Đưa Học viện Quốc phòng trở thành trung tâm tham mưu chiến lược hàng đầu

Sáng 15/9, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng dự lễ khai giảng năm học mới 2026 - 2027 tại Học viện Quốc phòng.

Cùng dự buổi lễ có Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng; Thủ trưởng Bộ Tổng Tham mưu; Thủ trưởng Tổng cục Chính trị; lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương; cán bộ, học viên Học viện Quốc phòng.

Đọc diễn văn tại lễ khai giảng, Giám đốc Học viên Quốc phòng, Thượng tướng Trần Việt Khoa cho biết năm học 2025 - 2026 diễn ra trong điều kiện tình hình thế giới, khu vực tiếp tục với những diễn biến nhanh chóng, phức tạp; cạnh tranh chiến lược, xung đột vũ trang, các thách thức an ninh truyền thống và phi truyền thống gia tăng; khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, các hình thái chiến tranh, phương thức tác chiến mới tác động sâu sắc đến lĩnh vực quân sự, quốc phòng.

Trong bối cảnh đó, Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện đã đoàn kết, chủ động, sáng tạo, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thành tốt nhiệm vụ năm học 2025 - 2026.

Công tác giáo dục, đào tạo tiếp tục được đổi mới; nội dung, chương trình, phương pháp dạy và học từng bước được cập nhật, gắn lý luận với thực tiễn, gắn nhà trường với đơn vị và yêu cầu xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc.

Hoạt động nghiên cứu khoa học tập trung vào những vấn đề lớn, mới về quân sự, quốc phòng và an ninh; coi trọng tổng kết thực tiễn, nghiên cứu phát triển lý luận, góp phần cung cấp luận cứ khoa học phục vụ công tác nghiên cứu, tham mưu chiến lược.

Công tác đối ngoại quốc phòng, hợp tác quốc tế tiếp tục được mở rộng, ngày càng đi vào chiều sâu, thiết thực, hiệu quả. Học viện luôn duy trì hợp tác về đào tạo, nghiên cứu khoa học, trao đổi học thuật… với các học viện, trường đại học, các viện nghiên cứu Quốc phòng của các nước có mối quan hệ và hợp tác về quốc phòng với Việt Nam.

Thượng tướng Trần Việt Khoa nhấn mạnh năm học 2026 - 2027 có ý nghĩa đặc biệt khi Học viện chuẩn bị bước tới dấu mốc 50 năm Ngày truyền thống. Năm mươi năm là một chặng đường đủ dài để khẳng định truyền thống, vị thế và những đóng góp của Học viện; nhưng trước yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn mới, 50 năm cũng phải được xem là điểm xuất phát cho một chặng đường phát triển mới cao hơn.

Với truyền thống vẻ vang; sự quan tâm lãnh đạo của Đảng, Nhà nước, Chính phủ; sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp, thường xuyên của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng; cùng tinh thần đoàn kết, trách nhiệm, trí tuệ và khát vọng vươn lên của cán bộ, giảng viên, học viên, Học viện Quốc phòng sẽ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ năm học 2026 - 2027; tiếp tục khẳng định vị thế là trung tâm giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học quân sự, quốc phòng hàng đầu của đất nước; xứng đáng với niềm tin của Đảng, Nhà nước, Quân đội và nhân dân.

Bày tỏ vui mừng đến dự Lễ khai giảng năm học 2026 - 2027 của Học viện Quốc phòng, Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu rõ, trải qua nửa thế kỷ năm xây dựng, phát triển, Học viện Quốc phòng luôn quán triệt, triển khai nghiêm túc, có hiệu quả chủ trương, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng; hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao; xây dựng nên truyền thống vẻ vang, uy tín và vị thế đặc biệt của Học viện.

Học viện đã đào tạo, bồi dưỡng hàng vạn cán bộ cao cấp của Đảng, Nhà nước và lực lượng vũ trang; tích cực nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận và nghệ thuật quân sự quốc phòng Việt Nam làm luận cứ quan trọng cho hoạch định đường lối quân sự, quốc phòng, an ninh, xây dựng Quân đội; kịp thời tham mưu những quyết sách chiến lược phù hợp; góp phần thúc đẩy sự hiểu biết, củng cố lòng tin với các nước, giới thiệu chính sách quốc phòng “4 không” hòa bình, tự vệ của Việt Nam.

Chủ động đổi mới đào tạo, nghiên cứu khoa học theo hướng gắn lý luận với thực tiễn, lấy nghiên cứu thực tế, thực hành làm trọng tâm; gắn với chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ, phát triển học liệu số, xây dựng Học viện thông minh, hiện đại.

Thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng biểu dương và chúc mừng những thành tích, kết quả rất tự hào mà Học viện Quốc phòng đã đạt được trong thời gian qua; góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Thủ tướng nhấn mạnh tình hình thế giới tiếp tục diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường; cục diện quốc tế đang biến đổi sâu sắc theo hướng đa cực, đa trung tâm, cạnh tranh nước lớn gay gắt làm tăng phân tuyến, phân cực, sức ép chọn bên và nguy cơ xung đột; gia tăng chiến tranh kinh tế - thương mại - đầu tư - công nghệ...

