(HPĐT)- Những ngày này, nhân dân Hải Phòng phấn khởi chào mừng thành công của Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 16, nhiệm kỳ 2020-2025. Đây là kỳ đại hội được nhân dân kỳ vọng sẽ tiếp nối những thành tựu phát triển kinh tế-xã hội vượt bậc của thành phố trong nhiệm kỳ trước tiếp tục đưa Hải Phòng bứt phá trở thành một trong những cực tăng trưởng cả nước. Trong không khí hân hoan đó, tiến sĩ ĐOÀN TRƯỜNG SƠN, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Hải Phòng trò chuyện cùng phóng viên Báo Hải Phòng khái quát bước chuyển mình mạnh mẽ của Hải Phòng qua các kỳ đại hội Đảng bộ thành phố trước đó...

Thành phố trang hoàng cờ hoa rực rỡ chào mừng Đại hội 16 Đảng bộ thành phố.
- Nhìn lại nhiệm kỳ vừa qua, dưới sự chỉ đạo điều hành sâu sát, quyết liệt của Thành ủy, Ban Thường vụ Thành ủy, các cấp ủy Đảng, chính quyền, quân và dân thành phố đoàn kết, nỗ lực vượt qua khó khăn, thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị đề ra, góp phần vào sự phát triển chung của cả nước. Ông đánh giá như thế nào về những thành tựu nổi bật của nhiệm kỳ qua?
- Có thể nói, những thành tựu đạt được vừa qua là kết quả của cả quá trình phấn đấu của Đảng bộ, quân và dân thành phố, trong đó, dấu ấn đậm nét nhất là giai đoạn 2015-2020. Theo tôi, nguyên nhân có nhiều nhưng chủ yếu là sự đổi mới trong định hướng phát triển, vượt qua “tư duy nhiệm kỳ”; chỉ đạo và tổ chức thực hiện quyết liệt, sáng tạo, dám làm, dám chịu trách nhiệm, coi trọng hiệu quả; xây dựng được lòng tin với các nhà đầu tư, với đội ngũ trí thức và toàn dân… Do vậy, từ sau ngày đất nước thống nhất, chưa bao giờ Hải Phòng lại có vị thế về kinh tế-xã hội với quy mô nền kinh tế, thu ngân sách trên địa bàn, thu nội địa, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được nâng cao…, đô thị được mở mang khang trang, hiện đại như hiện nay.
- Nhớ về kỳ Đại hội Đảng bộ thành phố lần đầu năm 1963, khi Hải Phòng mới hợp nhất, ông có thể kể lại những khó khăn, thách thức mà thành phố phải đương đầu và đánh giá về vai trò lãnh đạo của Đảng trong thời kỳ này?
- Kỳ Đại hội Đảng bộ lần thứ nhất, nhiệm kỳ 1963-1968, khi đó tôi mới hơn 10 tuổi, sống ở xã Mỹ Đồng, huyện Thủy Nguyên, cách nội thành gần 10 km. Sau này, khi trực tiếp tham gia biên soạn bộ Lịch sử Đảng bộ Hải Phòng (1955-1975), qua nghiên cứu, tôi mới hiểu về những khó khăn, thách thức của Đảng bộ trong nhiệm kỳ này, vì Hải Phòng mới hợp nhất với tỉnh Kiến An. Chẳng hạn như việc bố trí cán bộ theo phương thức gộp cơ học nên bộ máy Đảng, chính quyền, đoàn thể còn cồng kềnh, nhưng cũng giảm được 782 người.
Tại kỳ đại hội này, Đảng bộ thành phố xác định mục tiêu phát triển, nhất là sự kết hợp, hỗ trợ giữa công nghiệp và nông nghiệp. Dù chiến tranh ác liệt, nhưng Đảng bộ lãnh đạo rất thành công việc thực hiện mục tiêu này. Đồng thời, Hải Phòng cũng hoàn thành nhiệm vụ là cửa khẩu giao thương quốc tế, trung tâm công nghiệp, đầu mối giao thông, vừa sản xuất vừa chiến đấu chống chiến tranh phá hoại và phong tỏa của đế quốc Mỹ, bảo đảm tiếp nhận vật tư, vũ khí, hàng hóa từ các nước qua Cảng để chi viện chiến trường miền Nam và các địa phương miền Bắc.
