Đâu là giải pháp bảo vệ an toàn dữ liệu cho doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Hải Phòng?
Doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Hải Phòng phải đối mặt với rủi ro an toàn dữ liệu lớn. Đâu là giải pháp bảo vệ tài sản số doanh nghiệp?
Những con số đáng lo
Hiện nay, toàn thành phố Hải Phòng có hơn 45.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa (khối SME), chiếm trên 85% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động. Theo thống kê từ các cơ quan chức năng về an toàn thông tin, hơn 60% các cuộc tấn công mạng quy mô vừa và nhỏ tại Việt Nam nhắm trực tiếp vào khối SME, do đây là đối tượng có hàng rào an toàn an ninh mạng lỏng lẻo. Nhiều đơn vị chưa đầu tư việc bảo mật trong lưu trữ tài chính, thông tin khách hàng và bí quyết kinh doanh, sử dụng phần mềm bẻ khóa (crack) hoặc thiếu các tường lửa bảo vệ chuyên sâu.
Tại diễn đàn "Tương lai số an toàn cho doanh nghiệp vừa và nhỏ", do Tạp chí điện tử An ninh mạng Việt Nam, Quỹ châu Á và Đại học Duy Tân phối hợp tổ chức tại Đà Nẵng vào cuối tháng 8 vừa qua, nhiều chuyên gia kinh tế, công nghệ cảnh báo ngành logistics số đang là "tâm điểm" hứng chịu làn sóng tấn công mã độc tống tiền (Ransomware) với phương thức ngày càng tinh vi. Các nhóm tội phạm mạng liên tục nhắm vào điểm yếu cốt lõi trong hạ tầng công nghệ của các doanh nghiệp vận tải và kho vận do có nhiều dữ liệu về hành trình vận đơn, vị trí phương tiện và cơ sở dữ liệu khách hàng được tập trung lớn.
Thực tế ghi nhận nhiều hệ thống doanh nghiệp đã bị mã hóa toàn bộ dữ liệu chỉ sau một cú nhấp chuột nhầm vào tệp tin hay liên kết giả mạo đối tác. Hậu quả là toàn bộ chuỗi cung ứng bị ngưng trệ diện rộng, doanh nghiệp phải đối mặt với áp lực chi trả khoản tiền chuộc khổng lồ, gánh chịu chi phí khắc phục nặng nề và làm xói mòn nghiêm trọng uy tín thương hiệu trước các đối tác quốc tế.
Còn tại Hải Phòng, theo số liệu về an toàn, an ninh mạng trên địa bàn thành phố tính đến tháng 4/2026, hệ thống giám sát ghi nhận 584 thiết bị thuộc 75 cơ quan, tổ chức có nguy cơ mất an toàn thông tin, với tổng cộng 1.998 mối đe dọa (bao gồm 645 liên kết giả mạo và hơn 6.400 file độc hại). Việc chuẩn hóa khung pháp lý và giải pháp công nghệ đồng bộ là chìa khóa then chốt để bảo vệ tài sản số doanh nghiệp. Đây là bài học nhãn tiền cho thấy sự lỏng lẻo trong khâu quản trị an ninh mạng nội bộ của khối SME tại thành phố Cảng.
Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Văn Phú, Giám đốc Công ty TNHH một thành viên PND (phường Hải An) trăn trở: "Trước đây, chúng tôi chỉ tập trung vào mở rộng thị trường mà xem nhẹ việc đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin và bảo mật. Khi sự cố mất dữ liệu thiết kế kỹ thuật xảy ra với đối tác cùng ngành, doanh nghiệp mới giật mình nhìn lại. Việc mua sắm phần mềm bản quyền và thuê dịch vụ lưu trữ an toàn lúc này không còn là chi phí phát sinh mà là khoản đầu tư bắt buộc để sinh tồn".
Hành lang pháp lý và trách nhiệm doanh nghiệp
Dưới góc độ pháp lý, hành lang pháp lý về an toàn dữ liệu tại Việt Nam đang tiếp tục được hoàn thiện chặt chẽ, đòi hỏi các doanh nghiệp không thể đứng ngoài cuộc. Theo bà Nguyễn Thị Mai, Chủ tịch Hội Luật gia thành phố, trong bối cảnh Dự thảo Luật An ninh dữ liệu đang được xây dựng và thúc đẩy hoàn thiện, hành lang pháp lý này tập trung quy định chi tiết về việc phân loại, phân cấp dữ liệu, thiết lập các tiêu chuẩn bảo vệ thông tin chuyên sâu cũng như xác định rõ trách nhiệm tuân thủ pháp lý của các tổ chức, cá nhân khi tiến hành thu thập, xử lý dữ liệu.
Bên cạnh đó, các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực công nghệ thông tin và giao dịch điện tử cũng đặt ra mức phạt nghiêm khắc đối với hành vi vi phạm bảo mật hoặc làm lộ lọt dữ liệu khách hàng. Việc nắm bắt sớm các yêu cầu từ dự thảo luật và tuân thủ chặt chẽ khung pháp lý lúc này không chỉ giúp doanh nghiệp tránh các rủi ro pháp lý nặng nề mà còn là điều kiện tiên quyết để tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Nhấn mạnh thêm về vấn đề này, ông Phạm Tiến Trung, Phó Trưởng Ban Đổi mới Sáng tạo và Khởi nghiệp, Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Hải Phòng cho rằng các doanh nghiệp cần chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy đơn thuần là "có giải pháp bảo mật" sang xây dựng "năng lực bảo vệ thực sự". Để giải quyết căn cơ "bài toán" an toàn dữ liệu, khối SME cần đầu tư công nghệ, nhận diện tài sản thông tin ngay từ khi thiết kế hệ thống, quản lý tài khoản và phân quyền truy cập chặt chẽ, bảo vệ và sao lưu dữ liệu định kỳ, nâng cao nhận thức người lao động, xây dựng phương án ứng phó sự cố nhanh chóng, kiểm soát rủi ro khi chia sẻ dữ liệu với đối tác thứ ba.
Song song với quy định pháp luật về an ninh mạng và an ninh dữ liệu, các đơn vị cung cấp hạ tầng và viễn thông lớn như VNPT Hải Phòng ra mắt nhiều gói giải pháp tích hợp chuyên biệt dành riêng cho khối SME. Tiêu biểu như mô hình điện toán đám mây bảo mật đa lớp (Smart Cloud), cho phép doanh nghiệp tự chủ quản trị dữ liệu trên nền tảng hạ tầng đạt chuẩn quốc gia, cam kết độ sẵn sàng cao lên tới 99% và phòng ngừa hiệu quả các nguy cơ xâm nhập trái phép.
Các giải pháp quản lý phần mềm bản quyền tập trung (Volume Licensing) và dịch vụ tối ưu chi phí từ các đơn vị uy tín giúp doanh nghiệp chuyển đổi linh hoạt chi phí đầu tư ban đầu (CapEx sang OpEx).
Sự kết hợp đồng bộ giữa việc hoàn thiện thể chế pháp luật, nâng cao ý thức quản trị từ các khuyến nghị chuyên gia và sự đồng hành của hạ tầng công nghệ hiện đại chính là ''chiếc khiên'' vững chắc giúp khối SME tại Hải Phòng phát triển an toàn, bền vững trong kỷ nguyên số.