Ngòi bút góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
Bằng những tác phẩm giàu giá trị tư tưởng, thẩm mỹ và cảm xúc, văn nghệ sĩ Hải Phòng đang lan tỏa cái đẹp, khơi dậy tình yêu quê hương, đất nước và góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Từ những tác phẩm giàu sức lan tỏa
Tại Cuộc vận động sáng tác, quảng bá tác phẩm văn học nghệ thuật, báo chí về chủ đề “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” cấp Trung ương trao giải năm 2025, Hải Phòng có 3 tác phẩm đoạt giải, gồm 2 giải B và 1 giải C. Trong đó, ca khúc “Bác Hồ ở Udon Thani” của nhạc sĩ Quốc Phòng đoạt giải B chuyên ngành âm nhạc; ảnh đơn “Công trường trên cao” của Nguyễn Tuấn Anh đoạt giải B chuyên ngành nhiếp ảnh; công trình nghiên cứu, phê bình “Học Bác từ những điều giản dị nhất” của nhà văn Đặng Thị Thúy đoạt giải C chuyên ngành văn học.
Với nhạc sĩ Quốc Phòng, “Bác Hồ ở Udon Thani” được viết sau chuyến đi thực tế đến Udon Thani (Thái Lan), nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh từng có thời gian hoạt động. Những kỷ vật được gìn giữ tại đây, từ ngôi nhà, chiếc giường đến những vật dụng mang phong cách Việt Nam, giản dị như cuộc sống đời thường, đã đem đến cho ông cảm xúc đặc biệt. Từ những chi tiết gần gũi ấy, hình tượng Bác trong ca khúc được khắc họa theo một cách tự nhiên, giàu cảm xúc, giúp những giá trị về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người đến gần hơn với công chúng.
Nếu nhạc sĩ Quốc Phòng chuyển tải cảm hứng về Bác bằng giai điệu thì nhà văn Đặng Thị Thúy tiếp cận chủ đề từ góc độ nghiên cứu, lý luận phê bình. Tập “Học Bác từ những điều giản dị nhất”, do Nhà xuất bản Hải Phòng ấn hành tháng 9/2024, gồm 24 bài nghiên cứu, lý luận phê bình, tiểu luận xoay quanh chủ đề học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Tác phẩm đoạt giải nhất cấp thành phố giai đoạn 2023 - 2025 và giải C cấp Trung ương.
Thông điệp xuyên suốt của “Học Bác từ những điều giản dị nhất” là viết về Bác không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao, mà có thể tìm thấy chiều sâu tư tưởng từ những câu chuyện đời thường, những con người bình dị và những giá trị nhân văn trong cuộc sống. Qua các bài viết như “Hai lần vượt Trường Sơn và bản lĩnh một nhà báo cách mạng”, “Sự khốc liệt không dừng nơi chiến tuyến”, “Nhà thơ Hoài Khánh cùng trẻ em đến mọi miền đất nước”, tác giả không chỉ phân tích giá trị tác phẩm mà còn làm nổi bật những phẩm chất đẹp, tinh thần cống hiến và trách nhiệm của người cầm bút.
Sức lan tỏa của chủ đề còn được thể hiện qua nhiều tác phẩm đoạt giải cấp thành phố như “Nhớ Bác” của Nguyễn Ánh Nguyệt, “Người cửa biển” của Vũ Thúy Hồng, “Lũy tre biên giới” của Vũ Trọng Thái, “Cứ nấu cháo bằng cơm nguội cho Bác” của Lê Thành Văn, “Khúc suy tưởng nơi đầu nguồn” của Đinh Văn Thường; các tác phẩm báo chí “Hải Phòng làm theo lời Bác”, “Bên dòng Nho Quế”, “15 phút vàng làm nên kỳ tích”... Ở lĩnh vực âm nhạc có “Đời đời nhớ ơn Bác Hồ”, “Người cộng sản kiên trung”, “Chiến sĩ biên phòng làm theo lời Bác”, “Bến ngự năm xưa đón Bác”, “Những người lính hành quân”, “Chiến sĩ biên phòng Cát Bà”...
Qua nhiều thể loại, các tác phẩm góp phần đưa tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với những câu chuyện cụ thể của quê hương, đất nước và con người hôm nay.
Lan tỏa cái đẹp, bồi đắp niềm tin
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Văn hóa nghệ thuật là một mặt trận, anh chị em văn nghệ sĩ là những chiến sĩ trên mặt trận đó”. Trong bối cảnh mới, lời căn dặn ấy tiếp tục đặt ra yêu cầu về bản lĩnh, trách nhiệm xã hội và đạo đức nghề nghiệp đối với đội ngũ văn nghệ sĩ.
Theo Nghệ sĩ Ưu tú Lê Hải, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hải Phòng, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong lĩnh vực văn học, nghệ thuật trước hết phải được thể hiện bằng những tác phẩm có giá trị. Văn nghệ sĩ cần bám sát thực tiễn, phản ánh sinh động công cuộc xây dựng, phát triển thành phố và đất nước; phát hiện, cổ vũ những nhân tố mới, những con người và việc làm tốt đẹp. Khi những giá trị tích cực được thể hiện bằng hình thức nghệ thuật hấp dẫn, có sức thuyết phục, tác phẩm không chỉ đáp ứng nhu cầu thưởng thức mà còn góp phần định hướng nhận thức, bồi đắp niềm tin và tạo “sức đề kháng” trước những thông tin, quan điểm lệch lạc.
Nhà văn Hoài Khánh (Hội Nhà văn Hải Phòng), cho rằng quá trình đổi mới, mở cửa và phát triển đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng tạo điều kiện để văn nghệ sĩ mở rộng biên độ sáng tạo, phản ánh sâu rộng hơn đời sống xã hội. Với sức mạnh của ngôn từ và nghệ thuật, văn nghệ sĩ có thể khẳng định những giá trị nhân văn, thẩm mỹ của cuộc sống, làm nổi bật tình yêu quê hương, đất nước, con người và khát vọng vươn lên. Qua đó, văn học, nghệ thuật góp phần làm đẹp cuộc sống, củng cố niềm tin và lan tỏa những giá trị tích cực trong xã hội.
Trong môi trường truyền thông số, khi thông tin đa chiều tác động ngày càng mạnh đến nhận thức xã hội, vai trò ấy càng được đặt ra rõ nét. Văn nghệ sĩ không chỉ cần giữ vững bản lĩnh chính trị mà còn phải chủ động đi vào thực tiễn, đổi mới phương thức thể hiện, nâng cao chất lượng sáng tác và khả năng tiếp cận công chúng.
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vì thế không nhất thiết chỉ được thể hiện bằng những tác phẩm trực tiếp đấu tranh, phản bác quan điểm sai trái. Đó còn là quá trình bền bỉ sáng tạo cái hay, cái đẹp; khẳng định những giá trị tốt đẹp của con người và đất nước; góp phần để văn học, nghệ thuật thực sự trở thành nền tảng tinh thần, sức mạnh nội sinh, đồng hành cùng thành phố và đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.