện công tác điều chỉnh, rà soát, đánh giá cũng dễ dàng, thuận tiện hơn.

Tiếp tục nhân rộng đào tạo qua module xanh
Điểm nổi bật là module Logistics xanh vừa được công bố là kết quả của sự hợp tác chặt chẽ, hiệu quả giữa Việt Nam và Đan Mạch, giữa nhà trường, chuyên gia và cộng đồng doanh nghiệp (59 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực logistic trên phạm vi cả nước). Do đó sự tham gia của doanh nghiệp đóng góp quan trọng, tạo nên sự thống nhất, phù hợp khi triển khai áp dụng trong thực tiễn.
Ông Nguyễn Huy Trường Giang, Giám đốc Công ty TNHH Xuất nhập khẩu quốc tế Minh Giang chia sẻ: "Ở góc độ đơn vị tuyển dụng, chúng tôi nhận thấy khi sinh viên được đào tạo qua module xanh, các bạn sẽ ý thức được vai trò, trách nhiệm của mình trong việc vận hành phương tiện, thiết bị hiệu quả, tiết kiệm nhiên liệu và giảm phát thải. Đồng thời, doanh nghiệp cũng có lợi khi sử dụng và tiếp nhận các sinh viên được đào tạo module xanh, làm việc trong chuỗi logistic vận tải của doanh nghiệp sẽ không phải tái đào tạo, vừa tiết kiệm được thời gian, vừa tiết kiệm chi phí.
Việc triển khai module xanh trong giáo dục nghề nghiệp đòi hỏi sự đồng bộ từ chương trình đào tạo đến cơ sở vật chất, tập trung 5 nhóm điều kiện cốt lõi: khung chương trình lồng ghép, năng lực của đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất thực hành, sự liên kết với doanh nghiệp và cam kết quản trị của nhà trường. Trọng tâm là trang bị kiến thức về bảo vệ môi trường, sử dụng năng lượng/tài nguyên hiệu quả và công nghệ sạch để đáp ứng tiêu chuẩn tuyển dụng của doanh nghiệp.
Theo Thạc sĩ, Dược sĩ chuyên khoa II Nguyễn Thị Thanh Nhài, Bí thư Đảng ủy Trường Cao đẳng Dược Trung ương Hải Dương, bên cạnh việc đầu tư trang thiết bị thực hành tiên tiến, hiện đại, sử dụng công nghệ mới, nhà trường tạo điều kiện để sinh viên tham gia các hoạt động nghiên cứu khoa học, xây dựng ý tưởng áp dụng công nghệ sạch trong sản xuất, bào chế dược phẩm. Sinh viên nhà trường được khuyến khích tham gia các cuộc thi như: thanh niên Hải Phòng với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh… Từ đó tạo chuyển biến đồng bộ, kịp thời để chuẩn bị nền tảng nhà trường có thể tiếp nhận chuyển giao, áp dụng các module xanh trong tương lai.
Sở Giáo dục và Đào tạo đánh giá cao tinh thần đổi mới, sáng tạo và trách nhiệm của đội ngũ giảng viên Trường Cao đẳng Hàng hải và Đường thủy I khi triển khai dự án và kết quả 100% số giảng viên ứng dụng module đạt danh hiệu “Giảng viên giỏi cấp trường” cho thấy hiệu quả thiết thực, tính tích cực của mô hình này. Do đó, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn thành phố cần chủ động xây dựng chương trình đào tạo cần có sự tham gia của doanh nghiệp.
"Việc giảng dạy cần chuyển mạnh từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực thực hành và giải quyết tình huống thực tế. Đội ngũ giảng viên phải không ngừng đổi mới phương pháp giảng dạy, làm chủ công nghệ số và cập nhật thực tiễn nghề nghiệp, góp phần củng cố và nhân rộng các module xanh trong hoạt động đào tạo các nghề khác, trong các cơ sở đào tạo nghề”, ông Vũ Trí Quang, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng nhấn mạnh.