Trao sinh kế - 'chìa khóa' giảm nghèo

“Mở lối” cho kinh tế hộ

Giảm nghèo bền vững đang được các tổ chức đoàn thể xã hội trên địa bàn thành phố coi là mục tiêu nòng cốt trong thực hiện các chính sách an sinh xã hội. Do đó, mọi hỗ trợ không chỉ dừng lại ở việc giúp người dân vượt qua khó khăn trước mắt, mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để mỗi gia đình có sinh kế ổn định, từng bước tự chủ về kinh tế.

Hiện, anh Trần Sĩ Trung ở tổ dân phố Đông Hải, phường Đồ Sơn, làm nghề đánh cá ven bờ để nuôi 2 con còn nhỏ đi học. Gia đình anh hiện phải thuê nhà ở, tài sản lớn nhất của anh Trung là chiếc thuyền nhỏ mưu sinh. Được sự giúp đỡ của các tổ chức đoàn thể, chính quyền địa phương, đầu tháng 9/2026, anh Trung vừa được trao hỗ trợ sinh kế trị giá 5 triệu đồng để mua ngư lưới cụ.

“Khoản hỗ trợ này cần thiết và quan trọng để tôi có thể củng cố hoạt động đánh, bắt hải sản, nâng cao thu nhập và ổn định cuộc sống gia đình”, anh Trung bày tỏ.

Bên cạnh nguồn lực từ ngân sách và các chương trình giảm nghèo, những chương trình hỗ trợ sinh kế do tổ chức chính trị - xã hội, hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ thực hiện đã góp phần đưa chính sách đến gần người dân. Những hoạt động hỗ trợ vốn, cây - con giống, phương tiện sản xuất, đào tạo nghề, giới thiệu việc làm, xây dựng mô hình kinh tế được triển khai phù hợp với điều kiện thực tế tại từng địa bàn.

Nếu vốn, tư liệu sản xuất là điều kiện cần, thì kiến thức, kỹ năng và khả năng tạo thu nhập chính là yếu tố đủ giúp một gia đình thoát nghèo lâu dài.

Chị Tăng Thị Liễu ở tổ dân phố Đồng Bào, phường Thạch Khôi chia sẻ: Trước đây, kinh tế gia đình dựa vào sản xuất nhỏ lẻ nên thu nhập bấp bênh, cuộc sống gặp nhiều khó khăn. Khi được Hội Liên hiệp phụ nữ phường hướng dẫn, hỗ trợ tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, năm 2019 gia đình mạnh dạn đầu tư phát triển mô hình nuôi thủy sản trên diện tích 1,3 mẫu. Bên cạnh đó, gia đình cũng được các tổ chức đoàn thể quan tâm hỗ trợ kỹ thuật, thông tin thị trường tiếp tục mở rộng và hoàn thiện mô hình nuôi cá. Hiện nay, khu nuôi được quy hoạch thành ao ươm cá giống và ao nuôi cá thương phẩm với các loại cá chủ lực như rô phi, trắm, chép. Bình quân trong 18 tháng, gia đình thu hoạch hai lứa, mỗi lần xuất bán đạt trên 10 tấn cá thương phẩm, mang lại nguồn thu nhập ổn định, tạo điều kiện để tái đầu tư, phát triển và mở rộng sản xuất.

Chú trọng đường dài

Điểm đáng chú ý, hoạt động hỗ trợ sinh kế ngày càng hướng tới “trao cần câu”, thay vì chỉ trợ giúp bằng tiền hoặc hiện vật. Ở đó, vai trò đồng hành, hỗ trợ của các tổ chức được thể hiện cụ thể, rõ nét. Anh Phạm Văn Khiêm, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ xã An Thành cho biết: Trong tháng 5 - Tháng Nhân đạo vừa qua, Hội Chữ thập đỏ thành phố phối hợp với Công ty TNHH Đầu tư bất động sản Vĩnh Bảo Resinco tổ chức chương trình trao sinh kế cho 10 hộ dân có hoàn cảnh khó khăn tại xã An Thành. Sau khi trao sinh kế, trên cơ sở khảo sát về nhân lực, diện tích đất của từng gia đình sử dụng, Hội Chữ thập đỏ xã tư vấn về việc triển khai vật nuôi, quy mô và hướng đầu tư phù hợp để phát huy tác dụng của sinh kế.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, Hội Nông dân thành phố tiếp tục phát huy thế mạnh thông qua việc vận động hội viên chuyển đổi cây trồng, vật nuôi, xây dựng mô hình sản xuất phù hợp, triển khai tập huấn chuyển đổi số trong nông nghiệp, kỹ thuật sản xuất, kinh doanh cho hội viên nông dân. Đồng thời, hội phối hợp chặt chẽ với Ngân hàng Chính sách xã hội và Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn triển khai hiệu quả chính sách hỗ trợ hội viên tiếp cận vốn vay ưu đãi. Cụ thể, 6 tháng năm 2026, dư nợ vốn vay ủy thác của Ngân hàng Chính sách xã hội qua tổ chức hội đạt hơn 4.200 tỷ đồng; dư nợ của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đạt gần 1.600 tỷ đồng.

Để hoạt động trao sinh kế đạt hiệu quả cao hơn, các tổ chức hội đã rà soát từng hộ nghèo, hộ cận nghèo, bám sát nguyên nhân gây nghèo. Mặt khác, những phương án hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp không dàn trải, tập trung gắn với lợi thế và định hướng phát triển của thành phố như: logistics, thủy sản, chế biến thực phẩm, du lịch, dịch vụ…

Theo bà Trương Thị Thoan, Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ xã Đại Sơn: Mỗi hội viên có điều kiện, năng lực và hoàn cảnh khác nhau. Do đó, hội xác định hỗ trợ không dừng lại ở việc trao vốn mà quan trọng là hướng dẫn cách làm, kết nối nguồn lực và đồng hành trong suốt quá trình phát triển mô hình để mỗi hội viên có thể chủ động tạo sinh kế, tăng thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống. Do đó, hội chủ động phối hợp với các ngân hàng để tạo điều kiện cho hội viên được tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi, đồng thời phối hợp tổ chức tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, hướng dẫn cách xây dựng mô hình kinh tế phù hợp với điều kiện của từng gia đình hội viên. Bên cạnh đó, hội cũng quan tâm đến đào tạo nghề, khuyến khích các chị em mạnh dạn khởi nghiệp, khởi sự kinh doanh.

Theo đồng chí Nguyễn Đức Tuấn, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ (thuộc hệ thống MTTQ Việt Nam thành phố) ở cấp thành phố và cấp xã đang hoạt động theo hướng ngày càng thực chất, trọng tâm, trọng điểm và đóng góp tích cực vào hoạt động an sinh xã hội của thành phố. Trong đó, giải pháp hỗ trợ sinh kế được xem là đặc thù, hữu hiệu nhằm trao chìa khóa để “mở ra” cánh cửa giảm nghèo, thoát nghèo bền vững cho các trường hợp khó khăn, có khát vọng vươn lên.

HUY ĐẠI