Hợp nhất 4 chương trình mục tiêu quốc gia

Sáng 15/10, Chính phủ tổ chức hội nghị trực tuyến toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035; các Phó Thủ tướng Chính phủ, Phó Trưởng Ban Chỉ đạo: Hồ Quốc Dũng, Nguyễn Văn Thắng đồng chủ trì hội nghị.

Hội nghị được kết nối trực tuyến từ trụ sở Chính phủ tới UBND các tỉnh, thành phố trên toàn quốc.

Đồng chí Đỗ Thành Trung, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố dự và chủ trì tại điểm cầu thành phố Hải Phòng. Cùng dự có đồng chí Trần Văn Quân, Ủy viên Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố; đại diện các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan.

Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 được thực hiện trên cơ sở hợp nhất 4 chương trình gồm: Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới; Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững; Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa.

Tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết số 46/2026/QH16 ngày 24/8/2026 của Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 là hợp nhất để quản lý thống nhất nhưng không làm lại chính sách từ đầu; giảm đầu mối, giảm khâu trung gian nhưng tăng trách nhiệm quản lý mục tiêu.

Trung ương tập trung kiến tạo khuôn khổ, tiêu chuẩn, tiêu chí, định mức, kiểm tra và đánh giá, địa phương chủ động quyết định và chịu trách nhiệm. Nguồn lực được huy động đa dạng, phân bổ tập trung và quản lý theo kết quả. Thủ tục ở cơ sở được đơn giản hóa để người dân trực tiếp tham gia.

Một số nội dung trọng tâm của chương trình như: Thực hiện phân cấp cho địa phương theo cơ chế Trung ương giao tổng thể, địa phương quyết định cụ thể, tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm; huy động nguồn lực đa dạng, phân bổ tập trung và ưu tiên cho các địa bàn đặc biệt khó khăn, trong đó tổng nguồn lực thực hiện giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến đạt trên 800.000 tỷ đồng; áp dụng cơ chế đặc thù cho cấp cơ sở.

Tại hội nghị, đại diện các bộ, ban, ngành Trung ương cùng các địa phương đã tập trung đánh giá, thảo luận, xác định những nhiệm vụ, nội dung cốt lõi, cơ chế chỉ đạo, điều phối, phân công trách nhiệm cụ thể và tổ chức thực hiện chương trình theo Nghị quyết số 46/2026/QH16 ngày 24/8/2026 của Quốc hội và Nghị định số 387/2026/NĐ-CP ngày 12/10/2026 của Chính phủ. Trên cơ sở đó, các địa phương báo cáo công tác chuẩn bị triển khai chương trình và kiến nghị về khó khăn, vướng mắc, đề nghị các bộ, ngành hỗ trợ tháo gỡ.

Phát biểu kết luận hội nghị, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 có phạm vi rộng, tích hợp nhiều mục tiêu, lĩnh vực và nguồn lực, với nhiều điểm mới về cơ chế quản lý, phân cấp theo hướng tăng quyền chủ động của địa phương. Các bộ, ngành, địa phương phải chuyển ngay từ chuẩn bị sang tổ chức thực hiện, bảo đảm thống nhất, liên tục, không làm gián đoạn chính sách, nhiệm vụ và quyền lợi hợp pháp của người dân.

Với phương châm “Đồng bộ chính sách - Thống nhất hành động”, lấy người dân làm chủ thể, Thủ tướng yêu cầu việc tích hợp phải giảm đầu mối, thủ tục, khắc phục phân tán, chồng chéo. Không làm thu hẹp mục tiêu, phạm vi, đối tượng thụ hưởng, quyền lợi và mức độ ưu tiên đã được Quốc hội quyết định. Phân cấp, phân quyền phải đi đôi với nguồn lực, điều kiện thực thi và kiểm tra, giám sát; địa phương quyết định, tổ chức thực hiện và chịu trách nhiệm cuối cùng về kết quả.

Thủ tướng yêu cầu tập trung nguồn lực cho những nhiệm vụ thiết yếu, tác động trực tiếp đến đời sống người dân, ưu tiên địa bàn khó khăn, đối tượng yếu thế; không đầu tư dàn trải, trùng lặp, không để xảy ra thất thoát, lãng phí, tiêu cực. Mỗi nhiệm vụ phải có cơ quan chủ trì chịu trách nhiệm chính, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ kết quả; gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện.

Giao nhiệm vụ cho các bộ, ngành, địa phương, Thủ tướng yêu cầu chủ động giải quyết công việc theo thẩm quyền, không chờ đợi, đùn đẩy. Các địa phương đẩy nhanh giải ngân vốn các chương trình giai đoạn 2021 - 2025 chuyển sang năm 2026; xây dựng kế hoạch thực hiện 5 năm và hằng năm, bố trí nguồn lực phù hợp; kiện toàn Ban Chỉ đạo cấp tỉnh trước ngày 25/10.

Khẳng định đây là nhiệm vụ chính trị lớn, thường xuyên, lâu dài của cả hệ thống chính trị, Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương phối hợp chặt chẽ, triển khai quyết liệt, lấy kết quả ở cơ sở và sự chuyển biến trong đời sống người dân làm thước đo hiệu quả; góp phần xây dựng nông thôn mới hiện đại, giảm nghèo bền vững, phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, bảo đảm mọi người dân được thụ hưởng thành quả phát triển, không để ai bị bỏ lại phía sau.

Ngay sau hội nghị trực tuyến, Chủ tịch UBND thành phố Đỗ Thành Trung yêu cầu các sở, ngành chủ động rà soát các quy định, nguyên tắc, định mức kỹ thuật và định mức phân bổ nguồn lực trong Đề án xây dựng nông thôn mới thành phố giai đoạn 2026 - 2030, bảo đảm phù hợp với mục tiêu, tiêu chí tại Nghị quyết số 46/2026/QH16 của Quốc hội và các quy định tại Nghị định số 387/2026/NĐ-CP của Chính phủ về nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa, xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035.