(HPĐT)- Hiện, trong số hơn 900 di tích trên địa bàn Hải Phòng có 422 di tích lịch sử, văn hóa được xếp hạng cấp thành phố. Những di tích lịch sử, văn hóa này là nguồn lực quan trọng cần bảo vệ, phát huy giá trị trong quá trình phát triển quê hương, đất nước.

“Trận địa pháo phòng không 37 ly” tại khu vực cầu tàu Công ty TNHH đóng tàu Bạch Đằng vừa được xếp hạng di tích lịch sử cấp thành phố.
Mỗi năm xếp hạng 10-11 di tích lịch sử, văn hóa cấp thành phố
UBND phường Hạ Lý (quận Hồng Bàng) vừa tổ chức đón nhận di tích lịch sử cấp thành phố đối với “Trận địa pháo phòng không 37 ly” trong khuôn viên Công ty TNHH đóng tàu Bạch Đằng. Trận địa pháo được xây dựng từ những năm đầu đế quốc Mỹ leo thang đánh phá miền Bắc (1967 - 1972). Dưới sự chỉ huy trực tiếp của Bộ Tư lệnh Quân khu Ba, Bộ Tư lệnh 350, lực lượng tự vệ phòng không nhà máy bám trụ trận địa, chiến đấu 227 trận, bắn rơi 7 máy bay phản lực.
Cũng trên địa bàn quận Hồng Bàng, công trình “Tháp Sở Dầu” ở trong khuôn viên Công ty Xăng dầu khu vực 3 vừa được công nhận di tích lịch sử cấp thành phố. Đây là chứng tích lịch sử trong cuộc chống chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ của quân và dân phường Sở Dầu. Anh Nguyễn Khắc Khải, Trưởng Phòng Hành chính (Công ty Xăng dầu khu vực 3) phấn khởi chia sẻ, cán bộ, nhân viên công ty luôn tự hào và có trách nhiệm giữ gìn, phát huy giá trị lịch sử “Tháp Sở Dầu”.
Phó trưởng phòng phụ trách Phòng Quản lý di sản (Sở Văn hóa và Thể thao) Đỗ Đình Tuân cho biết, năm 2022, trên địa bàn thành phố có 11 di tích được công nhận cấp thành phố, gồm: đình Bến Hà Phương và đình Bái Khê (cùng huyện Vĩnh Bảo); đình Trung Hành và đình Thư Trung, miếu Cây Sanh (quận Hải An); đình Ngọc Khê (huyện Thủy Nguyên); đình Tây và đình, miếu Đông Hạnh (huyện An Lão); tháp Sở Dầu và trận địa pháo Phòng không 37 ly (quận Hồng Bàng); miếu Diêm La công chúa (huyện Kiến Thụy). Mỗi di tích có giá trị lịch sử, văn hoá riêng, với những hiện vật, hệ thống bia đá, sắc phong quý... Những di tích được xếp hạng cấp thành phố không chỉ khẳng định thêm bề dày lịch sử, văn hóa của thành phố trong suốt quá trình dựng xây, bảo vệ và phát triển Hải Phòng, mà còn là cơ sở để các cấp, ngành, địa phương, đơn vị liên quan xây dựng cơ chế, chính sách và thực hiện tu bổ, tôn tạo các di tích. Từ đây, sẽ phát huy hơn nữa các giá trị lịch sử, văn hoá của các di tích vào đời sống tinh thần, tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân cũng như giáo dục truyền thống yêu nước tới các thế hệ trẻ.
Tự hào và trách nhiệm tôn tạo, quảng bá di tích
Nếu trước kia, khi các di tích lịch sử, văn hóa chưa được xếp hạng cấp thành phố, việc bảo vệ, tôn tạo di tích chỉ là “việc nội bộ” của đơn vị, địa phương nơi có di tích, thì sau khi được xếp hạng, công tác bảo tồn, phát huy được quan tâm, chú trọng hơn. Anh Nguyễn Trọng Ninh, Phó trưởng Phòng Tổ chức - Hành chính (Công ty TNHH đóng tàu Bạch Đằng) thông tin, trước kia trong khuôn viên công ty có 12 trận địa pháo, nhưng đến nay còn giữ lại duy nhất trận địa pháo 37 ly. Vì thế, thời gian tới, sau khi di dời sang vị trí mới ở huyện Thủy Nguyên, công ty dự định quy hoạch, xây dựng khu bảo tồn di tích trận địa pháo 37 ly với các nhà truyền thống, trưng bày hiện vật lịch sử quy mô gần 3.600 m2. Hiện, Sở Xây dựng hoàn thành trích đo đất, nhưng để thực hiện được cần sự quan tâm công trợ trùng tu, tôn tạo di tích của thành phố.
Các di tích lịch sử, văn hóa cấp thành phố là tài sản quý giá nhiều mặt, bản sắc văn hóa, nguồn lực trong quá trình phát triển của thành phố, đất nước. Do vậy, thời gian qua, thành phố luôn quan tâm chỉ đạo công tác nghiên cứu, lập hồ sơ xếp hạng di tích để lưu giữ, bảo vệ, phát huy các di tích trong công cuộc bảo vệ, xây dựng, phát triển thành phố. Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Trần Thị Hoàng Mai cho biết, hằng năm, Sở Văn hóa và Thể thao kiểm kê di tích và lập hồ sơ khoa học theo quy định, trình UBND thành phố xem xét, quyết định xếp hạng thêm 10 đến 11 di tích lịch sử, văn hóa cấp thành phố. Ngoài ra, từ năm 2018, thành phố triển khai thực hiện Nghị quyết 22 của HĐND thành phố về công trợ kinh phí trùng tu, tôn tạo di tích lịch sử, văn hóa xếp hạng cấp thành phố giai đoạn 2018-2025, Sở tích cực hướng dẫn các địa phương lập hồ sơ tôn tạo các di tích theo quy định và lộ trình. Đến nay, có 110/140 di tích được thành phố công trợ kinh phí để tu sửa, tôn tạo. Với những di tích lịch sử, văn hóa được xếp hạng cấp thành phố từ sau năm 2018, không nằm trong danh sách được tôn tạo theo Nghị quyết 22. Tuy nhiên, với kết quả kiểm kê, đánh giá hiện trạng di tích hằng năm, Sở Văn hoá và Thể thao tiếp tục tham mưu, đề xuất thành phố nối dài hoặc ban hành chính sách mới phù hợp để quan tâm hơn nữa công tác đầu tư trùng tu, tôn tạo các di tích lịch sử, văn hóa cấp thành phố bị xuống cấp, góp phần bảo tồn, phát huy giá trị di sản Hải Phòng./.
Bài và ảnh: BÙI HƯƠNG