Rà soát, quản lý chặt hoạt động bến, bãi ven sông

Còn nhiều bến, bãi tự phát

Giấy phép hoạt động hết hạn, hồ sơ pháp lý chưa hoàn thiện là thực trạng tại một số tổ chức, cá nhân kinh doanh bến, bãi ven sông, ven biển hiện nay.

Khu vực đất bãi bồi ven sông Lạch Tray thuộc các tổ dân phố Phú Hải, Trà Khê và Hải Ninh (phường Hưng Đạo) có diện tích hơn 200.000 m². Hiện khu vực này có 21 doanh nghiệp, hộ kinh doanh cá thể quản lý, khai thác bến, bãi, kinh doanh vật liệu xây dựng, khoáng sản và 4 doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh. Qua kiểm tra, một số doanh nghiệp có giấy phép hoạt động bến, bãi hết hạn nhưng chưa được gia hạn.

Cụ thể, Công ty TNHH Thương mại Vinh Quân hết hạn giấy phép hoạt động bến thủy nội địa, chưa đăng ký giấy phép môi trường; Công ty TNHH Xây dựng và Vận tải Hoàng Trường (Hợp tác xã 5 - 4) có giấy phép hoạt động bến thủy và quyết định gia hạn bến thủy đã hết hạn. Một số hộ kinh doanh chưa hoàn thiện hồ sơ pháp lý, tập kết hàng hóa ngoài phạm vi được cấp phép.

Theo khảo sát hiện trạng hệ thống bến, bãi ven sông và kênh trục nội đồng của Sở Nông nghiệp và Môi trường, tình trạng bến, bãi tạm, tự phát còn phổ biến. Toàn thành phố có 725 bến, bãi, gồm 684 bến, bãi ven các tuyến sông lớn và 41 bến, bãi dọc kênh nội đồng. Khu vực phía tây có 388 bến, bãi, phía đông có 337 bến, bãi. Trong số này, 329 bến, bãi không phù hợp quy hoạch.

Tại phía tây, 331/388 bến, bãi phù hợp quy hoạch, trong khi ở phía đông chỉ có 65/337 bến, bãi phù hợp quy hoạch. Tình trạng bến, bãi tự phát gây áp lực lên môi trường, giao thông thủy và công tác quản lý đất đai ven sông.

Rà soát, đưa vào kế hoạch quản lý

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Dương Đình Ổn cho biết, theo Luật Đất đai năm 2024, UBND cấp xã có trách nhiệm quản lý, quyết định giao đất hoặc cho thuê đất bãi bồi ven sông, ven biển cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng vào mục đích nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản, sản xuất lâm nghiệp, làm muối.

UBND cấp xã cũng có trách nhiệm rà soát, cập nhật biến động đất đai, đăng ký diện tích bãi bồi mới vào hồ sơ địa chính. Đây là cơ sở pháp lý để đưa diện tích đất bãi bồi vào quản lý. Điều 191 Luật Đất đai năm 2024 quy định hình thức sử dụng chủ yếu đối với đất bãi bồi ven sông, ven biển là Nhà nước cho thuê đất.

Thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TU của Ban Thường vụ Thành ủy, các địa phương có đất bãi bồi đang triển khai nhiều giải pháp quản lý. UBND phường Hồng An rà soát, niêm yết công khai danh mục khu đất, diện tích và đơn giá thuê đối với toàn bộ đất công ích (quỹ đất 5%) và đất bãi bồi ven sông. Địa phương cũng xác định các hộ trực tiếp sản xuất có hợp đồng hết hạn hoặc chưa có hợp đồng để lập danh sách xét duyệt ký hợp đồng hoặc đấu thầu.

Phường Hưng Đạo đặt mục tiêu hoàn thành phương án xử lý, chấm dứt hoạt động, giải tỏa các bến, bãi không đủ điều kiện trong tháng 11/2026. Đến hết năm 2028, phường phấn đấu bảo đảm 100% bến, bãi thuộc diện được phép hoạt động đáp ứng đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định; xử lý dứt điểm vi phạm, không để phát sinh bến, bãi trái phép mới.

Đất bãi bồi ven sông, ven biển hình thành do bồi tụ tự nhiên, biến động theo dòng chảy, thủy triều, gắn với hệ sinh thái và an toàn phòng, chống thiên tai. Vì vậy, việc quản lý, sử dụng loại đất này cần được thực hiện thống nhất, chặt chẽ, phù hợp đặc điểm tự nhiên, bảo đảm hiệu quả sử dụng đất, bảo vệ môi trường và an toàn giao thông đường thủy nội địa.