Nâng cao năng lực từ y tế cơ sở đến phát triển nguồn nhân lực

Nâng cao năng lực hệ thống y tế cơ sở

Hướng tới mục tiêu để mọi người dân được thụ hưởng dịch vụ y tế chất lượng ngay từ cơ sở, chủ động phòng bệnh từ sớm, từ xa và nâng cao chất lượng cuộc sống trong bối cảnh già hóa dân số, nhiều địa phương đang triển khai các giải pháp mang tính đột phá nhằm nâng cao năng lực hệ thống y tế.

Những năm gần đây, thành phố Hải Phòng đã dành nhiều nguồn lực đầu tư cho các bệnh viện, trung tâm y tế, từng bước ứng dụng bệnh án điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, khám chữa bệnh từ xa và kết nối dữ liệu y tế. Đến hết tháng 6/2026, toàn thành phố đã có hơn 2,5 triệu người kích hoạt Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID, đạt 57% dân số, đứng thứ hai toàn quốc và dẫn đầu cả nước về tỷ lệ cài đặt trong giai đoạn cao điểm. 100% cơ sở khám chữa bệnh bảo hiểm y tế đã triển khai khám chữa bệnh bằng căn cước công dân gắn chip và VNeID. Thành phố cũng đưa vào vận hành 62 KIOSK thông minh với hơn 200.000 lượt đăng ký khám, góp phần giảm thời gian chờ đợi và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

Tại Lạng Sơn, thực hiện Nghị quyết 72, địa phương tập trung củng cố y tế dự phòng, y tế cơ sở, đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng khoa học - công nghệ trong chăm sóc sức khỏe nhân dân. Đến năm 2030, Lạng Sơn phấn đấu tuổi thọ trung bình đạt 75,5 tuổi; tỷ lệ tiêm chủng vaccine thiết yếu và bao phủ bảo hiểm y tế đều trên 95%. Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm và lập sổ sức khỏe điện tử.

Là địa phương có hệ thống y tế lớn nhất cả nước, thành phố Hồ Chí Minh định hướng phát triển hệ thống y tế theo mô hình đa tầng, lấy người dân làm trung tâm, bảo đảm chăm sóc sức khỏe liên tục từ phòng bệnh đến điều trị và phục hồi. Thành phố hiện có 169 bệnh viện, hơn 13.000 cơ sở y tế, 168 trạm y tế và gần 300 điểm trạm, đồng thời là trung tâm khám, chữa bệnh của khu vực phía Nam.

Theo ông Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế thành phố Hồ Chí Minh, trước xu hướng già hóa dân số và gia tăng bệnh mạn tính, Thành phố tập trung xây dựng hệ thống y tế đa tầng với các tuyến chăm sóc được kết nối liên tục, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử, hội chẩn từ xa và cơ sở dữ liệu dùng chung để nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh.

Việc đồng loạt đầu tư cho y tế cơ sở, thúc đẩy chuyển đổi số và đổi mới mô hình chăm sóc sức khỏe tại nhiều địa phương đang tạo nền tảng quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết 72 hướng tới xây dựng hệ thống y tế hiện đại, công bằng và lấy người dân làm trung tâm.

Phát triển nguồn nhân lực y tế chất lượng cao

Nếu đầu tư cho y tế cơ sở tạo nền tảng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu thì phát triển nguồn nhân lực y tế được xem là yếu tố quyết định để hiện thực hóa các mục tiêu của Nghị quyết 72. Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, bên cạnh yêu cầu đầu tư cơ sở vật chất và chuyển đổi số, bài toán thiếu nhân lực, nhất là ở tuyến cơ sở, vẫn là thách thức lớn cần được tháo gỡ.

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Gia Lai là một trong những địa phương chịu áp lực lớn về nhân lực y tế. Số trạm y tế giảm từ 373 xuống còn 135, trong khi quy mô dân số phục vụ của mỗi trạm tăng gần gấp ba lần. Toàn tỉnh hiện thiếu gần 500 nhân lực y tế, cùng với tình trạng thiếu cơ sở vật chất, trang thiết bị và hạ tầng công nghệ thông tin tại nhiều trạm y tế.

Để khắc phục khó khăn, tỉnh Gia Lai đã xây dựng Đề án phát triển y tế đặc thù, triển khai đồng bộ các giải pháp thu hút, đào tạo, bồi dưỡng nhân lực; điều động, biệt phái bác sĩ và kỹ thuật viên từ tuyến trên hỗ trợ tuyến cơ sở, đồng thời kiến nghị Trung ương sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù và ưu tiên đầu tư cho các địa phương miền núi, vùng sâu, vùng xa sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Cùng với việc giải quyết bài toán nhân lực ở tuyến cơ sở, nhiều địa phương cũng chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ y tế thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và tăng cường liên kết giữa các cơ sở y tế. Tại Cà Mau, Hội nghị "Nâng cao công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe trong giai đoạn già hóa dân số" đã tập trung thảo luận các giải pháp củng cố mạng lưới bảo vệ sức khỏe cán bộ trước yêu cầu mới.

Ở lĩnh vực đào tạo chuyên sâu, Đà Nẵng tiếp tục là điểm sáng trong hợp tác quốc tế. Hơn 20 chuyên gia của Tổ chức Orbis quốc tế đến từ 7 quốc gia đã trực tiếp đào tạo hơn 230 bác sĩ, điều dưỡng và cán bộ y tế nhãn khoa thông qua mô hình "cầm tay chỉ việc", kết hợp phẫu thuật thực hành, hội thảo lâm sàng và mô phỏng hiện đại. Chương trình giúp đội ngũ y tế trong nước tiếp cận các kỹ thuật nhãn khoa tiên tiến, từng bước nâng cao chất lượng chăm sóc mắt cho người dân, đặc biệt tại khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Nguyễn Thị Anh Thi, việc Orbis tiếp tục lựa chọn Đà Nẵng triển khai chương trình Bệnh viện Bay không chỉ khẳng định hiệu quả hợp tác quốc tế mà còn góp phần nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ y tế Việt Nam, mở rộng cơ hội tiếp cận các dịch vụ kỹ thuật cao cho người dân.

Từ củng cố y tế cơ sở đến phát triển nguồn nhân lực và chuyển đổi số, các địa phương trong cả nước đang nỗ lực thực hiện các giải pháp hướng tới việc nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, góp phần hiện thực hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW và xây dựng hệ thống y tế hiện đại, bền vững.