Từ vụ việc khu đất số 4B phố Trần Phú
Lực lượng chức năng tháo dỡ các lán tôn kinh doanh dịch vụ trông, giữ xe trái quy định tại khu đất số 4B phố Trần Phú.
Trong tháng 4-2020, qua đường dây nóng Báo Hải Phòng nhận thông tin, khu đất số 4B phố Trần Phú, phường Máy Tơ (quận Ngô Quyền) bị trưng dụng làm bãi gửi xe trái phép, không bảo đảm an toàn cháy nổ. Được biết, khu đất số 4B phố Trần Phú có diện tích hơn 13.000 m2, vốn là khu kho bãi của Công ty CP Giao nhận kho vận Hải Phòng. Ngày 30-3-2016, khi Công ty CP Giao nhận kho vận ngoại thương hết thời hạn sử dụng đất, UBND thành phố có quyết định thu hồi khu đất, giao Trung tâm Phát triển quỹ đất tiếp nhận, quản lý đến nay. Ngay sau khi được giao quản lý, Trung tâm Phát triển quỹ đất tổ chức quây tôn, thuê đơn vị bảo vệ khu đất 24/24 giờ các ngày trong tuần. Hằng tuần, đều có cán bộ của trung tâm kiểm tra, việc quản lý, bảo vệ khu đất. Tuy nhiên, khoảng đầu tháng 4-2020, bảo vệ khu đất này tự ý tổ chức việc trông giữ xe. Ngày 21-4, Trung tâm Phát triển quỹ đất lập biên bản vi phạm, yêu cầu dừng toàn bộ hoạt động trông giữ xe. Đồng thời, tổ chức tháo dỡ toàn bộ các lán tạm phục vụ việc trông giữ xe trái phép với sự chứng kiến của chính quyền địa phương.
Trao đổi về vấn đề này, Phó giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất Dương Quang Huy cho biết: Sự việc này có lỗi chủ quan của Trung tâm do thiếu sự sâu sát, kiểm tra, phát hiện và nhắc nhở kịp thời. Bên cạnh đó, có nguyên nhân khách quan từ vướng mắc trong cơ chế quản lý. Theo Luật Đất đai, đất đã thu hồi do vi phạm pháp luật về đất đai và do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất theo quy định được giao cho Trung tâm Phát triển quỹ đất quản lý và đấu giá quyền sử dụng đất. Nhưng hiện nay, Trung tâm Phát triển quỹ đất chỉ có 3 người làm nhiệm vụ chuyên trách quản lý quỹ đất sau thu hồi, nên chưa thể bao quát hết nhiệm vụ được giao. Nguồn kinh phí chi cho công tác bảo vệ các khu đất mỗi năm hạn hẹp, không đủ để Trung tâm Phát triển quỹ đất thuê lực lượng bảo vệ tất cả các khu đất đang quản lý. Trong khi đó, những khu đất ở khu vực trung tâm, vị trí “đất vàng” thường có nguy cơ bị lấn chiếm, sử dụng trái phép. Trung tâm ưu tiên kinh phí thuê bảo vệ đối với những khu đất ở khu vực trung tâm. Còn những khu đất ở ngoại thành, trong dự án nhà ở gần như không có lực lượng bảo vệ.
Mặt khác, với những khu đất được giao Trung tâm Phát triển quỹ đất quản lý, chính quyền địa phương sở tại không có sự phối hợp để kiểm tra, giám sát việc sử dụng. Như trong vụ việc khu đất 4B phố Trần Phú, chính quyền địa phương không nắm được những biến động phát sinh tại khu đất này.
Cần cơ chế phối hợp quản lý chặt chẽ
Theo lãnh đạo Trung tâm Phát triển quỹ đất, trong điều kiện nguồn nhân lực của Trung tâm có hạn, quỹ đất trải rộng trên nhiều địa bàn, để quản lý đạt hiệu quả cao cần có sự phối hợp chặt chẽ của chính quyền địa phương, nhất là UBND các xã, phường, thị trấn. Nhưng để có thể làm tốt vấn đề này, cần xây dựng cơ chế gắn trách nhiệm của lãnh đạo địa phương trong công tác quản lý các diện tích đất sau thu hồi cùng với đơn vị chuyên quản là Trung tâm Phát triển quỹ đất.
Cụ thể, trên cơ sở mốc giới, ranh giới các khu đất được giao quản lý, Trung tâm Phát triển quỹ đất phối hợp UBND các quận, huyện, UBND xã, phường nơi có đất được giao quản lý xây dựng phương án quản lý, xử lý hoặc báo cáo kịp thời cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện có hành vi lấn, chiếm, vi phạm đất đang được giao quản lý; xây dựng phương án khai thác, sử dụng đất hiệu quả trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, bàn giao khu đất cho các cơ quan, đơn vị theo quyết định của cấp có thẩm quyền. UBND các địa phương phối hợp Trung tâm Phát triển quỹ đất để quản lý, xử lý hành vi lấn, chiếm, vi phạm.
Thời gian qua, việc thành phố tăng cường rà soát, thu hồi đất đã giao cho tổ chức, cá nhân nhưng có vi phạm pháp luật, sử dụng kém hiệu quả, giúp tạo quỹ đất sạch để thu hút đầu tư. Nhiều dự án lớn hình thành từ quỹ đất này, mang lại hiệu quả kinh tế- xã hội to lớn. Do đó, việc quản lý, bảo vệ quỹ đất cần được tăng cường và có giải pháp chặt chẽ, mang lại hiệu quả cao hơn, để đất vàng sớm cho trái ngọt.
Mai Lan