Ranh giới giữa an ninh truyền thống và an ninh phi truyền thống, giữa hoạt động quân sự và phi quân sự ngày càng khó phân định; khoa học công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, ngày càng tác động sâu sắc đến lĩnh vực quân sự, quốc phòng, an ninh và làm thay đổi căn bản phương thức tiến hành chiến tranh

Trong bối cảnh đó, Thủ tướng cho rằng nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc đứng trước yêu cầu mới khó khăn, nặng nề hơn, đòi hỏi phải giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để phát triển; bảo vệ vững chắc lợi ích quốc gia, dân tộc; tuyệt đối không để bị động, bất ngờ về chiến lược.

Bảo vệ Tổ quốc không chỉ là bảo vệ lãnh thổ, biên giới, biển, đảo, bảo vệ Đảng, Nhà nước, nhân dân; mà còn phải bảo vệ an ninh chính trị, kinh tế, văn hóa, tư tưởng, dữ liệu, chủ quyền số và năng lực tự chủ chiến lược của đất nước.

Thủ tướng khẳng định đây là yêu cầu cấp bách đối với công tác quân sự, quốc phòng nói chung và nhiệm vụ đào tạo cán bộ chiến dịch, chiến lược và nghiên cứu khoa học quân sự, quốc phòng của Học viện Quốc phòng nói riêng.

Học viện cần nắm chắc toàn diện, quán triệt đúng, sâu sắc quan điểm, đường lối của Đảng để hoàn thiện tư duy chiến lược lãnh đạo, chỉ huy; nâng cao bản lĩnh, phát triển năng lực xử lý những vấn đề mới, khó, phức tạp và chưa từng có tiền lệ.

Học viện không chỉ nghiên cứu những gì đã xảy ra, mà phải đánh giá chính xác tình hình, chủ động dự báo, phát hiện sớm những nguy cơ để tham mưu cho Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về đường lối, chính sách quân sự, quốc phòng và nâng cao chất lượng công tác đào tạo, chuẩn bị đội ngũ cán bộ có đủ năng lực cho hiện tại và tương lai.

Với tinh thần đó, Thủ tướng đề nghị thời gian tới, Học viện cần tiếp tục quán triệt sâu sắc, toàn diện và cụ thể hóa kịp thời các nghị quyết của Đảng, Quân ủy Trung ương và chỉ đạo của Bộ Quốc phòng.

Việc quán triệt, cụ thể hóa nghị quyết cần được triển khai thành chương trình, giáo trình, chuyên đề, đề tài khoa học, tình huống huấn luyện và sản phẩm tham mưu cụ thể.

Quán triệt, cụ thể hóa không chỉ để nhận thức đúng mà phải tổ chức thực hiện quyết liệt, có hiệu quả; không chỉ hoàn thiện giáo trình giảng dạy mà phải làm rõ những vấn đề mới về tư duy, mục tiêu, phương thức và nguồn lực bảo vệ Tổ quốc. Trang bị cho học viên tư duy chiến lược, trình độ, bản lĩnh để đáp ứng nhu cầu trong tình hình mới.

Thủ tướng yêu cầu tạo bước đột phá về chất lượng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chiến dịch, chiến lược và cán bộ cao cấp của Đảng, Nhà nước, lực lượng vũ trang gắn với nâng cao hơn nữa chất lượng nghiên cứu khoa học, đưa Học viện trở thành trung tâm tham mưu chiến lược hàng đầu về quân sự, quốc phòng.

Tập trung đổi mới, nâng cao năng lực tư duy, dự báo, chỉ huy, tham mưu, quản trị tổng hợp. Lấy năng lực giải quyết những vấn đề chiến lược và khả năng ứng dụng trong thực tiễn, hoạch định chủ trương, chính sách làm thước đo chất lượng đào tạo; Học viện cần cập nhật, xây dựng bộ khung năng lực của cán bộ chỉ huy, tham mưu cấp chiến dịch, chiến lược, chú trọng khả năng phân tích, dự báo chiến lược, tham mưu, đề xuất chính sách; quản trị khủng hoảng và phối hợp liên ngành và kết nối đội ngũ chuyên gia trong và ngoài quân đội; huy động và phân bổ nguồn lực cho bảo đảm quốc phòng…

Học viện cần theo dõi chặt chẽ tình hình thế giới và khu vực, đánh giá đúng đối tượng, đối tác; nhận diện kịp thời môi trường an ninh quốc tế; nghiên cứu hình thành các sản phẩm có tính thực tiễn cao như báo cáo dự báo chiến lược dự báo chiến lược, cảnh báo sớm, đề xuất kiến nghị chủ trương, chính sách; kết hợp các thành tựu khoa học, công nghệ; tiếp thu nghệ thuật quân sự thế giới, không sao chép mô hình nước ngoài nhưng cũng không khép kín, bảo thủ và chậm đổi mới.

Cùng với đó, theo Thủ tướng, Học viện cần phát huy vai trò trung tâm nghiên cứu về nền quốc phòng toàn dân, gắn quốc phòng với kinh tế - xã hội, nâng cao tự chủ chiến lược của đất nước.

