Cán bộ cơ sở trước yêu cầu đa nhiệm
Sau khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, nhiều cán bộ cơ sở ở Hải Phòng đã thích ứng nhanh với những phần việc mới, lĩnh vực mới, đáp ứng yêu cầu đa nhiệm.
Một ngày, nhiều vai
Từ công chức Tư pháp - Hộ tịch, chị Nguyễn Huệ Chi (sinh năm 1999) hiện được phân công làm việc tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Khúc Thừa Dụ.
Công việc của chị là trực tiếp hướng dẫn người dân và tiếp nhận các thủ tục hành chính trong lĩnh vực chứng thực, hộ tịch. Những công việc tưởng đã quen thuộc, nhưng trong mô hình mới lại đặt ra nhiều yêu cầu hơn.
Mỗi ngày, chị Huệ Chi phải cập nhật các quy định mới, rà soát thành phần hồ sơ, hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử. Khi gặp những nội dung chưa rõ, chị chủ động trao đổi với cơ quan chuyên môn, tìm hiểu thêm quy định và kinh nghiệm xử lý thực tế.
“Cán bộ phải có kiến thức tổng hợp để giải quyết công việc xuyên suốt. Nếu chỉ nắm chắc một lĩnh vực như trước đây thì khó đáp ứng yêu cầu công việc hiện nay”, chị Huệ Chi chia sẻ. Câu chuyện của chị Huệ Chi không phải trường hợp cá biệt.
Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Trường Tân, anh Đinh Quang Phong là chuyên viên phụ trách kiểm soát thủ tục hành chính. Khi lượng người dân đến giao dịch tăng, anh đồng thời đảm nhiệm thêm nhiều phần việc để hỗ trợ tiếp nhận, hướng dẫn người dân, phối hợp xử lý những vướng mắc phát sinh.
Khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp, một cán bộ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã có thể phải tiếp nhận hồ sơ của nhiều lĩnh vực. Cán bộ phụ trách nhóm văn hóa, xã hội có thể xử lý thủ tục về lao động - thương binh và xã hội, văn hóa, giáo dục, y tế, bảo hiểm xã hội, khoa học và công nghệ. Ở nhóm kinh tế là nông nghiệp, môi trường, đăng ký kinh doanh, thuế…
“Mỗi lĩnh vực có một quy định, một quy trình. Trong khi đó, văn bản pháp luật lại thường xuyên thay đổi. Có những thủ tục mới được phân cấp về xã, cán bộ phải vừa làm, vừa nghiên cứu để hướng dẫn người dân”, ông Vũ Tuấn Dương, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Khúc Thừa Dụ cho biết.
Cùng lúc, nhiều hệ thống điện tử phải được kiểm tra để phát hiện hồ sơ sắp đến hạn, hồ sơ có nguy cơ quá hạn, phối hợp với bộ phận chuyên môn xử lý kịp thời. Với người cao tuổi hoặc người chưa quen sử dụng điện thoại thông minh, cán bộ còn phải trực tiếp hướng dẫn từng thao tác.
Vì thế, một vị trí tưởng như chỉ làm nhiệm vụ tiếp nhận hồ sơ nay đòi hỏi tổng hợp nhiều kỹ năng: hiểu pháp luật, nắm nghiệp vụ, thành thạo công nghệ, xử lý tình huống và giao tiếp với người dân.
“Biết nhiều” trở thành yêu cầu công việc
Sự đa nhiệm cũng đang hiện hữu tại nhiều đơn vị sự nghiệp cấp xã. Với chuyên môn chăn nuôi - thú y, chị Vũ Thị Yến (sinh năm 1998), nhân viên Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Nam Thanh Miện hiện còn kiêm nhiệm công tác truyền thông. Công việc của chị vì thế có thêm những phần việc trước đây không thuộc chuyên môn chính như chụp ảnh, dựng video, viết tin, bài tuyên truyền các hoạt động của đơn vị.
Theo bà Hoàng Thị Nết, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Nam Thanh Miện, đơn vị đang thực hiện nhiều nhiệm vụ trên các lĩnh vực văn hóa, thể thao, truyền thông, khuyến nông… Riêng lĩnh vực truyền thông đã bao gồm nhiều phần việc, từ kiểm tra hệ thống truyền thanh đến tổ chức thông tin, tuyên truyền.
Trung tâm được giao 7 biên chế nhưng hiện mới có 1 biên chế, còn lại là 6 lao động hợp đồng. Trong khi đó, tổng số vị trí việc làm lên tới 17. “Cái khó là mỗi vị trí có một yêu cầu riêng, trong khi có những lĩnh vực như truyền thông lại phát sinh rất nhiều việc. Nhân lực chưa đáp ứng nên cán bộ phải kiêm nhiệm, hỗ trợ nhau”, bà Nết cho biết.
Từ những công việc cụ thể ở cơ sở có thể thấy, đa nhiệm đang dần trở thành yêu cầu tất yếu khi bộ máy chính quyền thay đổi. Cấp xã được giao thêm nhiều nhiệm vụ, trong khi nhân lực chưa tăng tương ứng. Cán bộ vì thế phải chủ động học thêm, làm thêm và phối hợp nhiều hơn.
Tại các Trung tâm Phục vụ hành chính công, đào tạo chéo giữa các lĩnh vực đang được triển khai. Cán bộ được bổ sung kiến thức về những nhóm thủ tục phổ biến để có thể hỗ trợ nhau khi cần. Kho dữ liệu nghiệp vụ dùng chung, các quy trình, tình huống thường gặp cũng được xây dựng để rút ngắn thời gian tra cứu.
Để giải "bài toán" nhân lực, thành phố đã điều động 346 lượt cán bộ giữa các địa phương, biệt phái 91 công chức, viên chức; điều động 202 công chức thuộc sở, ngành, cơ quan về các địa phương và đơn vị còn thiếu nhân lực; tiếp nhận vào làm công chức 137 trường hợp, tuyển dụng 1.522 viên chức.
Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng cũng ban hành Nghị quyết số 09 về nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở đáp ứng yêu cầu tình hình mới. Đến năm 2030, thành phố phấn đấu 100% cán bộ lãnh đạo, quản lý cấp xã đạt chuẩn về trình độ chuyên môn, lý luận chính trị và quản lý nhà nước theo vị trí việc làm; 100% cán bộ, công chức cấp xã được đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng thực hiện công vụ.
Khi bộ máy được tổ chức theo hướng tinh gọn, nhiệm vụ được phân cấp mạnh hơn, cán bộ cơ sở cũng phải thay đổi cách làm việc. Học thêm một lĩnh vực, thành thạo thêm một kỹ năng, biết thêm một công cụ công nghệ… đang trở thành cách để mỗi cán bộ thích ứng với công việc và cùng bộ máy vận hành thông suốt hơn.