Đưa pháp luật đến gần người dân bằng âm nhạc truyền thống

Đổi mới tuyên truyền pháp luật từ làn điệu xẩm

Thời gian gần đây, một đoạn clip tuyên truyền phòng, chống tội phạm cờ bạc của Công an phường Dương Nội, Hà Nội bất ngờ lan tỏa mạnh mẽ trên mạng xã hội.

Thay vì cách phổ biến pháp luật theo hình thức truyền thống, lực lượng công an đã lựa chọn làn điệu hát xẩm kết hợp với các nền tảng truyền thông số để chuyển tải thông điệp. Những quy định pháp luật nhờ đó trở nên gần gũi, dễ nhớ và dễ tiếp cận hơn. Đặc biệt, cách làm này đã thu hút sự quan tâm của nhiều bạn trẻ với hàng nghìn lượt xem, chia sẻ và tương tác.

Trong video dài khoảng ba phút, Thiếu tá Đặng Quốc Hùng và Đại úy Đỗ Thị Nga, Công an phường Dương Nội sử dụng lối hát văn, hát xẩm để lồng ghép nội dung tuyên truyền dưới góc nhìn gần gũi, dí dỏm.

Nhiều câu hát đề cập trực tiếp đến hệ lụy của tệ nạn cờ bạc như: “Hôm nay thấy mệt rã rời, ghi ngay con số đổi đời được không. Từ 99 đến 00, số nào cũng được cứ chơi là lên phường”; “Ôi cờ bạc là bác thằng bần. Điện thoại cầm ngang thì đời còn khổ”...

Bài xẩm nằm trong chiến dịch tuyên truyền pháp luật do Công an phường Dương Nội thực hiện nhằm hưởng ứng cuộc thi sáng tạo video “Tổ quốc bình yên” của Bộ Công an.

Điểm đặc biệt của clip là sự kết hợp giữa chất liệu âm nhạc truyền thống với nội dung tuyên truyền về phòng, chống tội phạm. Nhờ đó, các quy định pháp luật không còn xuất hiện dưới dạng văn bản dài với nhiều thuật ngữ chuyên môn mà được chuyển tải bằng hình ảnh, âm nhạc và các thông điệp ngắn gọn, phù hợp với môi trường số.

Chia sẻ với phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus, Thiếu tá Đặng Quốc Hùng cho biết ngay từ khi bắt đầu thực hiện các clip, đơn vị mong muốn truyền tải những quy định pháp luật theo cách gần gũi nhất với người dân. Các cán bộ, chiến sĩ cũng bất ngờ khi những sản phẩm đăng tải trên mạng xã hội nhận được sự đón nhận tích cực từ cộng đồng.

Đối với những cán bộ, chiến sĩ không được đào tạo chuyên môn về nghệ thuật, việc làm quen với hát xẩm không hề đơn giản. Tuy nhiên, quá trình thực hiện cũng mang lại nhiều trải nghiệm mới cho những người tham gia.

Nghệ sĩ Ưu tú Đào Tuấn Hải, Nhà hát Sân khấu Truyền thống Quốc gia Việt Nam là người trực tiếp tư vấn, tập luyện và thực hiện phần hòa âm phối khí. Phần lời do ê-kíp Xin chào Việt Nam, nhóm dự án hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, du lịch và ẩm thực Việt Nam xây dựng.

Theo Nghệ sĩ Ưu tú Đào Tuấn Hải, khó khăn lớn nhất là các chiến sĩ công an chưa từng có kinh nghiệm biểu diễn và lần đầu tiếp cận các làn điệu dân gian. Trong hai ngày tập luyện, anh hướng dẫn theo phương pháp truyền khẩu để các chiến sĩ nghe, ghi nhớ và hát theo mà không sử dụng bản nhạc hay ký âm.

Nghệ sĩ Ưu tú Đào Tuấn Hải nhận xét các chiến sĩ đã hoàn thành rất tốt phần thể hiện, không chỉ hát tốt mà còn có diễn xuất tự nhiên, duyên dáng.