- Mỗi kỳ đại hội Đảng đều gắn liền với từng thời kỳ phát triển của thành phố. Là người có nhiều năm nghiên cứu lịch sử thành phố, lại từng có thời gian công tác tại Ban Tuyên giáo Thành ủy, ông ấn tượng nhất với kỳ đại hội nào? Tại sao?
- Kể từ khi hợp nhất đến nay, Đảng bộ Hải Phòng qua 15 kỳ đại hội nhưng tôi chỉ được giúp việc và trực tiếp chứng kiến từ Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 7, nhiệm kỳ 1979-1982. Đại hội nào cũng đều được toàn dân quan tâm, trông đợi và kỳ vọng về sự phát triển mới của thành phố. Trong đó, tôi ấn tượng nhất với 3 kỳ đại hội. Đó là Đại hội Đảng bộ lần thứ 16 diễn ra từ ngày 13 đến 15-10-2020, khi Hải Phòng đạt được những thành tựu chưa từng có trong phát triển kinh tế - xã hội. Phát huy cao vai trò làm chủ của người dân, thời gian qua, tuy tình hình dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp, nhưng mọi tầng lớp nhân dân đều tích cực đóng góp ý kiến vào các văn kiện. Đáng chú ý là nhân dân rất quan tâm đến công tác nhân sự theo hướng tích cực, bởi đây là “cái gốc” của những thành công vừa qua.
Trước đó, tôi cũng ấn tượng với Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 8, vòng 1, tổ chức từ ngày 11 đến 17-1- 1982, khi Hải Phòng trở thành quê hương của khoán sản phẩm trong nông nghiệp. Nhân dân phấn khởi, cả nước hướng về Hải Phòng. Và Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 9, tổ chức ngày 17-10-1986, khi cả nước sôi nổi thảo luận, đóng góp ý kiến vào các văn kiện sẽ trình Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 6 và của thành phố. Thời kỳ này, đất nước và thành phố đang trong tình trạng khủng hoảng kinh tế - xã hội nghiêm trọng, sự nghiệp đổi mới do Đảng ta khởi xướng thu hút sự đồng tình, tin tưởng của toàn dân.
- Hải Phòng chuyển mình mạnh mẽ như thế nào qua 15 kỳ đại hội vừa qua, theo đánh giá của ông?
- 15 kỳ đại hội Đảng bộ thành phố vừa qua chứng kiến sự phát triển của thành phố Cảng từ thời kỳ chiến tranh đến khi hòa bình, xây dựng CNXH, bước vào thời kỳ bao cấp đầy gian khó rồi chuyển mình mạnh mẽ trong thời kỳ đổi mới. Có một số đại hội, nhất là từ sau năm 1975 đến nay, đề ra nhiều kỳ vọng, tuy kết quả không được như mong muốn nhưng thành phố vẫn có những bước phát triển nhất định. Không thể phủ nhận có thời điểm dù rất nỗ lực nhưng vẫn không thể khắc phục được nhiều vướng mắc, bất cập song đó cũng chính là những bài học kinh nghiệm bổ ích để đạt tới những thành công vừa qua. Tôi cảm nhận rõ sự chuyển mình mạnh mẽ của thành phố từ sau Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 15, nhiệm kỳ 2015-2020 với những thành tích phá ấn tượng, đáng tự hào. Đó sẽ là động lực để Đảng bộ thành phố trong nhiệm kỳ tới tiếp tục phát huy trí tuệ, bản lĩnh, sáng tạo vượt qua mọi khó khăn, thách thức, lãnh đạo, chỉ đạo chính quyền, quân và dân thành phố chinh phục những đỉnh cao mới.
- Ông kỳ vọng và muốn gửi gắm tâm tư, nguyện vọng gì tới Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ 16 này?
- Cũng như nhiều người dân thành phố, tôi kỳ vọng và mong muốn đại hội bầu những người đủ đức, đủ tài vào Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố, nhất là ở những cương vị chủ chốt. Sau đại hội, các đồng chí lãnh đạo mới sẽ tiếp tục phát huy thành công của nhiệm kỳ trước, với tầm cao hơn.
- Trân trọng cảm ơn tiến sĩ!