Củng cố y tế cơ sở, nâng chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân

Nâng cao năng lực hệ thống y tế cơ sở

Hướng tới mục tiêu để người dân được thụ hưởng dịch vụ y tế chất lượng ngay từ cơ sở, chủ động phòng bệnh từ sớm, từ xa, nhiều địa phương đang triển khai các giải pháp nâng cao năng lực hệ thống y tế, nhất là trong bối cảnh già hóa dân số và gia tăng bệnh mạn tính.

Những năm gần đây, Hải Phòng dành nhiều nguồn lực đầu tư cho các bệnh viện, trung tâm y tế, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số, từng bước ứng dụng bệnh án điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt, khám chữa bệnh từ xa và kết nối dữ liệu y tế. Đến hết tháng 6/2026, thành phố có hơn 2,5 triệu người kích hoạt Sổ sức khỏe điện tử trên ứng dụng VNeID, đạt 57% dân số, đứng thứ hai toàn quốc và dẫn đầu cả nước về tỷ lệ cài đặt trong giai đoạn cao điểm. 100% cơ sở khám chữa bệnh bảo hiểm y tế triển khai khám chữa bệnh bằng căn cước công dân gắn chip và VNeID. Thành phố cũng đưa vào vận hành 62 KIOSK thông minh, với hơn 200.000 lượt đăng ký khám, góp phần giảm thời gian chờ đợi và nâng cao chất lượng phục vụ.

Tại Lạng Sơn, thực hiện Nghị quyết 72, địa phương tập trung củng cố y tế dự phòng, y tế cơ sở, đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng khoa học - công nghệ trong chăm sóc sức khỏe nhân dân. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu tuổi thọ trung bình đạt 75,5 tuổi; tỷ lệ tiêm chủng vaccine thiết yếu và bao phủ bảo hiểm y tế đều trên 95%. Từ năm 2026, người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm và lập sổ sức khỏe điện tử.

Trong khi đó, Thành phố Hồ Chí Minh định hướng phát triển hệ thống y tế đa tầng, lấy người dân làm trung tâm, bảo đảm chăm sóc sức khỏe liên tục từ phòng bệnh, điều trị đến phục hồi. Thành phố hiện có 169 bệnh viện, hơn 13.000 cơ sở y tế, 168 trạm y tế và gần 300 điểm trạm, đồng thời giữ vai trò trung tâm khám, chữa bệnh của khu vực phía Nam.

Theo ông Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh, trước xu hướng già hóa dân số và gia tăng bệnh mạn tính, thành phố tập trung xây dựng các tuyến chăm sóc được kết nối liên tục, đồng thời đẩy mạnh hồ sơ sức khỏe điện tử, bệnh án điện tử, hội chẩn từ xa và cơ sở dữ liệu dùng chung nhằm nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh.

Thực tiễn tại các địa phương cho thấy, đầu tư cho y tế cơ sở gắn với chuyển đổi số và đổi mới mô hình chăm sóc đang tạo nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, hướng tới mục tiêu xây dựng hệ thống y tế hiện đại, công bằng, lấy người dân làm trung tâm theo tinh thần Nghị quyết 72.

Phát triển nguồn nhân lực y tế chất lượng cao

Nếu đầu tư cho y tế cơ sở tạo nền tảng nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu, thì nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng để hiện thực hóa các mục tiêu của Nghị quyết 72. Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, bên cạnh cơ sở vật chất và chuyển đổi số, thiếu nhân lực, nhất là ở tuyến cơ sở, vẫn là thách thức cần được tháo gỡ.

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Gia Lai chịu áp lực lớn về nhân lực y tế. Số trạm y tế giảm từ 373 xuống còn 135, trong khi quy mô dân số phục vụ của mỗi trạm tăng gần gấp ba lần. Toàn tỉnh hiện thiếu gần 500 nhân lực y tế, cùng với khó khăn về cơ sở vật chất, trang thiết bị và hạ tầng công nghệ thông tin tại nhiều trạm y tế.

Để khắc phục, Gia Lai xây dựng Đề án phát triển y tế đặc thù, triển khai các giải pháp thu hút, đào tạo, bồi dưỡng nhân lực; điều động, biệt phái bác sĩ và kỹ thuật viên từ tuyến trên hỗ trợ cơ sở. Tỉnh đồng thời kiến nghị Trung ương hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù và ưu tiên đầu tư cho các địa phương miền núi, vùng sâu, vùng xa sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Cùng với giải quyết bài toán nhân lực, nhiều địa phương chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và tăng cường liên kết giữa các cơ sở y tế. Tại Cà Mau, Hội nghị “Nâng cao công tác chăm sóc và bảo vệ sức khỏe trong giai đoạn già hóa dân số” tập trung thảo luận giải pháp củng cố mạng lưới bảo vệ sức khỏe cán bộ trước những yêu cầu mới.

Trong lĩnh vực đào tạo chuyên sâu, Đà Nẵng đẩy mạnh hợp tác quốc tế. Hơn 20 chuyên gia của Tổ chức Orbis quốc tế đến từ 7 quốc gia trực tiếp đào tạo hơn 230 bác sĩ, điều dưỡng và cán bộ y tế nhãn khoa thông qua mô hình “cầm tay chỉ việc”, kết hợp phẫu thuật thực hành, hội thảo lâm sàng và mô phỏng hiện đại. Chương trình giúp đội ngũ y tế trong nước tiếp cận kỹ thuật nhãn khoa tiên tiến, từng bước nâng cao chất lượng chăm sóc mắt cho người dân, nhất là khu vực miền Trung - Tây Nguyên.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Nguyễn Thị Anh Thi, việc Orbis tiếp tục lựa chọn Đà Nẵng triển khai chương trình Bệnh viện Bay góp phần nâng cao năng lực chuyên môn của đội ngũ y tế Việt Nam, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận các dịch vụ kỹ thuật cao cho người dân.

Từ củng cố y tế cơ sở, phát triển nguồn nhân lực đến chuyển đổi số và hợp tác chuyên môn, các địa phương đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân, góp phần thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW và xây dựng hệ thống y tế hiện đại, bền vững.