Quản lý lễ hội đầu xuân: Phát huy bản sắc văn hóa, nâng cao giá trị tinh thần

bài: bùi hương - ảnh: phan tuấn 01/02/2023 16:27

(HPĐT)- Trên địa bàn thành phố có hơn 500 lễ hội ở khắp các địa phương, tập trung chủ yếu vào dịp đầu xuân. Sau thời gian tạm dừng vì dịch bệnh, năm nay, các địa phương tưng bừng tổ chức lễ hội, mang đến không khí vui tươi, phấn khởi, rộn ràng, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn. Vì vậy, ngay từ đầu xuân Quý Mão 2023, ngành Văn hóa và Thể thao phối hợp các cấp, ngành, địa phương tăng cường kiểm tra công tác tổ chức lễ hội, nhằm bảo đảm văn minh, lành mạnh, an toàn.

Tiết mục múa Lân đặc sắc khép lại chương trình biểu diễn ngày mồng 4 Tết tại Quảng Trường Nhà hát thành phố.

Khắp nơi nhộn nhịp vào hội

Những ngày đầu xuân mới, các địa phương nhộn nhịp tổ chức các lễ hội truyền thống. Nổi bật như lễ hội bơi trải đền, chùa Ngọ Dương, ở xã An Hòa (huyện An Dương) vào mồng 5 tháng Giêng; lễ hội khai bút đầu Xuân tại Khu tưởng niệm vương triều Mạc (huyện Kiến Thuỵ); hội hát Đúm rộn ràng, quy mô khắp các xã Lập Lễ, Phả Lễ, Phục Lễ… (huyện Thủy Nguyên) từ mồng 4 đến mồng 10 tháng Giêng; lễ hội đền Trần Quốc Bảo, ở thị trấn Minh Đức vào mồng 6 tháng Giêng, đền Bà Đế, đền Cô Chín suối Rồng (quận Đồ Sơn), lễ hội đình Đông Khê (quận Ngô Quyền), đền Gắm (huyện Tiên Lãng), lễ hội Từ Lương Xâm (quận Hải An)….

Các lễ hội được tổ chức trở lại sau hơn 2 năm tạm dừng do dịch bệnh COVID-19, nên thu hút hàng nghìn người dân, du khách tham gia. Riêng lễ hội khai bút đầu xuân ở Khu tưởng niệm vương triều Mạc (huyện Kiến Thụy) có gần 600 học sinh trên toàn thành phố tham gia, chưa kể hàng nghìn người dân và du khách. Trong ngày mồng 6 tháng Giêng, đoàn liên ngành do Sở Văn hóa và Thể thao chủ trì, tiến hành kiểm tra công tác tổ chức tại lễ hội này. Mặc dù lượng du khách đông, nhưng địa phương chuẩn bị chu đáo, trang trọng, an toàn.

Chánh Thanh tra Sở Văn hóa và Thể thao Trần Kim Chung cho biết, qua thực tế kiểm tra cho thấy, địa phương, ban quản lý các di tích tổ chức lễ hội bảo đảm nền nếp, phù hợp thuần phong mỹ tục, điều kiện kinh tế của địa phương, tạo không khí phấn khởi, lành mạnh, thu hút đông đảo người dân và du khách. Các địa phương gắn tổ chức lễ hội với công tác bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh môi trường. Những thủ tục mê tín dị đoan, cờ bạc dần được dẹp bỏ; nếp sống văn minh, văn hoá ứng xử được phát huy tại lễ hội. Ông Nguyễn Minh Thanh, tham gia Lễ hội đền Trần Quốc Bảo, thị trấn Minh Đức (huyện Thủy Nguyên) phấn khởi khi lễ hội của quê hương được tổ chức vui tươi, bảo đảm truyền thống dân tộc, cảnh quan sạch đẹp, không còn tình trạng xem bói, xem quẻ, xin tiền tại khu di tích.

