Tăng số lượng, nâng chất lượng doanh nghiệp
Hải Phòng cần chuyển từ tăng số lượng sang nâng chất lượng doanh nghiệp, tạo nền tảng vững chắc để cộng đồng doanh nghiệp đóng góp thực chất vào tăng trưởng.
Trong 8 tháng năm 2026, Hải Phòng có 9/10 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu đạt và vượt kịch bản. Riêng chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 8 tăng 14,02% so với cùng kỳ, chưa đạt kịch bản 17,3%. Lũy kế 8 tháng, IIP tăng 15,22%.
Cùng thời gian này, thành phố có 5.400 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới, tăng 4,43% so với cùng kỳ, đạt gần 72% kế hoạch năm. Đây là tín hiệu tích cực nhưng số doanh nghiệp tăng chưa đồng nghĩa năng lực sản xuất của nền kinh tế gia tăng tương ứng.
Không thể so sánh cơ học hai chỉ tiêu bởi không phải doanh nghiệp mới nào cũng hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp. Bên cạnh đó, những con số trên cũng đặt ra vấn đề về chất lượng của cộng đồng doanh nghiệp. Một doanh nghiệp chỉ thực sự trở thành nguồn lực khi đi vào hoạt động ổn định, tạo việc làm, có doanh thu và tiếp tục mở rộng.
Trước mắt, để đưa IIP đạt được kịch bản, thành phố phải giữ ổn định sản lượng tại các doanh nghiệp lớn và sớm đưa công suất mới vào khai thác. Nhóm doanh nghiệp có doanh thu trên 1.000 tỷ đồng hiện đóng góp hơn 79% giá trị sản xuất toàn ngành công nghiệp. Bởi vậy, chỉ cần một số doanh nghiệp trong nhóm này giảm đơn hàng hoặc chưa khai thác hết công suất, kết quả chung lập tức bị ảnh hưởng.
Về lâu dài, Hải Phòng cần một lực lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa đủ mạnh để tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất. Các doanh nghiệp này không thay thế vai trò của những nhà máy lớn nhưng có thể cung ứng linh kiện, nguyên liệu và dịch vụ ngay tại thành phố. Khi hệ thống nhà cung ứng tại chỗ phát triển, mỗi dự án lớn sẽ tạo thêm đơn hàng cho nhiều doanh nghiệp khác và giữ lại nhiều hơn giá trị trong nền kinh tế địa phương.
Nghị quyết về giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân với mức giảm 30% đối với doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh có doanh thu hằng năm không quá 10 tỷ đồng, áp dụng trong kỳ tính thuế năm 2026 và năm 2027, được Quốc hội thông qua ngày 24/8/2026 là sự hỗ trợ kịp thời. Khoản thuế được giảm giúp các đối tượng thụ hưởng có thêm nguồn lực duy trì hoạt động, trả lương và tái đầu tư.
Tuy nhiên, giảm thuế cũng chỉ là một giải pháp hỗ trợ tài chính, trong khi doanh nghiệp hay cá nhân kinh doanh vẫn phải đối diện với nhiều vấn đề khác như: tìm kiếm đơn hàng, vốn vay, mặt bằng hay lao động... Một thủ tục kéo dài hoặc một vướng mắc chậm được xử lý có thể khiến doanh nghiệp mất cơ hội kinh doanh. Vì vậy, tháo gỡ khó khăn phải đi vào từng việc cụ thể, có cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn giải quyết. Kết quả cần được đo bằng số vướng mắc được xử lý, thời gian, chi phí doanh nghiệp tiết kiệm được và năng lực sản xuất thực tế được bổ sung.
Về phía doanh nghiệp, sự hỗ trợ chỉ phát huy tác dụng khi đi cùng với đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính và chủ động đáp ứng tiêu chuẩn của các chuỗi cung ứng.
Mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13%/năm trở lên năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030 không thể chỉ trông vào một số doanh nghiệp lớn. Gần 5.400 doanh nghiệp mới sẽ trở thành nguồn lực khi ngày càng có nhiều doanh nghiệp đứng vững, tăng quy mô và tham gia vào hoạt động sản xuất của thành phố. Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa vì thế là một phần trực tiếp trong bài toán tăng trưởng của Hải Phòng.