Hồi sinh làng nghề vận tải biển An Lư
Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư ở phường Hòa Bình (Hải Phòng) đang từng bước hồi sinh bằng mô hình hoạt động mới.
Là nghề truyền thống hơn 650 năm, từng trải qua giai đoạn suy giảm khi nhiều doanh nghiệp phải bán tàu, thu hẹp sản xuất hoặc rời bỏ nghề, Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư ở phường Hòa Bình đang từng bước tạo dựng sự hồi sinh bằng mô hình hoạt động mới.
Thay đổi mô hình
Công ty CP Đầu tư Phát triển Vận tải Trường An là một trong những doanh nghiệp tiêu biểu của Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư. Hiện doanh nghiệp vận hành 10 tàu biển trong và ngoài nước, đồng thời đóng mới tàu trọng tải 17.500 tấn, tạo việc làm cho khoảng 225 lao động.
Nhiều doanh nghiệp khác cũng mở rộng đội tàu như Công ty TNHH Hưng Nghiệp Phương Nam với 4 tàu, tàu lớn nhất 6.550 tấn; Công ty TNHH một thành viên Thủy Gia Đức sở hữu 6 tàu, lớn nhất 9.000 tấn. Nhiều doanh nghiệp đạt doanh thu 300 - 400 tỷ đồng mỗi năm. Hiện hiệp hội tạo việc làm cho hơn 2.000 lao động với thu nhập từ khoảng 20 triệu đồng đến trên 100 triệu đồng/tháng, cho thấy sự phục hồi rõ nét của vận tải biển An Lư từ sau năm 2020.
Ông Trần Văn Nam, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư cho biết, giai đoạn 2004 - 2008, hiệp hội phát triển mạnh nhất với khoảng 100 doanh nghiệp và 300 chủ tàu hội viên. Tuy nhiên, mô hình tàu nhỏ, hoạt động phân tán cùng tác động của suy giảm kinh tế khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn, phải bán tàu hoặc chuyển nghề. Đến năm 2020, hiệp hội chỉ còn 25 doanh nghiệp và 50 chủ tàu hội viên, với tổng trọng tải khoảng 150.000 tấn.
Để khôi phục nghề truyền thống, từ năm 2021, hiệp hội đổi mới mô hình hoạt động, tái cơ cấu toàn diện. Năm 2022, hiệp hội thành lập Công ty CP Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư theo mô hình doanh nghiệp thay cho mô hình hội nghề nghiệp trước đây. Đơn vị phát triển chuỗi dịch vụ hỗ trợ hội viên, tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và chủ tàu, mở rộng mạng lưới đối tác trong nước, ký kết hợp đồng với nhiều doanh nghiệp tại châu Á, châu Âu, châu Phi, tạo thêm nguồn hàng cho các thành viên.
Từ mô hình khai thác nhỏ lẻ, các doanh nghiệp chuyển mạnh sang đầu tư đội tàu trọng tải lớn, hiện đại gắn với chuỗi dịch vụ logistics. Từ năm 2022 đến nay, các doanh nghiệp đóng mới gần 20 tàu trọng tải từ 4.000 - 17.500 tấn, đồng thời mua gần 10 tàu trọng tải từ 7.000 tấn đến gần 60.000 tấn đạt tiêu chuẩn khai thác quốc tế, từng bước thay thế đội tàu cũ.
Hiệp hội hiện có 110 hội viên gồm 45 doanh nghiệp và 65 chủ tàu, với tổng trọng tải gần 500.000 tấn, gấp hơn ba lần năm 2020. Vốn điều lệ của Công ty CP Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư tăng từ 19,8 tỷ đồng năm 2021 lên 26,8 tỷ đồng năm 2026 và không có công ty thành viên phát sinh nợ xấu.
Theo Phó Chủ tịch UBND phường Hòa Bình Nguyễn Đình Hùng, sau giai đoạn nhiều khó khăn, hoạt động vận tải biển An Lư đang dần phục hồi, tạo việc làm cho lao động địa phương và vùng lân cận, đồng thời góp phần thúc đẩy phát triển ngành vận tải biển của thành phố.
Gắn phát triển theo hướng dịch vụ logistics
Cùng với sự phát triển của hệ thống cảng biển Hải Phòng, vận tải hàng hóa bằng đường thủy nội địa và ven biển ngày càng tăng, mở ra cơ hội để cộng đồng doanh nghiệp An Lư tiếp tục khẳng định vai trò trong chuỗi logistics của thành phố.
Tuy nhiên, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, hiệp hội không còn trụ sở tại UBND xã An Lư (cũ), phải thuê văn phòng trên địa bàn phường Thủy Nguyên. Việc chưa có quỹ đất xây dựng trụ sở, kho bãi, trung tâm dịch vụ và giao dịch ảnh hưởng đến mục tiêu phát triển logistics cũng như công tác tập hợp hội viên.
Bên cạnh đó, giá nhiên liệu, chi phí sửa chữa, bảo dưỡng phương tiện và vật tư liên tục biến động, trong khi sức ép cạnh tranh ngày càng lớn, buộc doanh nghiệp phải tiếp tục đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng dịch vụ. Nguồn nhân lực cũng là bài toán khó khi Hiệp hội đang thiếu khoảng 20% lao động, nhất là thuyền viên có trình độ đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa đội tàu và chuyển đổi số.
Ông Trần Văn Nam, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải Đoàn kết An Lư cho biết, ngoài vận tải biển, hiệp hội đang mở rộng dịch vụ đại lý sơn, vật tư phục vụ ngành vận tải thủy, từng bước hình thành chuỗi dịch vụ hỗ trợ hội viên. Hiệp hội đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển vận tải biển gắn với logistics. Hiệp hội đề nghị thành phố quan tâm bố trí quỹ đất xây dựng trung tâm logistics, kho bãi, trung tâm phân phối hàng hóa gắn với vận tải thủy nội địa, đồng thời có cơ chế hỗ trợ chuyển đổi số, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cao năng lực cạnh tranh để nghề vận tải biển An Lư phát triển bền vững, đóng góp vào kinh tế biển Hải Phòng.