Khát vọng vươn mình trên sân khấu đương đại

Những giai điệu tự hào

Xem chương trình nghệ thuật “Vành hoa lửa” do Nhà hát Nghệ thuật đương đại thực hiện nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ tại Quảng trường Nhà hát thành phố, chị Bùi Bích Lan (phường Hải An) chia sẻ: “Tôi rất xúc động khi xem chương trình. Những ca khúc quen thuộc được dàn dựng mới, nhất là hình ảnh về người lính và người mẹ, khiến tôi càng thấm thía giá trị của hòa bình hôm nay”.

Là cựu thanh niên xung phong từng đi qua chiến tranh, bà Nguyễn Thị Tuyết (phường Lê Chân) cho biết: “Những hình ảnh, giai điệu trong chương trình khiến tôi nhớ lại những năm tháng tuổi trẻ của mình và đồng đội. Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những người đã hy sinh thì không bao giờ bị lãng quên…”.

Được dàn dựng theo hình thức bán sử thi với 3 chương “Tọa độ lửa”, “Khúc tráng ca bất tử” và “Vành hoa lửa - Khát vọng xanh”, chương trình tái hiện những địa danh, hình tượng gắn với lịch sử đấu tranh của dân tộc như cung đường Trường Sơn, ngã ba Đồng Lộc, dòng sông Thạch Hãn, những Bà mẹ Việt Nam Anh hùng… Mỗi tiết mục là một lát cắt ký ức, được đặt trong ngôn ngữ sân khấu hôm nay, giúp câu chuyện quá khứ đến gần hơn với công chúng.

Những giai điệu về người lính, về những người nằm lại nơi chiến trường khiến nhiều khán giả lặng người. Với một số người, đó là sự trở về của ký ức; với thế hệ trẻ, là cơ hội cảm nhận bằng cảm xúc những mất mát, hy sinh mà những trang sử có thể chưa truyền tải hết.

Không khí nghệ thuật ấy tiếp tục được nối dài trong tháng Tám với chương trình “Giai điệu tự hào”, diễn ra vào 20 giờ ngày 19/8 tại Trung tâm Văn hóa Xứ Đông, nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám. Những ngày đầu tháng Tám, các nghệ sĩ Nhà hát Chèo Xứ Đông tích cực tập luyện, hoàn thiện từng tiết mục để mang đến chương trình giàu màu sắc nghệ thuật và cảm xúc.

Chương trình có thời lượng 80 phút, gồm 2 chương “Hào khí non sông” và “Bản hùng ca thời đại”, với 13 tiết mục. Các ca khúc quen thuộc như “Mười chín tháng Tám”, “Tự nguyện”, “Viết tiếp câu chuyện hòa bình”, “Hải Phòng trong tim”, “Việt Nam tự hào tiếp bước tương lai” được kết hợp với chèo, múa, hợp xướng. Nếu “Vành hoa lửa” đưa khán giả trở về ký ức chiến tranh và sự hy sinh, thì “Giai điệu tự hào” hướng đến tinh thần mùa thu cách mạng, từ hào khí năm 1945 đến niềm tin, khát vọng tiếp bước trong hiện tại.

Hai chương trình, hai thời điểm lịch sử khác nhau nhưng cùng gặp nhau ở cách đưa những giá trị đã trở thành ký ức dân tộc vào không gian nghệ thuật mới. Ở đó, lịch sử tiếp tục được kể, cảm nhận và truyền đi bằng những thanh âm của hôm nay.

Từ hào khí dân tộc đến khát vọng vươn mình

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đất nước thống nhất, những câu chuyện về lịch sử, cách mạng và các thế hệ hy sinh cho độc lập, tự do vẫn có sức lay động. Tuy nhiên, cách kể những câu chuyện ấy cũng cần đổi mới để phù hợp với nhu cầu thưởng thức ngày càng đa dạng của công chúng. Các chương trình nghệ thuật đương đại vì thế chú trọng kết hợp ca, múa, nhạc, sân khấu, điện ảnh, âm thanh, ánh sáng và công nghệ trình diễn trong một chỉnh thể.

Những mốc son lịch sử không chỉ được kể lại mà còn được sân khấu hóa, tạo trải nghiệm trực quan, giúp khán giả cảm nhận rõ hơn hào khí của từng thời kỳ. Trong đó, sử thi hóa là phương thức đáng chú ý, kết hợp ca, múa, nhạc, sân khấu và điện ảnh để tái hiện các mốc son lịch sử, tôn vinh hào khí dân tộc bằng âm hưởng hùng tráng và ngôn ngữ biểu đạt mang tầm vóc thời đại.

Nghệ sĩ Ưu tú Đức Hoài, Phó Giám đốc Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Hải Phòng cho biết, nguồn cảm hứng thực hiện “Vành hoa lửa” năm nay còn đến từ “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”. Đó như một “mệnh lệnh từ trái tim”, thôi thúc ê-kíp đưa vào chương trình thông điệp về lòng biết ơn, tri ân các Anh hùng liệt sĩ. Với thời lượng không dài, ê-kíp lựa chọn cách thể hiện để thông điệp được truyền tải bằng cảm xúc, tạo sự đồng cảm với khán giả.

Với nghệ sĩ Viết Danh, Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội nhân dân Việt Nam, tham gia những chương trình về lịch sử, cách mạng cũng là dịp để anh thể hiện tình cảm, lòng biết ơn của thế hệ sau đối với những người đã hy sinh, đổ xương máu để các thế hệ hôm nay được sống trong hòa bình.

Việt Nam đang bước vào chặng đường phát triển với khát vọng vươn mình mạnh mẽ. Trong hành trình ấy, những chương trình nghệ thuật được đầu tư về nội dung, quy mô và phương thức thể hiện có thể trở thành sản phẩm văn hóa giàu sức lan tỏa, góp phần bồi đắp niềm tự hào, bản lĩnh và niềm tin vào tương lai.

Với Hải Phòng, đây cũng là hướng xây dựng đời sống văn hóa tương xứng với vị thế và không gian phát triển mới. Từ những giá trị lịch sử, truyền thống, các đơn vị nghệ thuật của thành phố có thể tạo nên những sản phẩm vừa tôn vinh quá khứ, vừa thể hiện tâm thế Hải Phòng hôm nay. Được làm mới trên sân khấu, các chương trình nghệ thuật tiếp tục truyền cảm hứng, để niềm tự hào được nối dài thành khát vọng sáng tạo và hành động trên hành trình vươn lên.

HẢI HẬU