Siết chặt hoạt động Ban đại diện cha mẹ học sinh
Việc hoàn thiện quy định về Ban đại diện cha mẹ học sinh sẽ giúp các cơ sở giáo dục và địa phương có cơ sở thống nhất hơn trong hướng dẫn, quản lý và tổ chức thực hiện.
Dự thảo Thông tư ban hành Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh và quy định phối hợp giáo dục giữa gia đình với cơ sở giáo dục, thay thế Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo bổ sung nhiều quy định mới nhằm siết chặt quản lý, nâng cao hiệu quả hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh.
Minh bạch hơn hoạt động hỗ trợ tự nguyện
Ban đại diện cha mẹ học sinh là cầu nối quan trọng giữa gia đình và nhà trường trong quá trình giáo dục học sinh. Tuy nhiên, sau hơn 15 năm thực hiện Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT, thực tiễn đã phát sinh nhiều vấn đề cần được hoàn thiện. Một số nơi vẫn còn lúng túng trong việc xác định vai trò, phạm vi hoạt động của Ban đại diện. Việc vận động các khoản hỗ trợ tự nguyện cũng có thời điểm gây băn khoăn trong phụ huynh.
Tại một số cơ sở giáo dục, một số khoản đóng góp chưa đúng quy định đã phải điều chỉnh hoặc hoàn trả sau khi có phản ánh. Thực tế này cho thấy, nếu thiếu quy định rõ ràng, công khai và minh bạch, các khoản hỗ trợ dù xuất phát từ mục đích tốt vẫn có thể tạo áp lực đối với phụ huynh.
Theo tìm hiểu của phóng viên, điều phụ huynh quan tâm không chỉ là có đóng góp hay không mà còn là cách quản lý, sử dụng các khoản hỗ trợ và sự phân định trách nhiệm giữa gia đình, Ban đại diện cha mẹ học sinh với nhà trường.
Anh Trần Tuấn Anh, phụ huynh học sinh tại phường Hải Dương, từng tham gia Ban đại diện cha mẹ học sinh cho rằng việc dự thảo bổ sung quy định về nguyên tắc hỗ trợ tự nguyện, vai trò của Ban đại diện và trách nhiệm của cơ sở giáo dục là cần thiết.
Theo anh Tuấn Anh, trong thực tế, khó khăn lớn nhất là xác định rõ nội dung Ban đại diện được phối hợp, hỗ trợ và đâu là nhiệm vụ thuộc trách nhiệm của nhà trường. Khi ranh giới này được quy định cụ thể, Ban đại diện sẽ phát huy đúng vai trò cầu nối, phụ huynh cũng hiểu rõ hơn trách nhiệm của mình.
Theo Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT, Ban đại diện cha mẹ học sinh không được quyên góp của người học hoặc gia đình người học để hỗ trợ công tác quản lý, tổ chức dạy học, các hoạt động giáo dục hoặc sửa chữa, nâng cấp, xây dựng công trình của nhà trường.
Dự thảo mới tiếp tục làm rõ nguyên tắc đối với các khoản hỗ trợ tự nguyện theo hướng bảo đảm tự nguyện, công khai, minh bạch, đúng mục đích; không tạo áp lực đối với cha mẹ học sinh và không gắn việc hỗ trợ với quyền lợi của học sinh.
Chị Nguyễn Thị Lan, phụ huynh học sinh tại phường Lê Chân cho rằng đây là nội dung thiết thực. Thực tế đã có Ban đại diện cha mẹ học sinh vận động hoặc thu các khoản chưa đúng quy định, khiến nhiều phụ huynh khó từ chối dù được thông báo là tự nguyện.
Theo chị Lan, phụ huynh luôn sẵn sàng đồng hành cùng nhà trường khi các khoản hỗ trợ thực sự cần thiết và được công khai rõ mục đích, nội dung, cách sử dụng. Điều đó sẽ tạo sự đồng thuận và giúp phụ huynh chủ động quyết định tham gia.
Không để Ban đại diện làm thay nhà trường
Bên cạnh hoạt động hỗ trợ tự nguyện, dự thảo cũng làm rõ hơn vai trò, trách nhiệm của cơ sở giáo dục trong mối quan hệ với Ban đại diện cha mẹ học sinh.
Theo Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT, nhà trường có trách nhiệm hỗ trợ Ban đại diện hoạt động và phối hợp thực hiện các nhiệm vụ theo quy định. Tuy nhiên, tại một số nơi vẫn còn tình trạng Ban đại diện tham gia những công việc thuộc trách nhiệm quản lý, điều hành của nhà trường.
Dự thảo xác định rõ Ban đại diện cha mẹ học sinh là tổ chức đại diện cho cha mẹ học sinh, có nhiệm vụ phối hợp, phản ánh ý kiến của phụ huynh và hỗ trợ hoạt động giáo dục, không thay thế chức năng quản lý, điều hành, nhiệm vụ chuyên môn của cơ sở giáo dục. Đồng thời, dự thảo cũng quy định rõ trách nhiệm của cơ sở giáo dục trong tổ chức, hướng dẫn, quản lý hoạt động phối hợp với phụ huynh; không giao hoặc sử dụng Ban đại diện thực hiện các nhiệm vụ thuộc trách nhiệm của nhà trường.
Theo thầy giáo Lê Văn Phong, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hiệp Hoà (phường Trần Liễu), việc phân định rõ vai trò giữa nhà trường và Ban đại diện sẽ giúp hoạt động phối hợp hiệu quả hơn. Ban đại diện là lực lượng đồng hành, không phải bộ phận quản lý của nhà trường. Khi trách nhiệm của mỗi bên được xác định rõ, sự phối hợp sẽ minh bạch và đúng chức năng.
Một điểm mới đáng chú ý là dự thảo mở rộng phạm vi điều chỉnh so với Thông tư số 55/2011/TT-BGDĐT. Nếu trước đây chủ yếu quy định về tổ chức, hoạt động, nhiệm vụ và quyền hạn của Ban đại diện cha mẹ học sinh, thì dự thảo mới bổ sung nội dung phối hợp giáo dục giữa gia đình và cơ sở giáo dục. Theo đó, cha mẹ học sinh, Ban đại diện và cơ sở giáo dục đều có vai trò trong quá trình giáo dục. Ban đại diện làm cầu nối, phản ánh ý kiến của phụ huynh, hỗ trợ nhà trường, còn cơ sở giáo dục thực hiện chức năng quản lý và tổ chức các hoạt động giáo dục.
Thầy giáo Lê Văn Phong cho rằng sự thay đổi này thể hiện cách tiếp cận mới trong quản lý, không chỉ điều chỉnh hoạt động của Ban đại diện cha mẹ học sinh mà còn xác định rõ trách nhiệm của gia đình và nhà trường trong giáo dục học sinh.
Theo bà Nguyễn Thị Thắm, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Vĩnh Lại, việc hoàn thiện quy định về Ban đại diện cha mẹ học sinh sẽ giúp các cơ sở giáo dục và địa phương có cơ sở thống nhất hơn trong hướng dẫn, quản lý và tổ chức thực hiện.