Xây dựng mô hình nhà ở xã hội '3 tốt'

Thay đổi tư duy phát triển nhà ở

Sau nhiều tháng thi công, 4 trong tổng số 10 tòa chung cư thuộc Dự án Nhà ở xã hội Tổng kho 3 Lạc Viên đang dần hoàn thiện.

Khi khu nhà này hoàn thiện, gia đình chị Nguyễn Thị Hồng, công nhân khu công nghiệp VSIP Hải Phòng sẽ được sinh sống ở đây. Chị Hồng cho biết, vợ chồng chị đều là công nhân, nhiều năm phải thuê phòng trọ chật hẹp với chi phí gần 3 triệu đồng/tháng gồm tiền nhà và điện nước.

"Được mua nhà ở xã hội gần nơi làm việc, chúng tôi yên tâm gắn bó lâu dài. Điều quan trọng nhất là con cái có chỗ ở ổn định, môi trường sống tốt hơn", chị Hồng chia sẻ.

Các doanh nghiệp đã thay đổi cách tiếp cận khi phát triển nhà ở xã hội. Ông Trần Đình Hải, đại diện Công ty CP Thai Holding, chủ đầu tư Dự án Nhà ở xã hội Tổng kho 3 Lạc Viên cho biết, dự án có diện tích gần 17 ha, gồm 10 tòa chung cư cao 15 tầng với 4.448 căn hộ.

Ngay từ khâu thiết kế, chủ đầu tư hướng tới xây dựng khu đô thị đồng bộ, được đầu tư hạ tầng kỹ thuật, cây xanh, khu sinh hoạt cộng đồng, bãi đỗ xe và các tiện ích thiết yếu. "Quan điểm của chúng tôi là nhà ở xã hội phải đáp ứng nhu cầu sinh sống lâu dài, từng bước thay đổi quan niệm đây là phân khúc nhà ở chất lượng thấp", ông Hải nói.

Hiện thành phố triển khai 67 dự án nhà ở xã hội với quy mô hơn 85.000 căn hộ. Giai đoạn 2021 - 2030 dự kiến hoàn thành khoảng 73.500 căn, vượt khoảng 140% chỉ tiêu Chính phủ giao. Nếu trước đây mục tiêu chủ yếu là giải quyết chỗ ở thì nay thành phố hướng tới bảo đảm quyền có nhà ở gắn với nâng cao chất lượng cuộc sống.

Theo Đề án xây dựng mô hình "Nhà ở xã hội chủ nghĩa thành phố Hải Phòng: Công bằng - Nhân văn - Đoàn kết", thành phố triển khai 5 nhóm giải pháp gồm: cải tạo, thay thế chung cư cũ xuống cấp; phát triển nhà ở cho thuê gắn với quỹ nhà ở địa phương; hoàn thành vượt chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội và cải cách thủ tục hành chính; đa dạng hóa nhà ở thương mại giá phù hợp; phát huy vai trò điều tiết của Nhà nước, từng bước xóa bỏ quan niệm nhà ở xã hội là nhà ở chất lượng thấp.

Ông Nguyễn Trung Dũng, Phó Trưởng phòng Quản lý và Thị trường bất động sản (Sở Xây dựng) cho biết, thành phố phát triển mô hình nhà ở xã hội trên 3 trụ cột: vị trí tốt, chất lượng tốt, giá phù hợp. "Chúng tôi không chỉ quan tâm xây bao nhiêu căn hộ mà còn chú trọng người dân có tiếp cận được hay không, sinh sống có thuận tiện và công trình có bảo đảm chất lượng lâu dài hay không", ông Dũng nhấn mạnh.

Để người dân tiếp cận nhà ở xã hội minh bạch, Sở Xây dựng ban hành Sổ tay hướng dẫn thủ tục; thành lập Tổ công tác chuyên trách hỗ trợ hồ sơ; công khai thông tin dự án, điều kiện mở bán, danh sách đối tượng mua, thuê mua trên Cổng thông tin điện tử; duy trì đường dây nóng tiếp nhận phản ánh. Thành phố cũng mở rộng đối tượng được hưởng chính sách đối với người đã có nhà ở nhưng cách xa nơi làm việc, tạo điều kiện để người lao động có nhu cầu thực sự được tiếp cận.

Tăng cơ hội an cư

Để hoàn thiện mô hình nhà ở xã hội "3 tốt", thành phố không chỉ phát triển nhà ở để bán mà còn mở rộng mạnh phân khúc nhà ở cho thuê, tạo thêm cơ hội an cư cho người thu nhập thấp.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2026 - 2030 thành phố sẽ phát triển khoảng 19.500 căn nhà ở cho thuê. Trong đó, khoảng 9.500 căn được hình thành từ việc hỗ trợ hộ gia đình, cá nhân nâng cấp nhà trọ đạt chuẩn, khoảng 10.000 căn phát triển từ các dự án nhà ở xã hội, nhà lưu trú công nhân và quỹ nhà do Nhà nước đầu tư hoặc mua lại.

Đối với quỹ nhà do Nhà nước đầu tư, thành phố dự kiến sử dụng Quỹ nhà ở địa phương để mua lại một phần căn hộ tại các dự án nhà ở xã hội và đầu tư xây dựng nhà cho thuê. Giá thuê được tính theo nguyên tắc bảo toàn vốn nhưng phù hợp khả năng chi trả của người thu nhập thấp; thời gian thu hồi vốn tối thiểu 20 năm nhằm giảm áp lực tiền thuê.

Hải Phòng khuyến khích doanh nghiệp phát triển nhà lưu trú công nhân gắn với khu công nghiệp; hỗ trợ tín dụng, hạ tầng cho các hộ dân đầu tư nhà trọ đạt chuẩn về diện tích, kỹ thuật và phòng cháy, chữa cháy.

Việc phát triển nhà ở xã hội không chỉ giải quyết nhu cầu an cư mà còn góp phần giữ chân người lao động, nâng cao sức cạnh tranh trong thu hút đầu tư và xây dựng đô thị công nghiệp hiện đại.

Từ mục tiêu hoàn thành hàng chục nghìn căn hộ đến đổi mới tư duy phát triển, Hải Phòng đang từng bước khẳng định nhà ở xã hội không chỉ là chính sách an sinh mà còn là một cấu phần quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị bền vững.

HẢI MINH