Ngăn chặn thông tin sai lệch về chính sách nhà ở xã hội
Nhà ở xã hội là chính sách an sinh thiết thực. Vì vậy, cần ngăn chặn môi giới, trục lợi, thông tin sai lệch làm méo mó chính sách, ảnh hưởng niềm tin của người dân.
Không để “cò” trục lợi
Nhà ở xã hội là chính sách an sinh của Đảng, Nhà nước, hướng tới người thu nhập thấp, công nhân, người lao động và những người đủ điều kiện. Việc mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội được thực hiện theo quy định, bảo đảm đúng đối tượng, công khai, minh bạch.
Thành phố Hải Phòng hiện có 34 dự án nhà ở xã hội với khoảng 50.503 căn hộ. Trong đó, 10 dự án đang thi công, với khoảng 20.802 căn. Năm 2026, thành phố được giao hoàn thành 6.700 căn nhà ở xã hội. Nguồn cung được mở rộng nhưng nhu cầu của người dân còn lớn.
Đây cũng là điều kiện để một số đối tượng lợi dụng tâm lý muốn có nhà sớm, đưa ra những lời mời chào như “suất nội bộ”, “suất ngoại giao”, “bao hồ sơ”, “lo hồ sơ nhanh”. Không ít người tìm mua nhà ở xã hội được môi giới tiếp cận qua mạng xã hội. Họ được hứa hẹn có thể “lo” hồ sơ, tăng cơ hội được xét duyệt nếu trả một khoản tiền. Có trường hợp người dân chỉ nhận ra mình bị lợi dụng khi đã giao tiền, giấy tờ cá nhân.
Chị N.T.T ở phường Thủy Nguyên cho biết, thông tin về các dự án chủ yếu được tìm kiếm trên mạng xã hội và qua người quen. Khi chưa nắm rõ điều kiện, thủ tục, nơi tiếp nhận hồ sơ, người dân rất dễ tin vào những người tự nhận có thể “hỗ trợ” làm hồ sơ.
Cuối tháng 2, Thanh tra thành phố ban hành Kết luận số 08/KL-TTTP về việc chấp hành các quy định của pháp luật trong việc thực hiện 3 dự án: Dự án đầu tư xây dựng khu nhà ở xã hội tại phường An Hải; Khu nhà ở xã hội tại 20% quỹ đất thuộc Dự án khu đô thị mới Hoàng Huy New City; Dự án đầu tư Khu nhà ở cho người có thu nhập thấp thuộc phường An Hải. Kết quả kiểm tra xác suất 150 bộ hồ sơ, cơ quan thanh tra phát hiện 7 trường hợp kê khai sai sự thật về thu nhập, nghề nghiệp và 21 trường hợp thông tin chưa nhất quán.
Trước đó, năm 2025, Thanh tra thành phố kiểm tra 4 dự án nhà ở xã hội, phát hiện 14/155 hồ sơ không đủ điều kiện. Riêng tại dự án 384 Lê Thánh Tông có 7/30 hồ sơ khai báo sai tình trạng việc làm. Những kết quả này cho thấy việc xác minh điều kiện, xét duyệt hồ sơ cần được thực hiện chặt chẽ, công khai, minh bạch, ngăn ngừa hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi.
Thực tế, không ít trường hợp bị “cò” lợi dụng chính sách về nhà ở xã hội để trục lợi. Nếu không được thông tin, xử lý kịp thời, người dân dễ có suy nghĩ muốn mua được nhà ở xã hội phải có tiền, có quan hệ hoặc phải qua trung gian. Cách hiểu này làm sai lệch bản chất của chính sách. Vì vậy, cùng với xử lý hành vi môi giới trái phép, trục lợi, cần giúp người dân phân biệt rõ đâu là quy trình chính thức, đâu là lời mời chào không có căn cứ. Khi người dân có thông tin để tự kiểm chứng, những người lợi dụng chính sách sẽ khó có cơ hội lừa đảo.
Minh bạch để người dân tự bảo vệ mình
Đối với chính sách nhà ở xã hội, minh bạch thông tin là yêu cầu quan trọng để hạn chế tiêu cực ngay từ đầu. Người dân cần biết rõ dự án nào đang tiếp nhận hồ sơ, số lượng căn hộ, giá bán, điều kiện mua, hồ sơ cần chuẩn bị và nơi tiếp nhận.
Phó Giám đốc Sở Xây dựng Tăng Bá Bay cho biết, Sở xác định công khai, minh bạch là yêu cầu xuyên suốt trong quá trình thực hiện chính sách. Thông tin về dự án, thời gian tiếp nhận hồ sơ, số lượng căn hộ, giá bán, giá thuê và thông tin liên hệ được công khai trên cổng thông tin điện tử để người dân trực tiếp tìm hiểu. Người có nhu cầu mua, thuê mua nhà ở xã hội không phải thông qua môi giới.
Hồ sơ được tiếp nhận, kiểm tra và giải quyết theo quy định. Do đó, người dân cần chủ động kiểm tra thông tin từ cơ quan quản lý và chủ đầu tư, không giao tiền hoặc giấy tờ cá nhân cho người tự nhận có thể “lo” hồ sơ. Công khai thông tin phải đi cùng hướng dẫn cụ thể để người dân biết mình có thuộc đối tượng được hưởng chính sách hay không, cần chuẩn bị hồ sơ gì, nộp ở đâu và thực hiện theo trình tự nào.
Thành phố cũng cụ thể hóa yêu cầu này bằng việc thành lập Tổ công tác chuyên trách của Sở Xây dựng, trực tiếp hướng dẫn người dân về trình tự, thủ tục, hồ sơ mua, thuê mua nhà ở xã hội. Tổ công tác đã hỗ trợ hàng trăm trường hợp. Nhiều hồ sơ sau khi được hướng dẫn, hoàn thiện đã được chủ đầu tư tiếp nhận, giúp người dân không phải đi lại nhiều lần.
Cùng với hỗ trợ trực tiếp, Sở Xây dựng xây dựng chuyên mục thông tin về nhà ở xã hội, ứng dụng Chatbot AI giải đáp vướng mắc và thử nghiệm tính năng tự động tạo hồ sơ điện tử. Theo lãnh đạo Sở Xây dựng, việc hình thành mô hình “Một cửa, một điểm đến” không chỉ rút ngắn thời gian, tạo thuận lợi cho người dân mà còn thu hẹp khoảng trống thông tin, hạn chế môi giới trái phép, “thổi giá”, trục lợi chính sách.
Niềm tin của người dân không chỉ được tạo dựng bằng những chủ trương đúng mà còn bằng cách những chủ trương ấy được thực hiện trong cuộc sống. Mỗi căn nhà ở xã hội đến đúng đối tượng là một kết quả cụ thể của chính sách an sinh. Mỗi trường hợp trục lợi bị phát hiện, xử lý là một lần kỷ cương được giữ vững.
Do đó, không để thông tin sai lệch làm ảnh hưởng niềm tin của người dân với chính sách nhân văn của Đảng và Nhà nước. Đó không chỉ là yêu cầu trong quản lý nhà ở xã hội mà còn là trách nhiệm trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng từ những vấn đề cụ thể từ đời sống.