Thủy sản Hải Phòng tăng giá trị nhờ chế biến sâu

Đa dạng sản phẩm

Theo thống kê, diện tích nuôi thủy sản trên địa bàn thành phố Hải Phòng 6 tháng đầu năm ước đạt gần 23.670 ha, sản lượng ước đạt 106.310 tấn, tăng khoảng 5,3% so với cùng kỳ năm 2025; sản lượng khai thác đạt gần 59.000 tấn.

Không chỉ có lợi thế về nguồn nguyên liệu biển, Hải Phòng còn sở hữu hệ thống cảng biển, logistics và thị trường rộng lớn. Đây là những điều kiện quan trọng để thành phố nâng giá trị thủy sản thông qua chế biến sâu, xây dựng chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, từng bước đưa thủy sản trở thành ngành kinh tế có giá trị gia tăng cao.

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến chất lượng, an toàn thực phẩm, nguồn gốc và tính tiện dụng, thay vì bán nguyên liệu hoặc sản phẩm sơ chế, sản phẩm thuỷ sản có thể chuyển sang tẩm ướp, cấp đông nhanh, sản phẩm ăn liền, tiện lợi, đóng gói nhỏ hoặc sản phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu cao… Đây là xu hướng được nhiều hợp tác xã, cơ sở sản xuất trên địa bàn thành phố triển khai áp dụng.

Hải Phòng có diện tích nuôi rươi lớn với hơn 2.300 ha, tập trung tại các xã, như: Nguyên Giáp, Chí Minh, Hà Nam, An Quang, Lạc Phượng, Vĩnh Thuận, Nguyễn Bỉnh Khiêm, Tiên Minh… với lợi nhuận trung bình khoảng 150 - 300 triệu đồng/ha. Bên cạnh xuất khẩu rươi tươi nguyên con sang thị trường Trung Quốc thì nhiều doanh nghiệp đã đẩy mạnh hoạt động chế biến thành các sản phẩm đặc sản, mang lại lợi nhuận và hiệu quả kinh tế cao hơn.

“Từ diện tích nuôi rươi, cáy của gia đình, chúng tôi mở rộng phạm vi thu mua nguyên liệu sạch của các hộ dân lân cận để chế biến thành chả rươi, niêu rươi đốt, mắm rươi, mắm cáy… Cơ sở đã nỗ lực cải tiến mẫu mã, đa dạng sản phẩm để phục vụ nhu cầu biếu, tặng, sử dụng của người tiêu dùng. Trung bình mỗi tháng cơ sở chế biến và cung ứng từ 4- 5 tạ rươi, cáy qua chế biến vào thị trường tiêu thụ”, bà Phạm Thị Hoa, Cơ sở rươi cáy Điến Hoa, xã Chí Minh chia sẻ.

Hiện Hợp tác xã Sản xuất và Thương mại Thủy sản Xuyên Việt (Xuyên Việt Coop), xã Gia Phúc, đang vận hành chuỗi khép kín gồm sản xuất giống - nuôi thương phẩm - chế biến - phân phối, áp dụng công nghệ Biofloc, RAS và mô hình “sông trong ao”. Ông Lê Văn Việt, Chủ tịch Hội đồng quản trị Xuyên Việt Coop thông tin, với mục tiêu để cá rô phi trở thành ngành hàng chiến lược mới của thủy sản Việt Nam, hợp tác xã xây dựng chuỗi liên kết khép kín, ứng dụng công nghệ hiện đại và phát triển chế biến sâu, không để lãng phí bất cứ giá trị nào trong con cá. Sản phẩm chế biến từ cá rô phi của đơn vị rất đa dạng, như: chả cá, xúc xích, phi lê, xốt, mắm… đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường.

Để tận dụng phụ phẩm cá rô phi, Xuyên Việt Coop đã phối hợp các viện nghiên cứu triển khai Đề tài “Sản xuất sản phẩm giá trị gia tăng từ phụ phẩm cá rô phi”, chế biến thành bột đạm, dầu cá, collagen và phân bón hữu cơ. Những sản phẩm này không chỉ mang lại nguồn thu mới, mà còn giúp doanh nghiệp hướng đến mô hình kinh tế tuần hoàn, vừa giảm phát thải vừa tối ưu hóa giá trị.

Hiện đại hoá, chuyên nghiệp hoá

Hiện nay, trên địa bàn thành phố có 13 hợp tác xã và 12 cơ sở sản xuất, chế biến thuỷ sản với tổng công suất chế biến hơn 83.000 tấn/năm, đáp ứng trên 17% nhu cầu tiêu dùng của người dân thành phố. 6 tháng đầu năm 2026, giá trị sản xuất thuỷ sản thành phố đạt hơn 7.670 tỷ đồng, tăng hơn 4% so với cùng kỳ năm trước. Điều đó cho thấy, dù các doanh nghiệp, cơ sở chế biến thuỷ sản còn ít, nhưng đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao giá trị sản phẩm lĩnh vực thuỷ sản, mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và xuất khẩu.

Từ doanh nghiệp có quy mô nhỏ, các sản phẩm thuỷ sản của doanh nghiệp phục vụ chủ yếu cho thị trường nội địa, Công ty CP Chế biến thuỷ sản xuất khẩu Hạ Long đầu tư xây dựng một nhà máy chế biến thuỷ sản hiện đại trên diện tích 1,5 ha. Với 6 dây chuyền sản xuất, nhà máy đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn cho hoạt động xuất khẩu thuỷ sản vào các thị trường khó tính, như: Nhật Bản, Hàn Quốc, Mỹ và các nước châu Âu…

Ông Nguyễn Hữu Miền, Tổng Giám đốc Công ty CP Chế biến thuỷ sản xuất khẩu Hạ Long cho biết: "Xác định tham gia chế biến sâu mới góp phần gia tăng giá trị các mặt hàng từ thuỷ sản, doanh nghiệp đã xây dựng một tổ hợp liên hoàn từ sản xuất cho tới kho lạnh, các dịch vụ kèm theo. Mỗi năm doanh nghiệp có thể chế biến từ 25.000 tấn, để phục vụ thị trường nội địa và xuất khẩu".

Kế hoạch phát triển thủy sản bền vững giai đoạn 2026 - 2030 của thành phố xác định rõ hướng phát triển hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, tăng cường liên kết chuỗi và truy xuất nguồn gốc.

Theo ông Nguyễn Văn Hoãn, Phó Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng), bên cạnh việc mở rộng vùng sản xuất, khai thác thuỷ sản hiệu quả thì có sự đóng góp quan trọng của các chuỗi chế biến sâu, giúp gia tăng giá trị cho lĩnh vực thuỷ sản thành phố. Do đó, các doanh nghiệp chế biến thuỷ sản cần tập trung tiếp tục đầu tư máy móc, thiết bị theo hướng tự động hoá, nâng cao năng lực sản xuất, mở rộng quy mô, nhằm tạo ra sản phẩm có giá trị cao hơn, đáp ứng các tiêu chuẩn trong nước, quốc tế, tạo sức cạnh tranh cho sản phẩm trên thị trường.

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, việc tiếp tục đầu tư phát triển công nghệ chế biến, xây dựng thương hiệu và phát triển chuỗi giá trị bền vững trở thành nền tảng quan trọng để thủy sản Hải Phòng phát triển theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững, tiếp tục đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế của thành phố.

HUY ĐẠI