Xã Nam An Phụ chủ động ứng phó nguy cơ sạt lở

Nhiều sự cố

Mưa lớn kéo dài do ảnh hưởng của bão số 4 gây sạt lở tại nhiều khu vực trên địa bàn xã Nam An Phụ. Đây là lần đầu tiên ghi nhận sạt lở đất, đá tại dãy núi An Phụ. Tại khu vực núi thuộc thôn Phúc Thành xuất hiện 8 điểm sạt lở, có nguy cơ ảnh hưởng đến 20 hộ dân với 77 nhân khẩu. Đất đá từ sườn núi trượt xuống tại nhiều vị trí, làm biến dạng địa hình và tiềm ẩn nguy cơ tiếp tục sạt trượt nếu mưa lớn còn kéo dài.

Tại khu vực Trung tâm Giáo dục thường xuyên, sạt lở làm sập một dãy phòng học. Công trình đã lâu không được sử dụng nên không gây thiệt hại về người.

Ngay sau sự cố, lực lượng chức năng địa phương kiểm tra hiện trường, đánh giá nguy cơ, căng dây cảnh báo và hạn chế người dân tiếp cận khu vực nguy hiểm. Các hộ dân nằm trong vùng có nguy cơ được vận động di dời đến nơi an toàn, tạm trú tại nhà người thân hoặc nhà văn hóa thôn. Khi tình hình ổn định, các hộ dân đã trở lại nhà.

Không chỉ khu vực núi, mưa lớn do bão số 4 cũng gây sạt lở tại tuyến đê hữu sông Kinh Thầy. Phía sông xuất hiện 2 đoạn sạt tại K21+310-K21+340, dài 30 m và K21+990-K22+120, dài 130 m; phía đồng có 2 vị trí tại K21+380-K21+395 và K21+495-K21+505. Các cung sạt làm biến dạng mái đê, tiềm ẩn nguy cơ tiếp tục phát triển khi có mưa lớn, ảnh hưởng đến an toàn tuyến đê.

Đây là những sự cố mới phát sinh trong đợt mưa lớn do bão số 4. Trong khi đó, trên địa bàn xã Nam An Phụ còn một số điểm xung yếu đã tồn tại từ nhiều năm, trong đó có kè Xạ Sơn trên tuyến đê hữu sông Kinh Thầy, đoạn K20-K22.

Qua kiểm tra, phần lớn mái kè tại đây bị bong xô, tụt kéo dài khoảng 80 m, tạo thành các mái dốc đứng; nhiều vị trí đá lát bị tụt sâu khoảng 1/3 mái kè. Khu vực nằm ở đoạn sông rộng, chịu tác động trực tiếp của dòng chảy mạnh và sóng do mật độ tàu thuyền qua lại lớn. Khảo sát lòng sông tại khu vực sạt lở còn cho thấy, có vị trí chỉ cách bờ khoảng 20 m nhưng độ sâu từ 5 - 7 m, làm gia tăng nguy cơ mất ổn định bờ khi dòng chảy mạnh.

Cùng với kè Xạ Sơn, hơn 10 km bờ vùng sông Kênh Than qua địa bàn xã cũng bị sạt lở kéo dài. Nhiều đoạn bờ chỉ còn phần đất mỏng, một số vị trí bị khoét sâu vào đất sản xuất của người dân. Đây là những điểm tồn tại từ trước, song tiếp tục tiềm ẩn nguy cơ cao trong mùa mưa bão, đồng thời ảnh hưởng đến việc dẫn, điều tiết nước phục vụ sản xuất.

Xã Nam An Phụ hiện có khoảng 1.500 ha đất nông nghiệp, cùng hệ thống kênh mương, bờ vùng dài hơn 129 km, giữ vai trò quan trọng trong dẫn, trữ và điều tiết nước phục vụ sản xuất, phòng, chống hạn hán. Là địa phương trọng điểm sản xuất nông nghiệp, có vùng trồng hành, tỏi vụ đông lớn nhất thành phố, việc bảo đảm an toàn hệ thống thủy lợi có ý nghĩa quan trọng đối với sản xuất và đời sống người dân.

Khẩn trương khắc phục

Trước diễn biến của tình trạng sạt lở, xã Nam An Phụ đang rà soát các khu vực có nguy cơ, chủ động phương án bảo đảm an toàn cho người dân và công trình trong mùa mưa bão. Với các sự cố mới phát sinh do bão số 4, địa phương tiếp tục theo dõi chặt chẽ; đồng thời xây dựng phương án xử lý các vị trí xung yếu, nhất là những khu vực có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn đê điều và sản xuất.

Trên tuyến đê hữu sông Kinh Thầy, lực lượng chức năng đã kiểm tra 4 vị trí sạt lở, gồm 2 đoạn phía sông tại K21+310 - K21+340 và K21+990 - K22+120; 2 đoạn phía đồng tại K21+380 - K21+395 và K21+495 - K21+505. Hiện trạng kè Xạ Sơn tại khu vực này cũng được kiểm tra, đánh giá để xây dựng phương án xử lý phù hợp.

Theo phương án dự kiến, kinh phí xử lý các cung sạt khoảng 3 tỷ đồng, xử lý kè Xạ Sơn khoảng 3 tỷ đồng. Về lâu dài, địa phương nghiên cứu xử lý tổng thể đoạn đê yếu với kinh phí khoảng 20 tỷ đồng, góp phần hạn chế nguy cơ phát sinh, mở rộng các cung sạt và bảo đảm an toàn tuyến đê trong mùa mưa lũ.

Đối với tuyến bờ vùng sông Kênh Than, UBND xã Nam An Phụ đề nghị thành phố, các sở, ngành và đơn vị quản lý công trình thủy lợi quan tâm, bố trí nguồn vốn nâng cấp, tu bổ, sửa chữa. Theo đề xuất, tổng chiều dài tuyến bờ vùng cần khắc phục khoảng 10,1 km, với kinh phí dự kiến hơn 13,58 tỷ đồng.

Ông Nguyễn Văn Tuy, Chủ tịch UBND xã Nam An Phụ cho biết: "Ngân sách xã được điều tiết còn hạn chế, không bảo đảm khả năng đầu tư sửa chữa, nâng cấp hệ thống bờ vùng trên địa bàn. Địa phương đề nghị thành phố và các cơ quan chức năng quan tâm, hỗ trợ nguồn lực để sớm khắc phục các vị trí hư hỏng, bảo đảm an toàn công trình, phục vụ sản xuất và phòng, chống thiên tai".

Trong thời gian chờ nguồn lực đầu tư, địa phương tiếp tục kiểm tra, theo dõi các khu vực có nguy cơ cao, nhất là các điểm sạt lở mới tại khu vực đồi núi và các tuyến đê. Các phương án ứng phó được duy trì để kịp thời xử lý khi có mưa lớn, qua đó hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến người dân, công trình và sản xuất.

TRẦN HIỀN