Để không gian phát triển mới phát huy hiệu quả

Sự kiện không chỉ đánh dấu bước phát triển mới về không gian và thể chế, mà còn mở ra cơ hội để Hải Phòng hình thành những động lực tăng trưởng mới, hiện thực hóa mục tiêu phát triển theo định hướng Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Trong giai đoạn mới, Hải Phòng sẽ có ba không gian động lực chiến lược với chức năng bổ sung, bổ trợ cho nhau gồm: Khu Kinh tế Đình Vũ - Cát Hải, Khu Kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng và Khu Kinh tế chuyên biệt Hải Phòng. Cùng với đó, Khu Thương mại tự do giữ vai trò đòn bẩy thể chế, kết nối các khu kinh tế thành một hệ sinh thái phát triển thống nhất.

Cộng hưởng với lợi thế về vị trí địa kinh tế, nền tảng hạ tầng, quy mô kinh tế thuộc nhóm đầu cả nước và các cơ chế, chính sách đặc thù được Trung ương trao, Hải Phòng có thêm dư địa để thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao, phát triển công nghiệp, logistics, thương mại quốc tế và từng bước chuyển từ lợi thế về vị trí địa lý, hạ tầng sang lợi thế về chất lượng quản trị và năng lực cạnh tranh.

Tuy nhiên, lợi thế không tạo nên động lực, cũng như quy mô và số lượng các khu kinh tế không mặc nhiên mang lại hiệu quả phát triển. Điều quyết định không phải là thành phố có thêm bao nhiêu khu kinh tế hay thu hút được bao nhiêu vốn đầu tư, mà là khả năng tổ chức không gian phát triển một cách khoa học, khai thác hiệu quả các nguồn lực và xây dựng môi trường đầu tư có sức cạnh tranh trong khu vực và quốc tế. Nói cách khác, những quyết định vừa được công bố chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành các dự án, công trình, sản phẩm và giá trị tăng trưởng cụ thể.

Đó cũng là yêu cầu được Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu đặt ra đối với Hải Phòng tại hội nghị và là những nhiệm vụ thành phố cần chủ động cụ thể hóa trong giai đoạn phát triển mới. Trọng tâm không chỉ là mở rộng thêm các khu kinh tế, khu công nghiệp, mà quan trọng hơn là xây dựng một hệ sinh thái phát triển thống nhất, trong đó các khu kinh tế, khu công nghiệp và Khu Thương mại tự do được quy hoạch, phân định rõ chức năng, lĩnh vực ưu tiên và cơ chế điều phối đồng bộ, bổ trợ lẫn nhau thay vì cạnh tranh nội bộ. Cùng với đó là thống nhất đầu mối xúc tiến và điều phối đầu tư, lấy sự đồng hành với các nhà đầu tư hiện hữu làm phương thức xúc tiến hiệu quả nhất.

Trong hệ sinh thái đó, Khu Thương mại tự do cần phát huy vai trò hạt nhân thúc đẩy đổi mới thể chế. Giá trị của FTZ không chỉ nằm ở các cơ chế ưu đãi, mà quan trọng hơn là khả năng kiến tạo môi trường đầu tư hiện đại, minh bạch, thuận lợi theo chuẩn quốc tế với nền hành chính số, cơ chế "một cửa tại chỗ" và quy trình giải quyết thủ tục thông suốt. Đồng thời, đổi mới tư duy thu hút đầu tư theo hướng lấy chất lượng, hiệu quả và khả năng lan tỏa làm tiêu chí ưu tiên; tập trung thu hút các dòng vốn chất lượng cao vào các lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn, điện tử, cơ khí chính xác, công nghiệp hàng hải, logistics, năng lượng sạch và các ngành có khả năng dẫn dắt đổi mới sáng tạo. Song song với đó là tăng cường liên kết vùng, đầu tư đồng bộ hạ tầng chiến lược, phát triển nhanh gắn với tăng trưởng xanh để tạo nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới của thành phố.

Thực tế cho thấy, thành phố đang khẩn trương triển khai các nhiệm vụ để hiện thực hóa những định hướng phát triển đã đặt ra. Song, cùng với quyết tâm của thành phố, rất cần sự đồng hành của các bộ, ngành Trung ương trong việc hoàn thiện hành lang pháp lý, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và kịp thời tháo gỡ những "điểm nghẽn" trong quá trình triển khai.

Khi thể chế được hoàn thiện, các cơ chế được vận hành đồng bộ và các nguồn lực được kết nối hiệu quả, các khu kinh tế và Khu Thương mại tự do Hải Phòng sẽ phát huy vai trò là động lực tăng trưởng mới, góp phần hiện thực hóa yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng theo tinh thần Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam, tiếp tục khẳng định vị thế cực tăng trưởng của vùng Đồng bằng sông Hồng và đóng góp ngày càng lớn vào sự phát triển của đất nước.

NGUYÊN HÀ