5 thói quen buổi sáng giúp gan khỏe hơn

Dù không thể "thải độc gan" tức thì, lối sống khoa học mỗi ngày vẫn là nền tảng quan trọng để bảo vệ sức khỏe gan lâu dài.

Sau một đêm ngủ, cơ thể cần được bổ sung nước. Một cốc nước lọc hoặc nước ấm giúp bù nước, hỗ trợ hệ tiêu hóa và tạo cảm giác dễ chịu trước bữa sáng.

Không nhất thiết phải pha thêm chanh, mật ong, muối hay các nguyên liệu được quảng cáo có tác dụng "mát gan". Với người mắc bệnh dạ dày, trào ngược, bệnh thận hoặc cần kiểm soát đường huyết, việc sử dụng các loại nước pha chế này càng cần thận trọng.

Dành khoảng 10 - 30 phút cho các hoạt động như đi bộ, tập yoga, giãn cơ, leo cầu thang hoặc đạp xe chậm giúp cơ thể khởi động nhẹ nhàng. Duy trì vận động đều đặn còn góp phần kiểm soát cân nặng, cải thiện chuyển hóa đường huyết và mỡ máu, từ đó giảm nguy cơ tích tụ mỡ trong gan.

Bữa sáng tốt cho gan nên kết hợp hài hòa giữa tinh bột lành mạnh, chất đạm, rau củ và chất béo tốt. Có thể lựa chọn yến mạch ăn cùng sữa chua không đường, bánh mì nguyên cám với trứng và rau xanh, khoai lang kết hợp đậu phụ hoặc cơm với lượng vừa phải cùng cá và rau.

Nhiều người có thói quen uống cà phê vào buổi sáng, song không nên coi đây là thức uống có tác dụng "bổ gan". Nếu sử dụng, nên ưu tiên cà phê ít đường, hạn chế sữa đặc và kem béo, đồng thời không dùng cà phê để thay thế bữa sáng.

Bên cạnh đó, việc duy trì giờ giấc sinh hoạt ổn định cũng rất quan trọng. Thức khuya, ngủ không đủ giấc hoặc thức dậy thất thường dễ khiến cơ thể mệt mỏi, ảnh hưởng đến việc ăn uống và vận động trong ngày. Duy trì thời gian đi ngủ và thức dậy tương đối cố định sẽ giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với nhịp sinh học.

Đối với người có bệnh nền, phụ nữ mang thai, người bị mất ngủ, hồi hộp, đau dạ dày hoặc đang sử dụng thuốc điều trị, cần tham khảo ý kiến nhân viên y tế trước khi thay đổi chế độ ăn uống, luyện tập hoặc lượng caffeine tiêu thụ hằng ngày.

Gan đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng như chuyển hóa đường, chất béo, protein, dự trữ năng lượng và xử lý các chất đưa vào cơ thể. Vì vậy, sức khỏe của gan chịu ảnh hưởng lớn từ chế độ ăn uống, cân nặng, mức độ vận động, việc sử dụng rượu bia và các bệnh lý nền. Ăn nhiều đường, chất béo, dư thừa năng lượng hoặc ít vận động sẽ làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ.

Để giảm gánh nặng cho gan, nên hạn chế đồ ngọt, nước ngọt, thực phẩm chiên rán, chế biến sẵn, tránh lạm dụng rượu bia và không tự ý dùng thuốc hoặc thực phẩm bổ sung. Đồng thời, cần ưu tiên thực phẩm tươi, ít chế biến như yến mạch, bánh mì nguyên cám, trứng, cá, đậu phụ, sữa chua không đường, rau xanh và trái cây; kết hợp chất đạm với chất xơ, hạn chế đồ uống nhiều đường và tuyệt đối không uống rượu bia vào buổi sáng.

Ngoài việc duy trì các thói quen tốt, cần tránh bỏ bữa sáng rồi ăn bù quá nhiều, tin vào các công thức "thải độc gan" truyền miệng hoặc tự ý sử dụng thuốc, thảo dược và thực phẩm bổ sung.

Thói quen lành mạnh không thể thay thế việc khám sức khỏe. Người thừa cân, béo phì, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, tăng huyết áp, ít vận động, thường xuyên uống rượu bia, có tiền sử viêm gan hoặc dùng thuốc dài ngày nên kiểm tra chức năng gan định kỳ.

Cần đi khám sớm nếu xuất hiện các dấu hiệu như vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu, đau hạ sườn phải kéo dài, mệt mỏi, chán ăn, sụt cân bất thường, bụng to nhanh hoặc phù chân.

TT (tổng hợp)