Hội thảo khoa học '80 năm Bác Hồ về thăm Hải Phòng: Dấu ấn - Hành trình - Khát vọng phát triển cùng đất nước'

Chiều 20/10, Thành ủy Hải Phòng tổ chức Hội thảo khoa học “80 năm ngày Bác Hồ về thăm Hải Phòng (20, 21/10/1946 - 20, 21/10/2026): Dấu ấn - Hành trình - Khát vọng phát triển cùng đất nước”.

Các đồng chí: PGS.TS Nguyễn Danh Tiên, Viện trưởng Viện Lịch sử Đảng; PGS.TS Lý Việt Quang, Viện trưởng Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh); Nguyễn Quang Phúc, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng Ban Tuyên giáo Thành ủy; Nguyễn Văn Phú, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Hiệu trưởng Trường Chính trị Tô Hiệu đồng chủ trì hội thảo.

Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy: Nguyễn Đình Chuyến, Trưởng Ban Nội chính Thành ủy; Nguyễn Đức Tuấn, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố; đồng chí Hoàng Minh Cường, Phó Chủ tịch UBND thành phố; đại diện một số cơ quan Trung ương, các nhà khoa học; lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, địa phương.

Hội thảo do Thường trực Thành ủy chỉ đạo, Trường Chính trị Tô Hiệu và Ban Tuyên giáo Thành ủy tham mưu tổ chức, nhằm khẳng định giá trị lịch sử của sự kiện Chủ tịch Hồ Chí Minh lần đầu tiên về thăm Hải Phòng; đánh giá chặng đường 80 năm thực hiện lời căn dặn của Người, cung cấp thêm luận cứ khoa học, thực tiễn phục vụ hoạch định chính sách phát triển thành phố trong kỷ nguyên mới.

Trình bày báo cáo đề dẫn, đồng chí Nguyễn Văn Phú, Hiệu trưởng Trường Chính trị Tô Hiệu nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của chuyến thăm đầu tiên, diễn ra khi chính quyền cách mạng non trẻ đứng trước muôn vàn khó khăn, vừa phải kiến thiết đất nước, vừa sẵn sàng đối phó với nguy cơ thực dân Pháp trở lại xâm lược. Chiều 20/10/1946, sau chuyến thăm nước Pháp, Chủ tịch Hồ Chí Minh trở về Tổ quốc, cập bến Ngự, thành phố Hải Phòng.

80 năm qua, thực hiện những chỉ dẫn, căn dặn của Người, Đảng bộ, chính quyền, quân và dân Hải Phòng đã lập nhiều chiến công, đạt những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử. Thành phố từng bước trở thành một cực tăng trưởng năng động của cả nước; diện mạo đô thị được chỉnh trang, hiện đại hóa, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân không ngừng nâng cao.

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh Hải Phòng được đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao nhiệm vụ là địa phương đi đầu trong xây dựng mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa. Việc khắc ghi, thực hiện những chỉ dẫn, căn dặn của Bác cần được thể hiện bằng ý chí, quyết tâm và hành động cụ thể để hiện thực hóa khát vọng phát triển. Đây cũng là dịp để các cấp, ngành, địa phương và mỗi cán bộ, đảng viên đánh giá những việc đã làm, phát huy ưu điểm, nghiêm túc nhìn nhận hạn chế, nguyên nhân để khắc phục.

Ban Tổ chức đã nhận được 43 bài tham luận của các nhà khoa học, lãnh đạo, nhà quản lý thuộc các cơ quan Trung ương và thành phố. Nội dung nghiên cứu tập trung vào 3 nhóm vấn đề: Tầm vóc, ý nghĩa lịch sử chuyến thăm nước Pháp của Chủ tịch Hồ Chí Minh và những lời căn dặn của Bác trong những lần về thăm Hải Phòng; vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong thực tiễn xây dựng, phát triển thành phố; nhiệm vụ, giải pháp tiếp tục phát huy giá trị tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách của Người trong xây dựng, thực hiện các mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa.

Trong tham luận “Hải Phòng - 80 năm phát triển và những thành tựu nổi bật từ việc vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh”, đồng chí Hoàng Minh Cường, Phó Chủ tịch UBND thành phố khái quát hành trình phát triển qua các thời kỳ kháng chiến, đổi mới và hội nhập. Từ thành phố Cảng bị chiến tranh tàn phá, Hải Phòng từng bước vươn lên, khẳng định vị thế một cực tăng trưởng quan trọng của vùng đồng bằng sông Hồng và cả nước.

Từ thực tiễn ấy, đồng chí nhấn mạnh 3 bài học: Kiên định, vận dụng sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh, xuất phát từ thực tiễn khách quan, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; quán triệt quan điểm lấy dân làm gốc, hướng các chủ trương, chính sách vào nâng cao đời sống nhân dân và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp; kết hợp sức mạnh nội sinh với nguồn lực bên ngoài, gắn tăng trưởng kinh tế với bảo đảm an sinh xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh.

Trong giai đoạn mới, thành phố tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng, tập trung vào công nghiệp công nghệ cao, cảng biển và logistics quốc tế, đô thị du lịch biển hiện đại; khai thác hiệu quả các cơ chế, chính sách đặc thù. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ các bến tiếp theo tại Cảng nước sâu Lạch Huyện, tập trung giải phóng mặt bằng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, phát triển Khu thương mại tự do thành động lực tăng trưởng mới; đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách hành chính, xây dựng chính quyền phục vụ và con người Hải Phòng phát triển toàn diện.