Học viện cần nghiên cứu, tham gia xây dựng hệ thống lý luận, tiêu chí và mô hình tổ chức nền quốc phòng toàn dân hiện đại, phù hợp với mô hình phát triển mới, tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và không gian phát triển quốc gia mới.

Tiếp tục nâng cao chất lượng bồi dưỡng kiến thức quốc phòng, an ninh, sát với của từng nhóm cán bộ, gắn với thực tiễn của bộ, ngành và địa phương.

Chủ động đề xuất phương pháp tích hợp yêu cầu quốc phòng, an ninh vào chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển vùng, địa phương, đô thị, công trình hạ tầng chiến lược; kết hợp phát triển kinh tế biển với bảo vệ chủ quyền biển đảo...

Tham gia nghiên cứu, đề xuất các giải pháp bảo đảm cho đất nước khi có tình huống phức tạp vẫn có khả năng duy trì hoạt động, phục hồi nhanh; chuyển hóa nguồn lực kinh tế, khoa học công nghệ thành tiềm lực quốc phòng.

Mặt khác, Thủ tướng lưu ý đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, xây dựng Học viện thông minh, hiện đại gắn với xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên, nhà khoa học bản lĩnh chính trị vững vàng, tư duy chiến lược, năng lực thực tiễn và khát vọng cống hiến.

Phát triển Học viện Quốc phòng trở thành học viện thông minh, hiện đại, tiêu biểu về chuyển đổi số và ứng dụng khoa học công nghệ; là một trung tâm tri thức, đổi mới sáng tạo tầm chiến lược; xây dựng hệ sinh thái huấn luyện, đào tạo và nghiên cứu hiện đại, các mô hình mô phỏng, hệ thống hỗ trợ ra quyết định, xây dựng đồng bộ hạ tầng số, cơ sở dữ liệu và kho tri thức quân sự, quốc phòng; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong nghiên cứu, dự báo chiến lược, tạo môi trường thực hành sát thực tiễn để rèn luyện năng lực.

Tích cực tham gia nghiên cứu, đề xuất giải pháp phát triển công nghiệp quốc phòng tự chủ, tự lực, tự cường, lưỡng dụng, hiện đại, có sức cạnh tranh; tập trung vào các vấn đề kinh tế và công nghiệp quốc phòng, huy động nguồn lực khoa học công nghệ, xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, cơ chế liên kết giữa Quân đội với các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp.

Tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ, giảng viên của Học viện là những tấm gương mẫu mực về phẩm chất chính trị, đạo đức, có tư duy chiến lược, kiến thức lý luận sâu, am hiểu thực tiễn, nắm vững nghệ thuật quân sự Việt Nam và có khả năng tiếp thu tinh hoa của thế giới.

Phát triển đội ngũ chuyên gia đầu ngành, nhà khoa học và giảng viên trẻ; thu hút các tướng lĩnh, cán bộ lãnh đạo, nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài Quân đội tham gia giảng dạy, nghiên cứu.

Tăng cường đưa giảng viên đi thực tế, khắc phục khoảng cách giữa lý luận với thực tiễn, giữa giảng đường với thực địa, đáp ứng yêu cầu phát triển học viện trong giai đoạn mới.

Thủ tướng cũng đề nghị nâng cao hiệu quả đối ngoại quốc phòng, hợp tác quốc tế về đào tạo, nghiên cứu khoa học. Với vị trí đặc biệt trong hoạt động đối ngoại quốc phòng, Học viện cần chủ động, tích cực mở rộng hợp tác quốc tế thực chất, hiệu quả; góp phần nâng cao uy tín, vị thế của Học viện, của quân đội và của đất nước.

Hợp tác quốc tế phải thực sự mang lại tri thức mới, thêm bạn bè, thêm lòng tin và thêm nguồn lực cho sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc; góp phần giữ vững nguyên tắc, độc lập, tự chủ và bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc.

Tiếp tục mở rộng quan hệ có trọng tâm, trọng điểm với các học viện quốc phòng, viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo uy tín các nước; nâng cao hơn nữa chất lượng đào tạo cán bộ quân sự cao cấp và quan chức quốc phòng quốc tế; tăng cường các chương trình trao đổi giảng viên, nghiên cứu chung, hội thảo và diễn đàn quốc tế.

Thời gian tới, Học viện Quốc phòng được tin tưởng giao những nhiệm vụ quan trọng hơn, khó khăn hơn, Thủ tướng tin tưởng, với truyền thống vẻ vang, với bản lĩnh, trí tuệ, tinh thần đoàn kết và khát vọng phát triển, Học viện Quốc phòng sẽ hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ; đóng góp ngày càng nhiều hơn cho sự nghiệp xây dựng Quân đội; cho công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn phát triển mới.

Trước đó, Thủ tướng đã dâng hương tại khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh trong khuôn viên Học viện; thăm phòng Truyền thống và Thư viện Học viện Quốc phòng, cũng như mô hình chuyển đổi số trong huấn luyện.

Theo TTXVN