Tạo 'lá chắn đa tầng' bảo vệ trẻ em
Trong bối cảnh tội phạm mạng ngày càng tinh vi, những vụ 'bắt cóc online' nhắm vào giới trẻ trở thành mối lo ngại lớn của xã hội.
Thận trọng trước thủ đoạn tinh vi
Theo Công an thành phố, kết quả điều tra, khám phá, xử lý vi phạm giai đoạn 2020 - 2026, trên toàn thành phố xảy ra 7 vụ việc xâm hại trẻ em liên quan đến không gian mạng. Trong đó, có 3 vụ án hiếp dâm người dưới 16 tuổi và 4 vụ việc "bắt cóc online".
Cụ thể, trưa ngày 3/9/2025, Công an phường Tân Hưng (Hải Phòng) tiếp nhận tin báo về việc cháu N.T.A, sinh năm 2007, trú tại phường Tân Hưng tự ý bỏ nhà đi và nhắn tin yêu cầu gia đình chuyển 350 triệu đồng để trả nợ, nếu không sẽ sang Campuchia làm thuê. Qua xác minh ban đầu, Công an phường nhận thấy có dấu hiệu của vụ “bắt cóc online” khi N.T.A bị nhóm đối tượng lạ điều khiển qua ứng dụng Zalo. Công an phường đã phối hợp với lực lượng địa phương tổ chức truy tìm. Trong thời gian đó, N.T.A liên tục bị ép nhắn tin về nhà yêu cầu chuyển tiền, kèm theo lời đe dọa.
Nhận thấy tính chất nghiêm trọng, Công an phường đã báo cáo Phòng Cảnh sát hình sự Công an thành phố để phối hợp triển khai các biện pháp nghiệp vụ. Đến khoảng 18 giờ 30 phút cùng ngày, tổ công tác phát hiện cháu N.T.A tại một nhà nghỉ ở phường Bãi Cháy (Quảng Ninh) trong trạng thái hoảng loạn. Sau đó, cháu N.T.A được đưa về nhà an toàn, động viên ổn định tâm lý.
Có thể dễ dàng nhận thấy, nạn nhân của những vụ “bắt cóc online” thường là học sinh, sinh viên và người trẻ - nhóm dễ bị tác động tâm lý và thường xuyên sử dụng công nghệ. Điều đáng nói, nếu như các chiêu thức gọi điện lừa đảo trước đây như thông báo con bị tai nạn, lừa tiền viện phí…. số tiền bị chiếm đoạt dừng ở mức chục triệu đồng thì nay với chiêu trò "bắt cóc online" con số có thể lên đến vài trăm triệu đồng, thậm chí cả tỷ đồng.
Xây dựng lá chắn “đa tầng”
Để ngăn chặn hiệu quả thủ đoạn "bắt cóc online", cần thiết phải xây dựng một "lá chắn đa tầng”. Thời gian qua, Hải Phòng đã chủ động triển khai nhiều giải pháp nhằm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng. Thành phố thực hiện Chương trình "Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em tương tác lành mạnh, sáng tạo trên môi trường mạng giai đoạn 2021 - 2025", đồng thời chuẩn bị các điều kiện triển khai chương trình giai đoạn 2026 - 2030 theo Quyết định số 468/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Công an thành phố cũng triển khai chuyên đề "Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng" đến toàn bộ Công an cấp xã; đẩy mạnh các chiến dịch truyền thông như "Không một mình", "Cùng nhau an toàn trực tuyến"; tăng cường tuyên truyền tại các trường học về thủ đoạn "bắt cóc online", kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn và cơ chế tiếp nhận, hỗ trợ trẻ em khi gặp nguy hiểm.
Phòng An ninh Chính trị nội bộ, Công an thành phố đã phối hợp với Trường THCS & THPT FPT triển khai Dự án “Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng” giai đoạn 1 tại 10 trường tiểu học và trung học cơ sở trên địa bàn thành phố, qua đó tạo hiệu ứng tích cực, lan tỏa mạnh mẽ, nhằm trang bị kiến thức, kỹ năng an toàn cho các em học sinh khi sử dụng mạng xã hội.
Tuy nhiên, gia đình vẫn luôn là lớp bảo vệ quan trọng nhất. Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Tím Huế, chuyên gia tâm lý - giáo dục học, Trường Đại học Hải Dương, điều quan trọng không phải là cấm trẻ sử dụng Internet mà là tạo được một "kênh giao tiếp an toàn" giữa cha mẹ và con. Khi trẻ sẵn sàng chia sẻ mọi vấn đề gặp phải trên mạng, nguy cơ bị các đối tượng xấu thao túng sẽ giảm đi đáng kể.