Nhìn rõ lý do chậm trễ, quyết đưa nhiệm vụ về đúng tiến độ

Nhìn thẳng vào độ trễ thực hiện

Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên, kinh tế Hải Phòng phải tăng 14,49% trong 6 tháng cuối năm. Đây là nhiệm vụ khá thách thức khi đà tăng trưởng có xu hướng chậm lại, từ 11,43% trong quý I xuống 11,24% trong quý II/2026.

Sau 7 tháng, 3/10 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu chưa đạt kịch bản, gồm chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP), thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và số doanh nghiệp thành lập mới. Giải ngân vốn đầu tư công đến hết tháng 7 xếp thứ 14 trong số 34 tỉnh, thành phố, giảm so với vị trí thứ 2 trong quý I và thứ 10 trong quý II/2026. Tiến độ giải phóng mặt bằng, triển khai một số dự án trọng điểm, dự án ngoài ngân sách, khu công nghiệp, cụm công nghiệp và khu đô thị còn chậm.

Kết quả bước đầu thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TU cho thấy độ trễ ở khâu thực thi. Trong 25 nhiệm vụ phải hoàn thành trong tháng 7, còn 11 nhiệm vụ chưa bảo đảm tiến độ, chủ yếu liên quan đến giải phóng mặt bằng một số dự án giao thông liên vùng và thủ tục đầu tư các công trình giáo dục, y tế.

Các phần việc liên quan chặt chẽ với nhau. Mặt bằng chậm bàn giao ảnh hưởng đến thi công; khối lượng chưa hoàn thành khiến vốn chưa thể giải ngân. Thủ tục đầu tư kéo dài làm dự án chậm đi vào hoạt động, chưa bổ sung năng lực sản xuất và nguồn thu. Trong chặng "nước rút", một khâu ách tắc có thể kéo theo nhiều nhiệm vụ phía sau chậm lại.

Bởi vậy, vấn đề không chỉ là nhận diện khó khăn, mà phải làm rõ công việc chậm ở đâu, nguyên nhân vì sao và trách nhiệm thuộc về ai?

Qua rà soát kết quả thực hiện nhiệm vụ tháng 7, Ban Thường vụ Thành ủy xác định 17 xã, phường có nội dung chậm, muộn, tập trung trong việc giải ngân vốn đầu tư công, thu ngân sách, giải phóng mặt bằng và tiến độ một số dự án. Các địa phương này được yêu cầu kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân và đề ra biện pháp khắc phục.

Tại xã Nguyên Giáp, tiến độ giải ngân vốn đầu tư công của xã rất chậm. Đến ngày 10/8, địa phương mới giải ngân gần 6,9 tỷ đồng trong tổng kế hoạch 59,52 tỷ đồng, đạt 11,5%, thấp nhất trong 114 xã, phường, đặc khu của thành phố. Riêng Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường giao thông xã Nguyên Giáp, đoạn kết nối đường tỉnh 391 với đường tỉnh 396, mới giải ngân gần 1,2 tỷ đồng, còn hơn 48,1 tỷ đồng chưa giải ngân.

Tại xã Kiến Hải, giá trị giải ngân cũng mới đạt hơn 31 tỷ đồng trong tổng kế hoạch gần 127 tỷ đồng, tương đương 24,45%. Theo báo cáo của địa phương, vốn đầu tư công phụ thuộc lớn vào nguồn thu tiền sử dụng đất, trong khi các khu đất dự kiến đấu giá vẫn đang hoàn thiện thủ tục, đầu tư hạ tầng. Một số dự án chưa hoàn tất thủ tục đầu tư và hồ sơ thanh toán nên chưa phát sinh khối lượng giải ngân.

Tại nhiều địa phương, cùng chậm giải ngân vốn đầu tư công nhưng vướng mắc ở mỗi nơi không giống nhau. Có địa phương thiếu nguồn thu để bố trí vốn, có dự án còn ách tắc ở thủ tục đầu tư, thi công hoặc hồ sơ thanh toán. Vì thế, không thể khắc phục bằng một giải pháp chung. Từng công trình, phần việc phải được rà soát cụ thể, xác định đúng nguyên nhân, người chịu trách nhiệm và thời hạn xử lý.

Trên phạm vi toàn thành phố, yêu cầu này được đặt ra với các sở, ngành, địa phương, chủ đầu tư và đơn vị phối hợp. Công việc thuộc thẩm quyền cấp nào phải được giải quyết tại cấp đó; nội dung vượt thẩm quyền cần báo cáo kịp thời, không để hồ sơ đi qua nhiều khâu, nhưng không có nơi chịu trách nhiệm đến cùng. Sau kiểm điểm, thước đo quan trọng nhất là những nhiệm vụ chậm phải chuyển biến và trở lại đúng tiến độ.

Biến quyết sách thành kết quả

Sau khi chỉ rõ từng hạn chế, nguyên nhân và trách nhiệm, yêu cầu đặt ra cần khẩn trương khắc phục, đưa công việc trở lại đúng tiến độ. Giải pháp phải sát với từng dự án, phần việc, có người phụ trách và mốc hoàn thành cụ thể.

