Ký sinh trùng 'ẩn mình', gây bệnh không ngờ tới

Bệnh không ngờ tới

Tháng 4 vừa qua, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Hải Dương tiếp nhận bệnh nhân Đ.V.H., 60 tuổi, ở xã Trường Tân đến khám trong tình trạng ngứa toàn thân, xuất hiện nhiều sẩn cục trên da kéo dài hơn 6 tháng.

Theo điều tra tiền sử bệnh nhân, ban đầu người bệnh chỉ có cảm giác ngứa âm ỉ, theo thời gian các nốt sẩn nổi rõ hơn, da chai sần, gây khó chịu kéo dài. Mặc dù đã mua thuốc theo triệu chứng bệnh, tự điều trị tại nhà nhưng tình trạng không cải thiện, ông H. quyết định đến bệnh viện để thăm khám chuyên sâu.

Qua thăm khám lâm sàng và thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu, các bác sĩ xác định bệnh nhân nhiễm cùng lúc 5 loại ký sinh trùng gồm sán dây chó, sán lá gan lớn, sán máng, giun lươn và giun đũa chó mèo. Đây là trường hợp nhiễm đa ký sinh trùng hiếm gặp, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến gan, hệ tiêu hóa, da liễu và sức khỏe toàn thân nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Bệnh nhân B.T.T., 66 tuổi, ở xã An Khánh cũng bất ngờ khi nhận kết quả nhiễm ký sinh trùng sau khi được xét nghiệm chuyên sâu. Trước đó, bà T. thường xuyên bị ngứa toàn thân, mất ngủ kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt hằng ngày.

Bà T. đã đi khám và điều trị tại nhiều cơ sở y tế nhưng không phát hiện bệnh lý cụ thể. Chỉ đến khi được tư vấn thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu về ký sinh trùng, bệnh nhân mới được xác định nhiễm đồng thời hai loại ký sinh trùng là sán dây chó và giun đũa chó mèo.

Sau khi được điều trị đúng phác đồ, các triệu chứng của bệnh nhân T. dần được cải thiện. Bà T. cho biết: “Khi bị ngứa, tôi chỉ nghĩ đơn giản là do nóng gan nên mua thuốc mát gan về uống. Song bệnh tình không những không thuyên giảm mà trầm trọng thêm. Nhận được kết quả xét nghiệm, tôi mới thấy bản thân chủ quan, không nghĩ mình bị nhiễm ký sinh trùng”.

Ký sinh trùng có thể âm thầm tồn tại trong cơ thể nhiều tháng, thậm chí nhiều năm mà người bệnh không hay biết. Các triệu chứng thường không điển hình, dễ nhầm lẫn với các bệnh da liễu, dị ứng hoặc rối loạn tiêu hóa thông thường. Chính vì vậy, nhiều người chủ quan hoặc điều trị không đúng hướng, dẫn đến kéo dài thời gian mắc bệnh.

Chủ động phòng ngừa

Theo bác sĩ Vũ Văn Thái, Phó Trưởng Khoa Kỹ thuật Y học, Trưởng bộ môn Kỹ thuật ký sinh trùng, Trường Đại học Y Dược Hải Phòng, những năm gần đây, số lượng bệnh nhân đến khám và điều trị các bệnh ký sinh trùng có xu hướng gia tăng, đặc biệt là nhóm bệnh lây truyền từ động vật sang người.

Điều này phần lớn xuất phát từ trào lưu nuôi thú cưng đang thịnh hành, phổ biến. Bên cạnh đó, ký sinh trùng có thể tồn tại trong thực phẩm hoặc nguồn nước bị ô nhiễm. Khi con người sử dụng thực phẩm chưa được nấu chín hoặc uống nước chưa đun sôi sẽ có nguy cơ nhiễm bệnh.

Khi nhiễm ký sinh trùng đường tiêu hóa, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như đau bụng, tiêu chảy, buồn nôn, đầy hơi, chán ăn hoặc sụt cân. Một số trường hợp có biểu hiện ngoài da như nổi mẩn ngứa, sẩn cục, dị ứng kéo dài. Nguy hiểm hơn, ký sinh trùng còn có thể di chuyển đến gan, phổi, mắt hoặc hệ thần kinh, gây ra những biến chứng nghiêm trọng.

Bác sĩ Vũ Tiến Vượng, Trưởng Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Hải Dương đánh giá: “Nhiễm ký sinh trùng thường có diễn biến âm thầm, biểu hiện bệnh dễ bị nhầm lẫn nên người bệnh chủ quan, thường tự mua thuốc, chữa trị tại nhà. Chỉ tới khi bệnh tình nặng, bệnh nhân mới tới các cơ sở y tế. Lúc này tình trạng bệnh đã nghiêm trọng khiến việc điều trị khó khăn và phức tạp hơn”.

Theo các chuyên gia y tế, các bệnh về ký sinh trùng có chiều hướng gia tăng trong thời gian gần đây chủ yếu do thói quen ăn uống đồ tái, sống và nuôi chó, mèo cảnh trong gia đình. Trong khi đó, người dân thường chủ quan với những nguồn lây nhiễm phổ biến này.

Bệnh ký sinh trùng là lời cảnh báo về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn từ chính thói quen sinh hoạt hằng ngày. Chủ động phòng bệnh, giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và chăm sóc vật nuôi đúng cách chính là giải pháp hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và cộng đồng.

NGUYỄN MƠ