Đấu giá tài sản minh bạch góp phần khơi thông nguồn lực
Hoạt động đấu giá tài sản tuy là một lĩnh vực chuyên môn đặc thù nhưng lại có mối liên hệ trực tiếp với bài toán khơi thông nguồn lực, bảo đảm công khai, minh bạch và nâng cao hiệu quả quản lý tài sản.
Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 15/7/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố đặt mục tiêu năm 2026 tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên, giai đoạn 2026-2030 bình quân 13-14%/năm. Để đạt được mục tiêu đó, bên cạnh phát triển sản xuất, thu hút đầu tư và mở rộng thị trường, Hải Phòng cần huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực, trong đó có nguồn lực từ tài sản công, tài sản thi hành án và nhiều loại tài sản khác. Trong dòng chảy ấy, hoạt động đấu giá tài sản tuy là một lĩnh vực chuyên môn đặc thù nhưng lại có mối liên hệ trực tiếp với bài toán khơi thông nguồn lực, bảo đảm công khai, minh bạch và nâng cao hiệu quả quản lý tài sản.
Từ đấu giá thành đến hiệu quả của nguồn lực xã hội
Năm 2026, Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản số 1 và Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản số 2 được hợp nhất thành Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản thành phố Hải Phòng (Trung tâm). Việc hợp nhất đặt ra yêu cầu không chỉ sắp xếp lại tổ chức mà còn phải thống nhất quy trình nghiệp vụ, nâng cao chất lượng đội ngũ, phát huy kinh nghiệm và xây dựng một phương thức hoạt động phù hợp với quy mô của thành phố mới.
Trong 7 tháng đầu năm 2026, Trung tâm Dịch vụ đấu giá tài sản thành phố Hải Phòng đã đấu giá thành 151 hợp đồng đấu giá tài sản, với tổng giá bán được là 9.777 tỷ đồng, vượt giá khởi điểm 2.096 tỷ đồng. Những con số này cho thấy hiệu quả của hoạt động đấu giá trong việc xác lập giá trị tài sản trên cơ sở cạnh tranh công khai, qua đó góp phần đưa tài sản vào khai thác, sử dụng hiệu quả hơn, bảo đảm nguồn thu cho ngân sách thành phố.
Phía sau mỗi phiên đấu giá thành công không chỉ là chênh lệch giữa giá khởi điểm và giá bán mà còn là niềm tin của người có tài sản, người tham gia đấu giá và xã hội vào tính khách quan, công khai của quá trình xác lập giá trị tài sản.
Luật mới đặt ra yêu cầu cao hơn về tính minh bạch
Hoạt động của Trung tâm hiện được thực hiện trong khuôn khổ pháp lý mới của Luật số 37/2024/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu giá tài sản, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025. Một trong những định hướng nổi bật của luật là tăng cường tính công khai, minh bạch và phòng ngừa hành vi làm sai lệch kết quả đấu giá. Luật bổ sung, hoàn thiện nhiều quy định nhằm ngăn ngừa thông đồng, móc nối, dìm giá, nâng giá, làm sai lệch thông tin tài sản, hồ sơ tham gia đấu giá hoặc kết quả đấu giá; đồng thời nghiêm cấm việc để lộ thông tin về người đăng ký tham gia đấu giá.
Đây là những quy định có ý nghĩa thực tiễn rất lớn bởi đấu giá tài sản chỉ thực sự tạo ra giá trị khi cuộc cạnh tranh về giá diễn ra bình đẳng, thông tin được kiểm soát và kết quả phản ánh đúng giá trị thị trường trong điều kiện đấu giá.
Đặc biệt, luật đã hoàn thiện quy định về tiền đặt trước; theo nguyên tắc chung, tiền đặt trước do tổ chức hành nghề đấu giá tài sản và người có tài sản đấu giá thỏa thuận, nhưng tối thiểu 5% và tối đa 20% giá khởi điểm.
Người tham gia đấu giá cũng có quyền từ chối tham gia và nhận lại tiền đặt trước khi có những thay đổi nhất định về giá khởi điểm, số lượng, chất lượng tài sản, thời gian, địa điểm, hình thức hoặc phương thức đấu giá đã được công khai. Những quy định này góp phần cân bằng quyền và trách nhiệm của các bên, đồng thời tăng tính an toàn pháp lý cho quá trình đấu giá.
Chuyển đổi số mở rộng không gian đấu giá
Một điểm mới đáng chú ý của Luật số 37/2024/QH15 là hoàn thiện cơ sở pháp lý cho đấu giá trực tuyến. Người tham gia có thể đăng ký, nộp hồ sơ và trả giá trên Cổng Đấu giá tài sản quốc gia hoặc Trang thông tin đấu giá trực tuyến; kết quả đấu giá trực tuyến được đăng công khai và gửi đến địa chỉ thư điện tử của người tham gia.
Nghị định số 172/2024/NĐ-CP ngày 27/12/2024 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Đấu giá tài sản số 01/2016/QH14 được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 37/2024/QH15 tiếp tục quy định cụ thể về yêu cầu, điều kiện đối với Cổng Đấu giá tài sản quốc gia và trang thông tin đấu giá trực tuyến. Đây không chỉ là thay đổi về phương thức kỹ thuật. Đấu giá trực tuyến mở rộng phạm vi tiếp cận của người tham gia, tăng khả năng công khai thông tin và tạo thêm điều kiện để quá trình hình thành giá diễn ra minh bạch hơn. Trong một thành phố mới có không gian địa lý rộng hơn sau hợp nhất, chuyển đổi số trong đấu giá càng có ý nghĩa.
Trong thời gian tới, Trung tâm tiếp tục thực hiện nghiêm Luật Đấu giá tài sản và các văn bản hướng dẫn; tăng cường ứng dụng công nghệ, nâng cao chất lượng đấu giá viên, kiểm soát chặt chẽ quy trình tổ chức đấu giá và chú trọng bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người có tài sản cũng như người tham gia. Trong hành trình thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số, hoạt động đấu giá tài sản đang góp một phần vào bài toán lớn, tạo động lực cho phát triển bền vững.