Khi KOL trở thành 'Đại sứ niềm tin' trên không gian mạng

Sức ảnh hưởng đi cùng trách nhiệm

Với hơn 900.000 lượt theo dõi, Fanpage Hải Phòng là một trong những trang mạng xã hội có sức ảnh hưởng lớn đối với cộng đồng người dùng tại thành phố. Mỗi ngày, trang đăng tải nhiều thông tin về đời sống, văn hóa, xã hội và những vấn đề được dư luận quan tâm. Lượng người tiếp cận lớn đồng nghĩa với việc mỗi thông tin xuất hiện trên trang đều có thể nhanh chóng được chia sẻ rộng rãi. Vì vậy, theo anh Đinh Tiến Nghiệp, quản lý Fanpage Hải Phòng, việc lựa chọn thông tin để đăng tải luôn được đặt lên hàng đầu. Thay vì chạy theo tốc độ hay những nội dung dễ tạo tương tác, trang chú trọng kiểm tra nguồn tin, đối chiếu thông tin từ nhiều phía trước khi chia sẻ tới cộng đồng.

Tương tự, trang Ăn sập Hải Phòng hiện có khoảng 219.000 người theo dõi, chủ yếu chia sẻ thông tin về những địa chỉ ăn uống, món ăn ngon tại Hải Phòng. Bên cạnh đó, trang còn giới thiệu, quảng bá hình ảnh, văn hóa và những điểm đến của thành phố. Thoạt nhìn, đây là một trang chuyên về ẩm thực và giải trí. Nhưng với lượng người theo dõi lớn, mỗi nội dung được đăng tải đều có sức lan tỏa đáng kể. Vì vậy, việc kiểm duyệt thông tin cũng được thực hiện cẩn trọng. Bởi phía sau một bài viết giới thiệu quán ăn không chỉ là câu chuyện về món ăn ngon. Nếu thông tin thiếu chính xác, đánh giá không khách quan hoặc nội dung gây hiểu nhầm được lan truyền, hoạt động của một cơ sở kinh doanh có thể bị ảnh hưởng, đồng thời người dùng cũng có thể mất niềm tin vào chính trang thông tin mà họ thường xuyên theo dõi.

Ở quy mô rộng hơn, Schannel là một kênh thông tin, giải trí và công nghệ dành cho giới trẻ, được thành lập từ năm 2012, thuộc Công ty CP Dịch vụ Quảng cáo và Truyền thông Schannel (Hà Nội). Kênh hiện có khoảng 3,92 triệu lượt đăng ký theo dõi trên nền tảng YouTube, thường xuyên cung cấp các nội dung về đời sống, trải nghiệm, công nghệ, sản phẩm, ẩm thực và xu hướng giới trẻ. Công ty cũng quản lý hàng chục KOL có các kênh cá nhân với hàng trăm nghìn lượt theo dõi.

Với một hệ thống nội dung lớn như vậy, sức ảnh hưởng không chỉ nằm ở số lượng người theo dõi mà còn ở khả năng hình thành xu hướng, tác động đến cách nhìn nhận, lựa chọn và hành vi của một bộ phận giới trẻ.

Anh Nguyễn Lạc Huy, Tổng Giám đốc Công ty CP Dịch vụ Quảng cáo và Truyền thông Schannel cho rằng, người làm nội dung càng có nhiều người theo dõi thì càng phải ý thức rõ trách nhiệm của mình. Đó không chỉ là trách nhiệm với thương hiệu hay đối tác, mà còn là trách nhiệm với cộng đồng người xem. Trong quá trình sản xuất nội dung, việc kiểm chứng thông tin, hạn chế những nội dung gây hiểu nhầm, đồng thời ưu tiên những câu chuyện tích cực là cách để các nhà sáng tạo sử dụng sức ảnh hưởng theo hướng có ích cho xã hội.

Thực tế cho thấy, KOL không còn đơn thuần là những người tạo nội dung để giải trí. Họ đang trở thành một mắt xích quan trọng trong hệ sinh thái thông tin trên không gian mạng. Một KOL có thể giới thiệu một sản phẩm, một địa điểm, một xu hướng; nhưng cũng có thể góp phần cảnh báo một thủ đoạn lừa đảo, giải thích một chính sách mới hoặc lan tỏa câu chuyện về một người tốt, việc tốt.

Theo chuyên gia tại Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC) (thuộc Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an), khi không gian mạng ngày càng trở thành một phần của đời sống xã hội, nguy cơ người dùng tiếp cận thông tin giả, thông tin độc hại, bị thao túng tâm lý hoặc trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo trực tuyến cũng gia tăng. Làm trong sạch không gian mạng vì thế không thể chỉ là nhiệm vụ của cơ quan chức năng. Mỗi người dân cần hình thành thói quen lựa chọn nguồn tin chính thống, kiểm chứng trước khi chia sẻ. Đối với KOL, trách nhiệm này càng lớn bởi một nội dung được họ đăng tải có thể tiếp cận một lượng người rất lớn trong thời gian ngắn.

Lấy niềm tin dẫn dắt niềm tin

Công an thành phố vừa ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số Hải Phòng. Buổi ra mắt quy tụ đông đảo giới văn nghệ sĩ, KOL, nhà sáng tạo nội dung và quản trị viên các hội, nhóm lớn trên mạng xã hội. Điểm đáng chú ý của mô hình không nằm ở việc tập hợp những người có nhiều người theo dõi, mà hướng tới tạo dựng một mạng lưới có khả năng kết nối, phối hợp và hành động vì cộng đồng.

Đại tá Lê Đức Thành, Phó Giám đốc Công an thành phố, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Niềm tin số Hải Phòng khẳng định, câu lạc bộ là mô hình kết nối và hành động vì cộng đồng, hướng tới lan tỏa thông tin tích cực, nâng cao nhận thức về an toàn số, phòng chống tin giả, lừa đảo và bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng. Mỗi thành viên không chỉ là người sở hữu một tài khoản có nhiều người theo dõi, mà phải trở thành một “đại sứ niềm tin số”. Uy tín cá nhân được sử dụng để bảo vệ người dùng, lan tỏa điều đúng, điều tốt đẹp và góp phần xây dựng văn hóa ứng xử lành mạnh trên môi trường mạng.

Phát biểu tại buổi ra mắt câu lạc bộ Niềm tin số Hải Phòng, Thiếu tá Bùi Quang Bình, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Giám đốc Công an thành phố nhấn mạnh, việc gì người dân cần biết phải tìm cách để người dân biết sớm; việc gì người dân dễ bị lừa phải chủ động cảnh báo trước; những vấn đề người dân chưa hiểu đúng phải được giải thích bằng sự chân thành, thuyết phục, thể hiện tinh thần vì nhân dân phục vụ trong không gian mạng.

Để vai trò “Đại sứ niềm tin” thực sự đi vào đời sống, mỗi thành viên cần tuân thủ pháp luật, chuẩn mực đạo đức; minh bạch, thận trọng và kiểm chứng trước khi đăng tải, chia sẻ thông tin. Quan trọng hơn, đấu tranh với thông tin xấu độc không đồng nghĩa với việc tạo ra thêm những cuộc tranh cãi cực đoan. Cách thức hiệu quả phải là sử dụng thông tin đúng, lập luận thuyết phục, thái độ văn minh và tinh thần trách nhiệm xã hội…

TÂM PHÚC