Các tham luận khác cũng làm sáng tỏ thêm tầm nhìn chiến lược của Chủ tịch Hồ Chí Minh qua chuyến thăm nước Pháp năm 1946: Kiên định mục tiêu độc lập, thống nhất, mềm dẻo về sách lược, tranh thủ thời gian hòa hoãn để chuẩn bị lực lượng kháng chiến, kiến quốc. Hội thảo chỉ rõ mạch phát triển xuyên suốt từ niềm tin của Bác về một Hải Phòng “gương mẫu của nước ta” năm 1946, đến lá cờ “Trung dũng - Quyết thắng” Người tặng quân và dân thành phố năm 1968, và hôm nay là nhiệm vụ đi đầu trong xây dựng chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa mà đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm giao cho thành phố.

Từ những chỉ dẫn của Người, các nghiên cứu khái quát thành những giá trị bền vững: Lấy dân làm gốc; đoàn kết gắn với kỷ luật, trách nhiệm; lao động, thi đua gắn với sáng tạo, phát huy lợi thế; cán bộ gần dân, sát thực tiễn, dám chịu trách nhiệm; phát triển gắn với bảo vệ, sử dụng hiệu quả các nguồn lực.

Hành trình vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh được phân tích qua những sáng tạo từ thực tiễn, tiêu biểu là Nghị quyết số 24-NQ/TU ngày 27/6/1980 của Ban Thường vụ Thành ủy về khoán sản phẩm, góp phần hình thành Chỉ thị số 100-CT/TW của Ban Bí thư; những thành tựu phát triển kinh tế, cải cách hành chính, chăm lo đời sống nhân dân.

Các ý kiến đồng thời chỉ ra những hạn chế về quy mô, sức cạnh tranh của nền kinh tế, tính đồng bộ của hạ tầng, chất lượng nguồn nhân lực và năng lực đổi mới sáng tạo. Vốn FDI lớn nhưng chưa tự động chuyển hóa thành năng lực công nghệ nội sinh; sản lượng hàng hóa qua cảng tăng nhanh nhưng thành phố chưa nắm giữ được những khâu có giá trị gia tăng cao nhất trong chuỗi logistics.

Về định hướng phát triển, các tham luận nhấn mạnh yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy, thực hiện chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố ngày 16/3/2026: Thành phố “phải có tư duy phát triển mới, tầm nhìn dài hạn và những giải pháp mang tính đột phá”. Theo đó, chuyển từ tư duy tăng trưởng sang phát triển nhanh, bền vững, lấy chất lượng, hiệu quả làm thước đo; từ khai thác lợi thế sẵn có sang kiến tạo lợi thế mới từ thể chế, khoa học, công nghệ, dữ liệu và nhân lực chất lượng cao; từ nơi hàng hóa đi qua thành nơi tạo ra giá trị từ dòng hàng hóa.

Cùng với xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, cần xây dựng đội ngũ cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên”, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; lãnh đạo bằng kết quả, sản phẩm theo nguyên tắc “6 rõ”. Triển khai đồng bộ, thực chất 11 mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa, xác định con người vừa là chủ thể, vừa là mục tiêu phát triển; nghiên cứu bộ chỉ số phát triển con người, chất lượng sống, mức độ hài lòng, hạnh phúc của người dân để đánh giá kết quả.

Các tham luận cũng kiến nghị tăng cường quốc phòng, an ninh, xây dựng thế trận lòng dân, bảo vệ chủ quyền biển, đảo, nâng cao hiệu quả đối ngoại; bảo tồn, phát huy khối di sản 11 lần Bác về thăm thông qua sưu tầm, xác minh, số hóa tư liệu, xây dựng bản đồ di sản và gắn biển ghi dấu tại những địa điểm Người từng đến. Những định hướng, giải pháp này góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố cảng biển công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái, đáng sống, tầm cỡ khu vực Đông Nam Á, đi đầu trong xây dựng chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa.

Phát biểu tổng kết hội thảo, đồng chí Nguyễn Quang Phúc, Trưởng Ban Tuyên giáo Thành ủy khẳng định thông điệp xuyên suốt của hội thảo là chuyển hóa di sản Hồ Chí Minh thành tư duy phát triển, phương pháp lãnh đạo và kết quả cụ thể trong đời sống nhân dân. Học và làm theo Bác phải được đo bằng những chuyển biến có thể kiểm chứng, như thủ tục thuận lợi hơn, dự án đúng tiến độ hơn, năng suất cao hơn, người dân và doanh nghiệp hài lòng hơn, đúng với tinh thần Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị.

Để kết quả hội thảo sớm đi vào cuộc sống, đồng chí đề nghị Trường Chính trị Tô Hiệu chủ trì, phối hợp với Ban Tuyên giáo Thành ủy chắt lọc kết quả, báo cáo Ban Thường vụ Thành ủy; các cơ quan chủ trì tham mưu 11 mô hình chủ nghĩa xã hội gắn với con người xã hội chủ nghĩa nghiên cứu, tiếp thu các kiến nghị để hoàn thiện tiêu chí, bộ chỉ số đánh giá; các cơ quan báo chí tiếp tục giới thiệu những tham luận có giá trị. Mỗi cấp ủy, cơ quan, đơn vị và cán bộ, đảng viên gắn việc học và làm theo Bác với những việc khó, việc cấp bách của thành phố, góp phần xây dựng Hải Phòng phát triển nhanh, bền vững, cùng cả nước vững bước trong kỷ nguyên mới.