Ông Nguyễn Đức Tăng miệt mài viết sử bằng thơ
Bằng tình yêu lịch sử và niềm đam mê với thơ ca, ông Nguyễn Đức Tăng đã viết những trường ca sử thi để thông tin về lịch sử dễ đọc, dễ nhớ.
Tâm huyết với những bản trường ca lịch sử
Ở tuổi 85, mọi vận động đã yếu ớt, chậm chạp nhưng ông Nguyễn Đức Tăng (sinh năm 1941 ở xã Yết Kiêu, Hải Phòng) vẫn miệt mài trong căn phòng làm việc chỉ vỏn vẹn 5 m2 để chắt chiu từng con chữ. Với ông, việc học tập, nghiên cứu chưa khi nào ngơi nghỉ.
Sau khi tốt nghiệp cấp 3, ông Tăng học Khoa Lịch sử Trường Đại học Sư phạm I Hà Nội. Là sinh viên ưu tú với thành tích học tập xuất sắc, ông được Nhà nước cử sang Liên Xô nghiên cứu tiến sĩ. Song, do hoàn cảnh gia đình, ông đã quyết định ở lại Việt Nam để tiếp tục hoàn thành giấc mơ trở thành nhà giáo.
Tốt nghiệp đại học, ông Tăng xung phong lên dạy học tại tỉnh miền núi Bắc Giang trước đây (nay là tỉnh Bắc Ninh) với mong muốn mang "con chữ" đến với học sinh khó khăn. Trải qua nhiều vị trí công tác, đến năm 1979, ông được mời về làm giảng viên Khoa Lịch sử Đảng, Trường Đảng Trung ương cho đến năm 2001 thì nghỉ hưu.
Vốn say mê lịch sử, thơ ca, ngay từ thời còn là sinh viên, ngoài thời gian học tập trên lớp, ông Tăng tranh thủ tích lũy kiến thức tại thư viện nhà trường.
Cho đến khi công tác rồi lúc về hưu, những đồng lương tiết kiệm cũng được ông dành để mua sách, tài liệu, thỏa mãn sở thích với lịch sử và thi ca. Thời gian công tác đã giúp ông Tăng bồi đắp vốn sống để khi về hưu toàn tâm toàn ý với đam mê luôn cháy bỏng.
“Tôi luôn đau đáu về lịch sử quê hương, dân tộc với những trăn trở làm sao để lớp trẻ trân trọng cội nguồn, biết ơn thế hệ cha ông. Lịch sử vốn khô khan, không phải ai cũng có niềm yêu thích. Vì thế, tôi đã nảy ra ý tưởng viết sử bằng thơ để dễ đọc, dễ nhớ và dễ hình dung”, ông Tăng chia sẻ.
25 năm kể từ ngày nghỉ hưu, ông Tăng đã biên soạn và xuất bản hơn 20 tập trường ca. Đây là kết quả của hành trình nghiên cứu sáng tạo đáng ngưỡng mộ của ông.
Để mỗi tập trường ca ra đời, ông Tăng phải dày công tìm hiểu thông tin, thậm chí còn cất công tới tận địa danh, di tích lịch sử để tìm chất liệu sáng tác.
Các tác phẩm của ông viết về lịch sử dân tộc, về các danh nhân của đất nước như Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp, các danh tướng Yết Kiêu, Nguyễn Chế Nghĩa… Ông còn viết ca ngợi công lao của các vị thành hoàng gắn với di tích lịch sử quê hương, nghệ nhân nổi tiếng của các làng nghề.
Ông Tăng cũng chính là tác giả của 8 tập thơ về đề tài quê hương, đất nước. Ông được tín nhiệm bầu vào Ban Chấp hành Câu lạc bộ Thơ Hải Dương, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Thơ Gia Lộc. Ông cũng là một trong những người sáng lập Câu lạc bộ Thơ lục bát Hải Dương.
Tạo dấu ấn riêng
Viết nhiều đầu sách lịch sử bằng thơ song thất lục bát song ông Tăng tâm đắc nhất với 3 tập trường ca: “Việt Nam lược sử diễn ca”, “Di sản thiêng liêng” và “Võ Nguyên Giáp - Vị tướng của nhân dân, của hòa bình”.
Trường ca “Việt Nam lược sử diễn ca” với gần 7.000 câu thơ được ví như pho sử thi khá toàn diện về tiến trình lịch sử của dân tộc Việt Nam từ thuở hồng hoang cho đến thời đại Hồ Chí Minh.
Cuốn “Di sản thiêng liêng” là thành quả hơn 4 năm nghiên cứu, tìm tòi, sáng tạo của ông Tăng khi phác họa khá toàn diện chân dung và khí phách của Chủ tịch Hồ Chí Minh qua 1.400 câu thơ.
Còn trường ca “ Võ Nguyên Giáp - Vị tướng của nhân dân, của hoà bình” đã gói trọn tình cảm tri ân và sự ngưỡng mộ vị anh hùng dân tộc, danh tướng huyền thoại của thế giới.
Phần lớn tác phẩm thi ca đều được ông Tăng trao tặng các trường học trên địa bàn thành phố. Ông coi đó là sự trao truyền kiến thức cho thế hệ mai sau. Với ông Tăng, điều này vừa là tình yêu, vừa là trách nhiệm với nghiệp cầm bút.
Hiện tuổi đã cao, sức khỏe yếu nhưng ông vẫn cần mẫn tìm tòi, nghiên cứu và viết. Ông đang ấp ủ dự định sáng tác tập thơ về quê hương Yết Kiêu và truyện ngắn với chất liệu gom nhặt từ tình cảm thầy trò của bản thân ông với những thế hệ học trò.
Nhà sử học Tăng Bá Hoành, người viết đề tựa cho nhiều tác phẩm của ông Nguyễn Đức Tăng nhận xét hiếm có tác giả nào dành nhiều tâm sức để chuyển tải lịch sử bằng thơ một cách bền bỉ như ông Tăng.
Mỗi trường ca không chỉ là kết quả của quá trình nghiên cứu công phu mà còn thể hiện trách nhiệm của một người làm sử, làm thơ đối với quê hương, đất nước. Với ông, viết không chỉ để thỏa niềm đam mê mà còn để góp phần gìn giữ ký ức dân tộc, lan tỏa tình yêu lịch sử bằng một cách tiếp cận gần gũi, dễ nhớ.