Phường có nhiều phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính nhất Hải Phòng tăng tốc lấy mẫu ADN

Khẩn trương, trách nhiệm, cẩn trọng lấy mẫu

Sáng 28/7, trong không gian trang nghiêm tại nghĩa trang liệt sĩ Duy Tân (phường Nhị Chiểu), sau lễ dâng hương và các nghi thức cầu siêu, từng lớp đất được lực lượng chức năng cẩn trọng mở ra để lấy mẫu phục vụ giám định ADN từ hài cốt liệt sĩ chưa xác định danh tính.

Những nhát cuốc đầu tiên được thực hiện dứt khoát, nhưng càng xuống sâu, tốc độ càng chậm lại. Khi phát hiện dấu vết của quách mộ, những chiếc cuốc lập tức được đặt xuống. Thay vào đó là bay nhỏ, chổi mềm và cả đôi bàn tay của cán bộ, chiến sĩ Ban Chỉ huy quân sự phường nhẹ nhàng gạt từng vốc đất còn bám quanh hài cốt. Mọi thao tác đều được thực hiện chậm rãi, cẩn trọng.

Dưới mái bạt che tạm giữa nắng gắt và những cơn mưa bất chợt, các lực lượng chuyên trách vẫn kiên trì thực hiện từng công đoạn theo đúng quy trình chuyên môn. Với phương châm “1 hài cốt liệt sĩ - 1 thời điểm” và “làm đến đâu số hoá đến đó”, việc lấy mẫu hài cốt liệt sĩ được thực hiện chặt chẽ, khoa học.

Đồng chí Dương Minh Tuân, chiến sĩ dân quân tự vệ phường Nhị Chiểu cùng đồng đội luôn tự nhắc mình làm việc bằng cả trách nhiệm và tình cảm. Tinh thần ấy được gửi gắm trong từng công đoạn, từ khai quật, thu nhận mẫu sinh phẩm đến niêm phong, số hóa và bàn giao mẫu. Mọi quy trình đều được thực hiện khẩn trương nhưng chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định và yêu cầu chuyên môn.

Khó khăn lớn nhất không nằm ở thời tiết mưa nắng thường mà ở đặc điểm của từng phần mộ. Phần lớn được xây dựng từ nhiều năm trước, trải qua nhiều lần tu sửa nên kết cấu thay đổi, nhiều ngôi mộ được đắp qua nhiều lớp đất, bê tông, không gian trong tiểu sành chật hẹp khiến việc tiếp cận hài cốt gặp nhiều trở ngại. Mỗi thao tác đều phải thực hiện bằng sự tỉ mỉ và kinh nghiệm, bởi chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến chất lượng mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN.

Thượng tá Vũ Việt Trung, Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự phường Nhị Chiểu cho biết ngay sau khi nhận nhiệm vụ, đơn vị chủ động tham mưu cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ", đồng thời huy động tối đa lực lượng dân quân và các lực lượng tại chỗ tham gia thực hiện. Mặc dù khối lượng công việc rất lớn, số mộ chưa xác định danh tính cần lấy mẫu nhiều, cán bộ, chiến sĩ luôn nêu cao tinh thần "vượt nắng, thắng mưa", quyết tâm hoàn thành vượt tiến độ.

Để bảo đảm quá trình lấy mẫu diễn ra an toàn và đúng quy trình, địa phương đã chuẩn bị đầy đủ nhân lực, trang thiết bị, vật tư và các điều kiện hậu cần thiết từ nhiều ngày trước. Trong suốt quá trình triển khai, cán bộ địa phương luôn có mặt tại hiện trường để phối hợp, hỗ trợ xử lý kịp thời các tình huống phát sinh. Những công việc tưởng chừng giản đơn ấy lại chính là những "mắt xích" quan trọng giúp toàn bộ quy trình diễn ra thông suốt.