Bảo đảm văn minh, an toàn

Để có được những kết quả trên trong công tác tổ chức lễ hội, ngay từ cuối năm 2022, đầu năm 2023, UBND thành phố có các văn bản chỉ đạo Sở Văn hóa và Thể thao, các quận, huyện tăng cường công tác quản lý di tích, quản lý lễ hội. Đồng thời, ngày 13-1, Ban Văn hóa – Xã hội HĐND thành phố thành lập đoàn giám sát công tác quản lý, tổ chức lễ hội đầu năm 2023 tại các quận, huyện: Tiên Lãng, Thủy Nguyên, Lê Chân và giám sát qua văn bản của Sở Văn hóa và Thể thao, UBND các huyện còn lại bảo đảm các lễ hội diễn ra nghiêm túc, văn minh, phát huy truyền thống dân tộc.

Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Trần Thị Hoàng Mai thông tin, thời gian qua, nhất là dịp Tết nguyên đán Quý Mão, ngành Văn hóa và Thể thao chủ động xây dựng kế hoạch, nội dung chương trình, phối hợp các địa phương chỉ đạo tổ chức lễ hội, đẩy mạnh công tác tuyên truyền tới người dân nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm bảo tồn, phát huy giá trị văn hoá, bản sắc riêng của các lễ hội truyền thống. Chính quyền các địa phương quan tâm, thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của thành phố, chủ động xây dựng, thực hiện phương án tổ chức lễ hội bảo đảm tiết kiệm, vui tươi, an toàn, hiệu quả.

Tuy nhiên, mùa lễ hội diễn ra dài ngày trong năm, nhất là 3 tháng đầu xuân, nên không thể lơ là công tác thanh, kiểm tra. Do đó, thanh tra Sở Văn hóa và Thể thao tập trung kiểm tra công tác phòng cháy, chữa cháy, an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, an toàn vệ sinh thực phẩm… Ngành Văn hóa tăng cường kiểm tra, xử lý các hoạt động, kinh doanh dịch vụ văn hóa phẩm vi phạm pháp luật, mê tín dị đoan, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm nếu phát hiện. Cùng với đó, tiếp tục phối hợp kiểm tra công tác phòng, chống dịch bệnh trong tình hình mới để bảo đảm an toàn sức khỏe đối với người dân và du khách tham gia. Qua đó, góp phần để các lễ hội diễn ra an toàn, hiệu quả cao, lành mạnh, nâng cao đời sống tinh thần của người dân và du khách, giữ gìn, phát huy bản sắc, truyền thống văn hóa của dân tộc./.

Thượng tọa THÍCH TỤC KHANG, Phó trưởng Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố Hải Phòng:

Tuyên truyền đi lễ chùa văn minh

Hằng năm, cứ mỗi độ xuân về, người dân lại nô nức đi lễ hội ở các đình, đền, chùa trên cả nước, thể hiện lòng thành tâm, cầu mong năm mới bình an cho bản thân và gia đình; cũng như có dịp biết thêm những nghi lễ đậm đà bản sắc văn hóa của các vùng miền trên đất nước. Tuy nhiên, một số người chưa hiểu hết ý nghĩa của nghi lễ tâm linh nên có những hành động chưa phù hợp nơi cửa Phật. Việc người dân sắm lễ, đốt vàng mã, thắp hương quá nhiều gây lãng phí tiền bạc, ô nhiễm môi trường; hay việc gài tiền vào tay, chân tượng Phật khá phổ biến, làm mất mỹ quan, ảnh hưởng đến sự tôn nghiêm ở các cơ sở tín ngưỡng.

