Về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho 5 hộ tại phường Bạch Đằng

Báo và phát thanh, truyền hình Hải Phòng nhận được đơn của 5 hộ dân ở tổ dân phố Mi Đông, phường Bạch Đằng, phản ánh việc chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và chưa được công nhận đủ diện tích đất ở theo Quyết định số 720 ngày 6/7/1989 của UBND thành phố Hải Phòng.

Sau thời gian dài kiến nghị, người dân mong muốn chính quyền tiếp tục rà soát hồ sơ, làm rõ căn cứ pháp lý và có hướng giải quyết thỏa đáng, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân.

Theo đơn, Quyết định số 720 ngày 6/7/1989 của UBND thành phố Hải Phòng trước đây về việc xét duyệt kế hoạch giao đất cho nhân dân xã Ngũ Lão, huyện Thủy Nguyên (nay thuộc phường Bạch Đằng) để làm nhà ở phê duyệt tổng số 36 hộ được giao đất, trong đó có 30 hộ nông nghiệp và 6 hộ phi nông nghiệp. Diện tích dự kiến giao là 150 m²/hộ đối với hộ nông nghiệp và 100 m²/hộ đối với hộ phi nông nghiệp.

Trong 5 hộ có đơn kiến nghị, hai hộ là hộ ông Đỗ Đình Thoan và bà Hoàng Thị Oanh chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu; ba hộ ông Bùi Văn Diễm, bà Đỗ Thị Suốt và bà Đỗ Thị Thu đã được cấp giấy chứng nhận nhưng diện tích đất ở chỉ có 100 m²/hộ. Cho rằng các gia đình thuộc diện được giao 150 m² theo Quyết định 720, các hộ đề nghị chính quyền địa phương xem xét cấp giấy chứng nhận lần đầu cho hai hộ và cấp bổ sung 50 m² cho mỗi hộ còn lại.

Sáng 29/10, khảo sát thực tế tại khu vực các hộ đang sử dụng đất, phóng viên ghi nhận những thửa đất nằm sát tuyến đường 359 vừa được cải tạo, mở rộng, trước đây thuộc tổ dân phố 7, xã Ngũ Lão, nay là tổ dân phố Mi Đông, phường Bạch Đằng. Các thửa đất có mặt tiền khoảng 6 m, trên đất đã xây dựng nhà ở kiên cố.

Bà Hoàng Thị Oanh cho biết, các gia đình mong muốn được xem xét quyền lợi theo quyết định của thành phố ban hành từ năm 1989. Việc chưa được cấp giấy chứng nhận hoặc chưa được công nhận đủ diện tích đất ở gây khó khăn khi thực hiện các quyền của người sử dụng đất. Các hộ đề nghị chính quyền làm rõ căn cứ pháp lý, hướng dẫn cụ thể hồ sơ cần bổ sung và trả lời từng nội dung kiến nghị.

“Trước đây, các gia đình từng kiến nghị về việc bồi thường đất khi Nhà nước thu hồi để thực hiện Dự án cải tạo, nâng cấp đường 359. Trong quá trình tìm hiểu, chúng tôi mới tìm được Quyết định 720 tại Chi cục Văn thư - Lưu trữ thành phố và biết diện tích dự kiến giao cho một số hộ là 150 m² đất ở”, bà Oanh nói.

Trao đổi với phóng viên tại trụ sở UBND phường Bạch Đằng, ông Phạm Quốc Khương, công chức Phòng Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường cho biết, khó khăn lớn nhất hiện nay là thiếu hồ sơ gốc để đối chiếu. Các hộ mới cung cấp bản photocopy Quyết định 720, không có danh sách cụ thể các hộ được phê duyệt kèm theo. Qua rà soát hồ sơ lưu trữ tại địa phương và các cơ quan liên quan, đến nay chưa tìm thấy tài liệu đủ căn cứ xác định 5 hộ có tên trong danh sách được duyệt hay không.

Theo ông Khương, Quyết định 720 là văn bản phê duyệt kế hoạch giao đất chung cho 36 hộ, không phải quyết định giao đất cụ thể cho từng trường hợp. Trên cơ sở kế hoạch này, UBND huyện cũ mới ban hành quyết định giao đất đối với từng hộ.

Trong 5 hộ kiến nghị, ông Bùi Văn Diễm còn lưu giữ quyết định giao đất của UBND huyện Thủy Nguyên trước đây, ghi diện tích 100 m² và viện dẫn Quyết định 720 làm căn cứ. Ông Diễm đã được cấp giấy chứng nhận theo diện tích này. Tuy nhiên, địa phương chưa có tài liệu chứng minh hộ ông Diễm được giao 150 m² để làm căn cứ xem xét công nhận bổ sung 50 m².

Đối với hai hộ ông Thoan và bà Oanh, UBND phường đã hướng dẫn cung cấp giấy tờ chứng minh nguồn gốc, quá trình sử dụng đất. Trường hợp không có giấy tờ, việc xem xét cấp giấy chứng nhận phải căn cứ các điều kiện theo quy định hiện hành, trong đó có thời điểm sử dụng đất, tình trạng tranh chấp và sự phù hợp với quy hoạch.

Tuy nhiên, các hộ chưa đồng thuận, tiếp tục đề nghị được xem xét trên cơ sở Quyết định 720. UBND phường đã giao bộ phận chuyên môn làm việc, đối thoại, hướng dẫn thủ tục và đề nghị các cơ quan liên quan phối hợp rà soát, sao lục hồ sơ.

Luật sư Lâm Bích Ngọc (Đoàn Luật sư Hải Phòng) cho biết, theo Luật Đất đai năm 2024, việc cấp giấy chứng nhận lần đầu phải căn cứ nguồn gốc, thời điểm sử dụng đất và giấy tờ của từng trường hợp. Đồng thời, cần phân biệt hạn mức giao đất ở với hạn mức công nhận đất ở. Do đó, diện tích 150 m² trong kế hoạch chung không đương nhiên là căn cứ xác lập quyền sử dụng đất của từng hộ. Người đề nghị công nhận bổ sung diện tích phải có tài liệu chứng minh quyền sử dụng hợp pháp đối với phần đất đó.

Từ vụ việc này, UBND phường Bạch Đằng cần tiếp tục rà soát, tìm kiếm hồ sơ gốc liên quan Quyết định 720, nhất là danh sách các hộ được phê duyệt, quyết định giao đất cụ thể và tài liệu địa chính qua các thời kỳ. Trên cơ sở đó, phân loại từng trường hợp, xác định rõ đối tượng, diện tích được giao và căn cứ pháp lý để xem xét cấp giấy chứng nhận hoặc công nhận bổ sung diện tích đất ở. Trường hợp chưa đủ căn cứ giải quyết, cơ quan chức năng cần trả lời bằng văn bản, nêu rõ lý do, căn cứ pháp luật và hướng dẫn người dân hoàn thiện hồ sơ theo quy định hiện hành.

Việc rà soát khách quan, đối thoại thực chất và giải quyết cụ thể từng trường hợp sẽ góp phần làm sáng tỏ kiến nghị kéo dài, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người dân, hạn chế phát sinh đơn thư khiếu kiện.