Theo lãnh đạo Đảng ủy xã Kiến Hải, địa phương rà soát lại danh mục đầu tư công, tập trung hoàn thiện thủ tục đối với các dự án chuẩn bị đầu tư, đôn đốc thi công và lập hồ sơ thanh toán ngay khi có khối lượng.

Kế hoạch vốn được điều hành theo khả năng thực hiện, ưu tiên những công trình có thể hoàn thành và giải ngân tốt. Hai khu đất tại thôn Đoan Xá và Đoàn Xá cũng được xây dựng tiến độ riêng để đẩy nhanh đầu tư hạ tầng, hoàn tất thủ tục đấu giá, tạo nguồn thu cho đầu tư công.

Tại xã Hợp Tiến, việc giải phóng mặt bằng phục vụ thi công cầu Tân An chậm trong tháng 7 đã được hoàn thành trước ngày 15/8 theo yêu cầu của thành phố.

Chủ tịch UBND xã Vũ Xuân Độ cho biết Đảng ủy, UBND xã Hợp Tiến tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan; thống nhất biện pháp khắc phục và xác định mốc hoàn thành các nhiệm vụ theo Nghị quyết số 11-NQ/TU trong những tháng cuối năm. Yêu cầu về tiến độ và trách nhiệm được quán triệt tới từng cán bộ, công chức, gắn với phần việc được phân công.

Thực tế cho thấy, kiểm điểm chỉ có ý nghĩa khi làm thay đổi cách tổ chức công việc và tạo ra kết quả cụ thể. Nhiệm vụ phải được theo dõi thường xuyên trong quá trình thực hiện; vướng mắc phát sinh ở đâu phải được xử lý ngay ở đó, không để kéo dài sang những tháng tiếp theo.

Cách làm này cũng được áp dụng đối với các dự án đầu tư công. Qua kiểm tra thực địa 6 dự án tại khu vực phía tây thành phố ngày 15/8, đồng chí Lê Ngọc Châu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hải Phòng yêu cầu làm rõ phần chậm do nguyên nhân khách quan và phần thuộc trách nhiệm của chủ đầu tư, ban quản lý dự án, tư vấn giám sát, nhà thầu. Đường găng một số công trình được chốt lại, trong đó cầu Tân An phải thông xe ngày 15/11/2026, cầu Vạn hoàn thành trong tháng 2/2027...

Các mốc tiến độ mới phải đi kèm phương án huy động nhân lực, thiết bị, vật liệu và sản lượng cụ thể. Nếu nhà thầu không đáp ứng cam kết, chủ đầu tư phải cảnh báo, áp dụng chế tài hoặc đề xuất điều chuyển khối lượng. Qua đó, tiến độ công trình trở thành căn cứ kiểm tra trách nhiệm; khối lượng hoàn thành phải được nghiệm thu, thanh toán kịp thời để vốn đầu tư công sớm phát huy hiệu quả.

Xuyên suốt các hội nghị, cuộc kiểm tra và làm việc với địa phương, đơn vị thời gian qua, lãnh đạo thành phố luôn đặt yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành theo tinh thần của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ: “Hành động, hành động và hành động; làm việc, làm việc và làm việc”; "biến ý chí thành hành động, biến quyết sách thành kết quả, nói là làm, làm ngay, làm đúng, làm quyết liệt, làm đến cùng và làm có hiệu quả".

Với Hải Phòng, yêu cầu đó càng trở nên cấp thiết trong chặng nước rút của năm 2026. Thành phố quyết tâm: Làm ngày không đủ, tranh thủ làm đêm, làm thêm ngày nghỉ; việc hôm nay không để ngày mai; lãnh đạo càng cao thì càng phải mẫu mực trong tổ chức thực hiện, đúng như tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là "quyết tâm không để khâu thực thi trở thành điểm nghẽn, nút thắt cản trở sự phát triển".

Đây cũng là quan điểm được đồng chí Bí thư Thành ủy Lê Ngọc Châu nhấn mạnh xuyên suốt: Nghị quyết, chủ trương đã đúng, trúng phải được chuyển thành công việc và kết quả cụ thể; khắc phục tình trạng tổ chức thực hiện yếu, hình thức. Cấp ủy và người đứng đầu cấp ủy các cấp phải sâu sát nhiệm vụ, gương mẫu trong tổ chức thực hiện và trực tiếp chịu trách nhiệm đối với lĩnh vực, địa bàn được phân công.

Theo yêu cầu của Ban Thường vụ Thành ủy, cấp ủy các cấp phải tổ chức giao ban hằng tuần để kiểm tra, giám sát, đôn đốc công việc. Mỗi nhiệm vụ đều phải được lập đường găng tiến độ, bảo đảm nguyên tắc “6 rõ” và theo dõi đến cùng. Đây không chỉ là biện pháp xử lý những công việc đang chậm mà phải trở thành nền nếp trong lãnh đạo, điều hành của toàn hệ thống.

LÊ HIỆP