Vẫn biết mong muốn điều tốt đẹp đến với mỗi người, mỗi nhà là điều chính đáng của người đi lễ chùa. Song, để những nét đẹp văn hóa truyền thống không bị lệch lạc, bản thân người đi lễ cần hiểu đúng, làm đúng. Các cơ sở tín ngưỡng chủ động niêm yết nội quy ngay từ ngoài cổng, tuyên truyền, nhắc nhở người đi lễ, vãn cảnh thực hiện một số điều cơ bản như: Trang phục gọn gàng; đi nhẹ, nói khẽ; không chen lấn xô đẩy; không hút thuốc lá; không thắp nhiều hương; không để diễn ra hoạt động mê tín, dị đoan trước và trong khuôn viên chùa; thực hành tiết kiệm…

Bà PHẠM THỊ LÝ, phường Hồ Nam (quận Lê Chân):

Trang phục thanh lịch khi đến chốn tâm linh

Với mong muốn thế hệ trẻ có thêm thời gian gắn kết với gia đình, hiểu hơn về những nét văn hóa tâm linh đẹp đẽ, lâu đời của dân tộc, cứ vào mồng 1 Tết Nguyên đán hằng năm, gia đình tôi lại dành thời gian vãn cảnh, xin chữ thư pháp, chiêm bái dâng hương tại một số đền, chùa trên địa bàn thành phố. Bên cạnh việc tuân thủ các quy định về thắp hương, đặt lễ tại các địa điểm thờ cúng, tôi luôn lưu tâm tới việc lựa chọn trang phục phù hợp. Tôi và người thân sắm riêng trang phục áo lam phật tử và áo dài bảo đảm kín đáo, thanh lịch.

Hiện nay, tại khu vực cổng các khu di tích hay các đền, chùa thường có nội quy nhắc nhở với nội dung “Không mặc quần áo ngắn, váy ngắn vào chùa”, song đôi khi, vẫn có người dân, nhất là một số bạn trẻ ăn mặc phản cảm đến lễ bái, ảnh hưởng tới nét đẹp, sự tôn nghiêm chốn tâm linh.

Tôi mong rằng, Ban quản lý các cơ sở tín ngưỡng tích cực hướng dẫn, tư vấn người dân, phật tử lựa chọn các loại quần, áo với gam màu tối, như lam đậm, nâu sòng, tràm, hoặc một số trang phục màu trang nhã, không sặc sỡ, như lam, nâu, hồng cánh sen. Về lâu dài, các cơ sở tâm linh có thể bố trí thêm khu vực để áo lễ, “giải cứu” cho những người sơ ý mặc đồ không phù hợp khi đến chốn tôn nghiêm./

Thượng úy TRẦN KHÁNH, Phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Công an thành phố):

Bảo đảm an toàn khi thắp hương, đốt vàng mã

Theo khảo sát của lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy (PCCC) thành phố, nhu cầu thắp hương, đốt vàng mã dịp Tết Nguyên đán và lễ hội đầu Xuân thường tăng cao, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy, nổ. Để hạn chế tối đa xảy ra tai nạn, gây thiệt hại về người và tài sản, bảo đảm an toàn PCCC khi thờ cúng, trước hết, người dân chủ động thực hiện một số biện pháp sau như: Thắp hương, đốt vàng mã phải có người trông coi, đúng nơi quy định, tránh xa những nơi có vật dễ cháy; không đốt quá nhiều vàng mã, nhất là các loại vàng mã có kích thước lớn; đốt vàng mã trong các dụng cụ làm bằng vật liệu không cháy như thùng kim loại (sắt, inox), lư đồng, bê tông... đốt ở nơi thông thoáng và trang bị các phương tiện chữa cháy xách tay.

Cùng với đó, cần thường xuyên tuyên truyền các biện pháp phòng, chống cháy, nổ tại các cơ sở tín ngưỡng, hộ gia đình và cửa hàng kinh doanh vàng mã… nhằm nâng cao ý thức chấp hành và kỹ năng PCCC của người dân khi thực hiện nghi lễ thờ, cúng. Khi không may xảy ra cháy nổ, cùng với việc huy động mọi lực lượng, phương tiện tại chỗ, người dân gọi điện báo ngay lực lượng Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ theo số máy 114./.

Phương Linh ghi

bài: bùi hương - ảnh: phan tuấn
(0) Bình luận
Nổi bật
    Tin mới nhất
    Quản lý lễ hội đầu xuân: Phát huy bản sắc văn hóa, nâng cao giá trị tinh thần