Trước đó, Bộ Công an cũng từng thử nghiệm phiên bản ca khúc “Bắc Bling” về phòng, chống tội phạm mạng nhằm truyền tải các thông điệp về bảo mật thông tin cá nhân và phòng tránh các hình thức lừa đảo trên internet.

Lan tỏa giá trị văn hóa trong truyền thông hiện đại

Ở góc độ văn hóa, những sản phẩm tuyên truyền pháp luật như clip hát xẩm của Công an phường Dương Nội cho thấy nghệ thuật truyền thống hoàn toàn có thể bước vào đời sống đương đại và trở thành cầu nối giúp các nội dung chính sách, pháp luật đến gần hơn với công chúng.

Sự lan tỏa mạnh mẽ của các clip cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới phương thức tuyên truyền để duy trì sức hấp dẫn đối với người xem. Từ đó, các cán bộ, chiến sĩ cần tiếp tục tìm hiểu và khai thác những giá trị văn hóa truyền thống để lồng ghép vào hoạt động tuyên truyền pháp luật.

Đây là hướng đi cho thấy văn hóa không chỉ là đối tượng cần được bảo tồn mà còn có thể trở thành nguồn lực phục vụ đổi mới truyền thông trong bối cảnh hiện nay.

Đại tá Từ Thị Thu Hòa, Phó Cục trưởng Cục Công tác Chính trị, Bộ Công an nhận định cách tiếp cận này đã tạo nên sự khác biệt so với phương thức tuyên truyền trước đây. Theo Đại tá Từ Thị Thu Hòa, vấn đề quan trọng đặt ra đối với công tác tuyên truyền là làm thế nào để các chủ trương, chính sách đến gần hơn với người dân.

Đại tá Từ Thị Thu Hòa cho biết Cuộc thi sáng tạo video clip “Tổ quốc bình yên” được tổ chức nhằm khơi dậy lòng yêu nước, tôn vinh những câu chuyện đẹp và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho thế hệ trẻ. Đây cũng là một cách thúc đẩy đổi mới hoạt động truyền thông chính sách, pháp luật.

“Việc đổi mới tuyên truyền nhằm thực hiện hai nhiệm vụ. Thứ nhất là phủ xanh không gian mạng bằng những thông tin chính thống và tích cực. Thứ hai là để các nghị quyết, chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng đến gần với Nhân dân hơn”, Đại tá Từ Thị Thu Hòa nhấn mạnh.

Phó Cục trưởng Cục Công tác Chính trị đánh giá cao cách làm của Công an phường Dương Nội, đồng thời khẳng định việc đưa văn hóa dân tộc vào các sản phẩm tuyên truyền là hướng đi phù hợp để tạo sự đồng cảm và tiếp cận hiệu quả hơn với người xem.

Từ góc nhìn của giới trẻ, sự kết hợp giữa chất liệu truyền thống và phương thức truyền thông hiện đại cũng phản ánh những thay đổi trong cách tiếp nhận thông tin hiện nay.

Bạn Nguyễn Tuấn Minh, 18 tuổi, ở Hà Nội cho biết khá bất ngờ khi một nội dung pháp luật vốn được xem là khô khan lại được thể hiện bằng hình thức dân ca kết hợp video ngắn. Theo Minh, cách thể hiện này giúp người xem dễ chú ý hơn và tạo cảm giác gần gũi khi tiếp nhận thông điệp.

“Những video có âm nhạc, hình ảnh sinh động sẽ thu hút giới trẻ hơn. Nhờ đó, các quy định pháp luật cũng trở nên dễ nhớ và bớt khô khan so với các hình thức tuyên truyền truyền thống”, Nguyễn Tuấn Minh chia sẻ.

Tuy nhiên, Nguyễn Tuấn Minh cho rằng sự gần gũi không đồng nghĩa với việc chạy theo trào lưu một cách quá mức. Các sản phẩm tuyên truyền pháp luật trên mạng xã hội có thể kết hợp âm nhạc dân gian, câu chuyện thực tế hoặc những xu hướng tích cực, nhưng nội dung vẫn cần bảo đảm tính chính xác, dễ hiểu và giữ được sự nghiêm túc của thông điệp pháp luật.

TT (tổng hợp)