Quy định mới chế độ tiền lương và phụ cấp khi làm nhiệm vụ khẩn cấp

Chính phủ ban hành Nghị định số 190/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Tình trạng khẩn cấp. Trong đó, văn bản quy định rõ ràng, cụ thể về chính sách tiền lương, phụ cấp và hỗ trợ đối với các tổ chức, cá nhân được cấp có thẩm quyền điều động, huy động tham gia hoạt động trong tình trạng khẩn cấp. Nghị định này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 13/7/2026.

Chính sách đối với người hưởng lương từ ngân sách nhà nước

Theo quy định mới, nhóm đối tượng hưởng lương từ ngân sách nhà nước khi được điều động làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp sẽ được cơ quan, tổ chức nơi làm việc gốc chi trả nguyên tiền lương theo ngạch, bậc, cấp hàm, chức vụ. Các khoản phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niên, phụ cấp khu vực và các khoản phụ cấp khác theo quy định của pháp luật vẫn được bảo đảm giữ nguyên trong suốt thời gian thực hiện nhiệm vụ.

Bên cạnh tiền lương cố định, người làm nhiệm vụ còn được hưởng thêm khoản trợ cấp độc hại, nguy hiểm tính theo ngày thực tế làm việc với 3 mức cụ thể:

Mức 1: Bằng 0,2 lần mức lương cơ sở tính theo ngày khi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp thông thường.

Mức 2: Bằng 0,3 lần mức lương cơ sở tính theo ngày khi làm nhiệm vụ tại các khu vực có yếu tố độc hại, nguy hiểm hoặc địa bàn bị thiên tai, dịch bệnh, thảm họa nghiêm trọng.

Mức 3: Bằng 0,4 lần mức lương cơ sở tính theo ngày khi thực hiện các nhiệm vụ có yếu tố đặc biệt độc hại, nguy hiểm và có nguy cơ cao ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe.

Ngoài ra, đối với công chức, viên chức và người lao động làm nhiệm vụ trực thêm giờ tại Ban Chỉ đạo, Ban Chỉ huy hoặc Văn phòng thường trực về tình trạng khẩn cấp, chế độ tiền lương làm thêm giờ sẽ được áp dụng theo các quy định hiện hành của Chính phủ về hướng dẫn thi hành Bộ luật Lao động.

Chế độ dành cho người không hưởng lương từ ngân sách nhà nước

Trong thời gian được huy động, nhóm đối tượng không hưởng lương từ ngân sách nhà nước sẽ được hưởng trợ cấp ngày công lao động và tiền ăn tương đương với mức áp dụng cho lực lượng Dân quân tự vệ khi được điều động làm nhiệm vụ quy định tại các văn bản pháp luật hiện hành. Nếu phải làm nhiệm vụ vào ban đêm (được tính từ 22 giờ ngày hôm trước đến 6 giờ ngày hôm sau), người lao động được nhận mức trợ cấp ngày công tăng thêm không thấp hơn 50% mức trợ cấp ngày công hiện hưởng.

Nghị định cũng quy định rõ các mức trợ cấp ngày công tăng thêm do yếu tố độc hại, nguy hiểm dựa trên ngày thực tế làm việc:

Mức 1: Bằng 0,5 lần mức trợ cấp ngày công lao động cơ bản khi làm nhiệm vụ trong tình trạng khẩn cấp.

Mức 2: Bằng 0,7 lần mức trợ cấp ngày công lao động cơ bản khi làm việc tại khu vực bị thảm họa, thiên tai, dịch bệnh nghiêm trọng hoặc môi trường nguy hiểm.

Mức 3: Bằng 1,0 lần mức trợ cấp ngày công lao động cơ bản đối với các công việc đặc biệt độc hại, đe dọa đến tính mạng và sức khỏe.

Riêng đối với người lao động đang làm việc tại các doanh nghiệp, tổ chức không hưởng lương ngân sách, cơ quan tiến hành huy động có trách nhiệm chi trả tiền trợ cấp ngày công, tiền ăn và phụ cấp tăng thêm kể trên. Song song với đó, doanh nghiệp chủ quản phải bảo đảm chi trả tiền lương trong thời gian người lao động vắng mặt không được thấp hơn mức lương tối thiểu vùng do Chính phủ quy định tại thời điểm đó. Khoản chi phí này của doanh nghiệp sẽ được tính vào chi phí quản lý sản xuất, kinh doanh hợp pháp.

Chính phủ giao Bộ trưởng các bộ theo lĩnh vực quản lý nhà nước chịu trách nhiệm quy định cụ thể mức độ độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nguy hiểm trong trường hợp pháp luật chưa có hướng dẫn sẵn. Việc xác định mức hưởng cụ thể sẽ do người có thẩm quyền quyết định dựa trên tính chất nhiệm vụ, địa bàn, mức độ rủi ro và phải được ghi rõ trong lệnh điều động, huy động.

Các khoản hỗ trợ đặc thù và nguyên tắc chi trả

Nhằm hỗ trợ tốt nhất cho điều kiện sinh hoạt của các lực lượng, Nghị định quy định trường hợp người được điều động làm nhiệm vụ tại địa bàn cách xa nơi cư trú, không thể đi và về hàng ngày thì ban tổ chức phải bố trí nơi ăn, nghỉ, hỗ trợ phương tiện hoặc chi trả chi phí đi lại, tiền tàu xe một lần đi và về như chế độ áp dụng đối với cán bộ, công chức cấp xã.

Đối với người hưởng lương từ ngân sách nhà nước khi tham gia trực đêm (từ 22 giờ ngày hôm trước đến 6 giờ sáng ngày hôm sau) được hưởng thêm tiền ăn tính theo ngày:

Mức 1 (trực từ 2 giờ đến dưới 4 giờ): Hưởng mức tiền ăn thêm bằng 0,5 lần mức tiền ăn cơ bản 1 ngày của hạ sĩ quan, binh sĩ bộ binh đang tại ngũ trong Quân đội nhân dân Việt Nam.

Mức 2 (trực từ 4 giờ trở lên): Hưởng mức tiền ăn thêm bằng 1,0 lần mức tiền ăn cơ bản 1 ngày của hạ sĩ quan, binh sĩ bộ binh đang tại ngũ.

Nguồn kinh phí thực hiện các chế độ tiền lương, tiền công, phụ cấp và hỗ trợ này do ngân sách nhà nước bảo đảm theo nguyên tắc: cấp nào ra quyết định huy động thì ngân sách cấp đó có trách nhiệm chi trả.

Việc chi trả phải được thực hiện công khai, minh bạch, đúng đối tượng và dựa trên thời gian thực tế làm nhiệm vụ của từng cá nhân. Trong trường hợp một người đồng thời đủ điều kiện hưởng nhiều mức phụ cấp, trợ cấp khác nhau thì sẽ được ưu tiên áp dụng mức hưởng cao nhất để bảo đảm quyền lợi tối ưu.