Nông nghiệp đô thị tạo 'vành đai xanh' cho thành phố

Xu hướng tất yếu

Vườn nho sữa Hàn Quốc sai trĩu quả của gia đình ông Nguyễn Văn Chiến ở tổ dân phố Ngọc Trì, phường Ái Quốc đang trở thành điểm đến hấp dẫn của nhiều người.

Không chỉ sản xuất nông sản giá trị cao, ông Chiến còn gia tăng lợi nhuận từ hoạt động trải nghiệm. Để có được thành công này là cả quá trình tìm hiểu, nắm bắt, nhạy bén thay đổi mô hình sản xuất nông nghiệp của ông Chiến.

Phường Ái Quốc là vùng ven đô thị nên có tốc độ công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhanh. Điều này đã phá vỡ quy hoạch về thủy lợi phục vụ sản xuất nông nghiệp nên tập quán canh tác cũ không còn phù hợp điều kiện sản xuất mới.

Nhiều năm trước, nhà ông Chiến đã chuyển đổi từ trồng lúa sang trồng hoa. Và vài năm trở lại đây, ông ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất bằng mô hình trồng nho trong nhà màng, nhà lưới.

“Đưa khoa học - công nghệ vào sản xuất giúp chúng tôi giải được bài toán khi quỹ đất nông nghiệp bị thu hẹp mà vẫn có được hiệu quả kinh tế cao. Nhu cầu thư giãn, nghỉ ngơi ở không gian xanh mát, trong lành của người dân thành thị ngày càng cao nên các mô hình nông nghiệp trải nghiệm ven đô sẽ là lựa chọn phù hợp nhất”, ông Chiến nói.

Hợp tác xã Hoa Mây Xanh ở phường An Dương cũng nhanh chóng bắt nhịp xu thế phát triển nông nghiệp hiện đại để chuyển đổi mô hình sản xuất. Theo ông Đỗ Văn Sanh, Giám đốc hợp tác xã, đặc thù ven đô có những bất lợi song lại tạo lợi thế nhất định trong sản xuất nông nghiệp.

Vị trí ven đô không chỉ tạo điều kiện thuận lợi trong tiêu thụ khi tạo nguồn thực phẩm tại chỗ mà còn góp phần tạo cảnh quan, không gian xanh để giám áp lực đô thị hóa.

Từ năm 2019 đến nay, hợp tác xã đã tạo dựng thương hiệu trên thị trường về trồng hoa công nghệ cao. Hiện hợp tác xã có gần 20 ha sản xuất hoa, cho lợi nhuận hơn 500 triệu đồng/năm. Đơn vị đang định hướng phát triển nông nghiệp sinh thái để gắn sản xuất nông nghiệp với du lịch trải nghiệm.

Nông nghiệp đô thị đang là hướng đi tất yếu tại vùng ven đô ở thành phố Hải Phòng. Một mặt giúp ngành nông nghiệp không bị "bỏ rơi" trước sự phát triển của công nghiệp, dịch vụ, mặt khác góp phần giảm thiểu ô nhiễm môi trường và quản lý bền vững tài nguyên thiên nhiên, đẩy lùi những mặt trái của đô thị hóa.

Định hướng phát triển

Quỹ đất dành cho nông nghiệp của các đô thị, vùng ven đô trên địa bàn thành phố tương đối hạn hẹp. Để nông nghiệp đô thị đem lại giá trị kinh tế cao cần có định hướng bài bản, đặc biệt áp dụng đồng bộ khoa học, kỹ thuật. Cây trồng được lựa chọn trong phát triển nông nghiệp đô thị phải có tính đặc trưng, lợi thế cạnh tranh cao và thị trường tiêu thụ thuận lợi.

Với lợi thế có vùng trồng hoa, cây cảnh lâu đời, phường Tân Hưng đã hoạch định đường hướng phát triển cho ngành nông nghiệp tại địa phương.

Bên cạnh thương mại - dịch vụ, phường xác định nông nghiệp là điểm tựa vững chắc của nền kinh tế. Do đó, địa phương định hướng chuyển dịch sản xuất nông nghiệp theo hướng hàng hóa, ứng dụng công nghệ cao. Một số diện tích đất trồng lúa kém hiệu quả được khuyến khích chuyển đổi trồng hoa, cây cảnh, rau màu.

Tân Hưng có 101 ha trồng đào, 25 ha hoa, cây cảnh và 80 ha rau màu. Hiện giá trị sản xuất đào, hoa, cây cảnh trên địa bàn phường đạt 550 triệu đồng/ha/năm, cao gấp 5 lần so với canh tác rau màu truyền thống, 10 lần so với cấy lúa.

Bà Nguyễn Thị Lan, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công phường Tân Hưng cho biết địa phương đã xây dựng Đề án chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất nông nghiệp theo hướng nông nghiệp xanh, nâng cao giá trị kinh tế và phát triển bền vững giai đoạn 2026 – 2030. Phường tiếp tục chuyển đổi hơn 30 ha cấy lúa sang trồng hoa, cây cảnh, rau màu hữu cơ để tạo vùng sản xuất xanh, phát triển hài hòa với các lĩnh vực kinh tế khác.

Nông nghiệp đô thị sẽ tạo "vành đai xanh", góp phần tạo dựng bức tranh đô thị trở nên cân đối hơn. Đây cũng là cơ hội để thành phố tái cơ cấu nền nông nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững. Từ đó giúp nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp và tạo thu nhập ổn định cho nông dân.

Ngành nông nghiệp Hải Phòng đề nghị các địa phương có tốc độ phát triển đô thị nhanh căn cứ tình hình thực tế để định hướng phát triển nông nghiệp phù hợp để vừa khai thác hiệu quả quỹ đất sản xuất, vừa tạo không gian xanh cho đô thị.

DŨNG CƯỜNG