Dùng dữ liệu để quản lý thuế thương mại điện tử

Khai thác dữ liệu, kiểm soát nguồn thu

Theo thống kê, những năm qua, thương mại điện tử tại Hải Phòng tăng trưởng bình quân 23 - 25%/năm; doanh thu chiếm 16 - 18% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng toàn thành phố, cao hơn mức trung bình cả nước. Sự phát triển của kinh tế số mở ra dư địa tăng thu ngân sách, đồng thời đòi hỏi quản lý thuế dựa trên dữ liệu, định danh người nộp thuế và đối chiếu dòng tiền thực tế.

Trước yêu cầu đó, Thuế thành phố Hải Phòng tăng cường kết nối, chia sẻ thông tin với các tổ chức, đơn vị liên quan, từng bước mở rộng cơ sở thu và nâng hiệu quả quản lý thuế đối với thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số.

Ông Phạm Tuấn Anh, Phó trưởng Thuế thành phố Hải Phòng cho biết, phương thức quản lý thuế cần chuyển từ truyền thống sang dựa trên dữ liệu.

Theo đó, cơ quan Thuế đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, khai thác, đối chiếu thông tin từ nhiều nguồn; phối hợp với ngân hàng, sàn thương mại điện tử, đơn vị vận chuyển và trung gian thanh toán để xác định doanh thu, kiểm soát nghĩa vụ thuế của tổ chức, cá nhân kinh doanh trên nền tảng số.

Hiệu quả bước đầu thể hiện qua chuyên đề quản lý thuế, chống thất thu ngân sách đối với hoạt động thương mại điện tử. Với dữ liệu từ các sàn Shopee, Lazada, Tiki và đơn vị trung gian vận chuyển (Giao hàng tiết kiệm), cơ quan Thuế hoàn thành rà soát hơn 23.800 người nộp thuế, với số thuế đã nộp hơn 63 tỷ đồng.

Từ dữ liệu người nộp thuế kinh doanh thương mại điện tử do các đơn vị vận chuyển, trung gian thanh toán cung cấp, cơ quan Thuế rà soát hơn 2.900 người nộp thuế, với số thuế đã nộp gần 4,8 tỷ đồng.

Kết quả này cho thấy việc khai thác, đối chiếu dữ liệu từ nhiều nguồn giúp nhận diện rõ hơn hoạt động kinh doanh phát sinh doanh thu trên môi trường số, hỗ trợ xác định nghĩa vụ thuế và hạn chế bỏ sót nguồn thu.

Tăng hỗ trợ, nâng cao tuân thủ thuế tự nguyện

Thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 15/7/2026 của Thành ủy Hải Phòng, UBND thành phố giao Thuế thành phố Hải Phòng tiếp tục rà soát từng nguồn thu, quản lý chặt các khoản thu phát sinh, tập trung chống thất thu tại những lĩnh vực có nguy cơ cao, trong đó có thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số, dịch vụ ăn uống và bán lẻ. Bám sát chỉ đạo này, cơ quan Thuế tiếp tục triển khai chuyên đề quản lý thuế, chống thất thu đối với các hoạt động trên.

Công tác quản lý thuế đối với thương mại điện tử vẫn gặp khó khăn, nhất là với hoạt động kinh doanh trên nền tảng xuyên biên giới. Đối tượng kinh doanh phân tán, nguồn thu đa dạng, dòng tiền qua nhiều kênh trung gian trong và ngoài nước, trong khi hoạt động kinh doanh biến động nhanh. Vì vậy, cơ quan Thuế cần tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu, nâng cao năng lực phân tích và phối hợp với các cơ quan, tổ chức liên quan để xác định doanh thu, quản lý đầy đủ nghĩa vụ thuế.

Theo ông Phạm Tuấn Anh, Phó trưởng Thuế thành phố Hải Phòng, thời gian tới, cơ quan Thuế tiếp tục phối hợp với các ngân hàng chuẩn hóa dữ liệu tài khoản gắn với mã số định danh, nâng hiệu quả đối chiếu doanh thu kê khai với dòng tiền thực tế. Đồng thời, tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn kê khai, nộp thuế bằng nhiều hình thức để người nộp thuế chủ động nắm bắt, thực hiện đúng quy định, nâng cao ý thức tuân thủ tự nguyện.

UBND thành phố cũng yêu cầu các sở, ngành tăng cường chia sẻ, chuẩn hóa dữ liệu, kết nối thông tin với cơ quan Thuế; phối hợp kiểm tra, xử lý vi phạm trong thương mại điện tử và kinh doanh trên nền tảng số. Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực 6 chỉ đạo các ngân hàng thương mại phối hợp cung cấp thông tin, đối chiếu dòng tiền theo quy định, đồng thời thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt.

Nâng cao hiệu quả quản lý thuế đối với thương mại điện tử không chỉ giúp chống thất thu ngân sách mà còn bảo đảm công bằng giữa các chủ thể kinh doanh, xây dựng môi trường cạnh tranh minh bạch, tạo điều kiện để kinh tế số phát triển bền vững.