Nối dài niềm hy vọng tìm thấy mộ liệt sĩ

Trên địa bàn phường Nhị Chiểu có 700 phần mộ liệt sĩ tại 5 nghĩa trang, trong đó có 133 phần mộ chưa xác định danh tính cần lấy mẫu giám định ADN - nhiều nhất ở thành phố Hải Phòng. Địa phương đang nỗ lực triển khai để hoàn tất việc lấy mẫu giám định ADN 133 phần mộ vào ngày 10/8, sớm hơn 2 ngày so với kế hoạch đề ra.

Trong làn khói hương bảng lảng, nhiều thân nhân liệt sĩ lặng lẽ đứng bên những phần mộ chưa có tên, dõi theo từng công đoạn lấy mẫu hài cốt liệt sĩ. Trong ánh mắt họ là niềm xúc động, sự biết ơn và cả hy vọng, bởi biết đâu trong số những phần mộ ấy sẽ có người thân của họ đã ngã xuống.

Giữa những hàng bia mộ thẳng tắp, ông Lê Huy Đương (74 tuổi ở tổ dân phố Duyên Linh, phường Nhị Chiểu) nhiều lần lặng người trước những phần mộ chưa có tên. Em ruột của ông là liệt sĩ Lê Văn Đam hy sinh tại mặt trận miền Nam. Mấy chục năm qua, kể từ ngày nhận được giấy báo tử, gia đình ông Đương vẫn canh cánh khôn nguôi không biết người thân nằm lại ở nơi rừng hoang sương lạnh nào.

"Gia đình tôi luôn mong một ngày biết chính xác phần mộ của em trai để tiện cho việc thăm viếng, chăm lo phần mộ sau này. Tôi hy vọng việc lấy mẫu hài cốt phục vụ giám định ADN lần này sẽ mang lại kết quả, để sự chờ đợi của gia đình sau bao năm được đền đáp", ông Đương nói.

Đáp lại lòng mong mỏi của thân nhân gia đình liệt sĩ, phường Nhị Chiểu đang huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc với quyết tâm cao nhất trong thực hiện Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".

Theo ông Lãnh Duy Tiến, Phó Bí thư Đảng uỷ, Chủ tịch UBND phường Nhị Chiểu, Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" là nhiệm vụ hoàn toàn mới, chưa từng có tiền lệ đối với địa phương. Trong khi lực lượng tham gia chủ yếu là kiêm nhiệm thì yêu cầu đặt ra lại rất cao về tính chính xác, tinh thần trách nhiệm và sự phối hợp đồng bộ giữa các lực lượng.

Ban Chỉ huy quân sự phường, Công an phường và các đơn vị liên quan đã phối hợp chặt chẽ, bảo đảm đầy đủ điều kiện phục vụ lấy mẫu giám định ADN, đồng thời giữ vững an ninh, trật tự, an toàn trong suốt quá trình triển khai.

Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên và các tổ chức đoàn thể tích cực tham gia vệ sinh, chỉnh trang nghĩa trang liệt sĩ, tuyên truyền để nhân dân hiểu rõ ý nghĩa của chiến dịch, từ đó tạo sự đồng thuận và chung sức thực hiện nhiệm vụ tri ân các anh hùng liệt sĩ.

Song song với việc khai quật, lấy mẫu hài cốt liệt sĩ, thời gian qua, Công an phường Nhị Chiểu đã phối hợp với các đơn vị chức năng tổ chức thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của 143 thân nhân liệt sĩ trên địa bàn.

Không chỉ lực lượng quân đội, công an và chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể cùng đông đảo nhân dân cũng tích cực tham gia cung cấp thông tin, rà soát hồ sơ, hỗ trợ xác minh thông tin về liệt sĩ.

Với sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, Chiến dịch "500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ" tại phường Nhị Chiểu đang từng bước hiện thực hóa mong mỏi của biết bao gia đình liệt sĩ, để những người đã hy sinh vì Tổ quốc có thể trở về đúng tên, quê hương và vòng tay của người thân.

NGUYỄN THẢO