Quy định mới về điều kiện tham gia giao dịch trên sàn dữ liệu

Ngày 8/8/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 314/2026/NĐ-CP quy định hoạt động của sàn dữ liệu, có hiệu lực thi hành từ ngày 25/9/2026.

Theo đó, Điều 16 Nghị định số 314/2026/NĐ-CP quy định điều kiện tham gia giao dịch trên sàn dữ liệu của các tổ chức, cá nhân như sau:

- Tổ chức là pháp nhân Việt Nam được thành lập và hoạt động hợp pháp trên lãnh thổ Việt Nam; không đang trong quá trình chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi, giải thể, phá sản theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức là pháp nhân nước ngoài phải được thành lập hợp pháp theo quy định của pháp luật nơi pháp nhân đó đặt trụ sở; đáp ứng các điều kiện tham gia giao dịch theo quy định của pháp luật dân sự và các quy định khác có liên quan; có hiện diện thương mại, chi nhánh, văn phòng đại diện tại Việt Nam theo quy định của pháp luật Việt Nam hoặc điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

- Cá nhân có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức cung cấp sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu thuộc danh mục ngành, nghề kinh doanh có điều kiện phải được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh theo quy định của pháp luật.

Nghị định số 314/2026/NĐ-CP quy định dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu được giao dịch trên sàn dữ liệu phải bảo đảm các nội dung sau:

Thứ nhất, về tính hợp pháp và thông tin công bố:

- Có nguồn gốc hợp pháp và được chứng minh bằng các hồ sơ, tài liệu hợp lệ về việc thu thập, tạo lập hoặc nhận chuyển giao quyền khai thác, sử dụng dữ liệu; đối tượng, nội dung, phương pháp và quy trình tạo ra dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu phải bảo đảm tính minh bạch, tuân thủ quy định của pháp luật và đã được tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu kiểm tra, đánh giá.

Việc cung cấp thông tin, hồ sơ, tài liệu không bao gồm các nội dung thuộc bí mật kinh doanh hoặc các thông tin khác thuộc phạm vi bảo vệ theo quy định của pháp luật, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu có trách nhiệm kiểm tra, đánh giá sự phù hợp của hồ sơ, tài liệu theo quy định.

- Có các điều kiện, yêu cầu hoặc hạn chế (nếu có) trong việc lưu thông, lưu hành và sử dụng dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu đã được bên bán xác định và công bố rõ ràng trong hồ sơ dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu.

Thứ hai, không thuộc trường hợp dữ liệu không được phép giao dịch theo quy định của pháp luật về dữ liệu.

Thứ ba, tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật tối thiểu sau đây:

- Có định dạng phù hợp, thông dụng, bảo đảm khả năng đọc, khai thác và xử lý bằng máy.

- Trường hợp được cung cấp thông qua giao diện lập trình ứng dụng, phải có tài liệu hướng dẫn kết nối, mô tả cấu trúc dữ liệu, phương thức xác thực, phân quyền truy cập và giới hạn khai thác.

- Bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ, khai thác và sử dụng trên hệ thống của sàn dữ liệu.

- Bảo đảm an toàn, bảo mật trong quá trình kết nối, truyền, nhận, lưu trữ và khai thác dữ liệu.

- Bên bán phải công bố trong hồ sơ niêm yết thông tin về chất lượng, mức độ chính xác, đầy đủ, cập nhật và các hạn chế của dữ liệu, sản phẩm, dịch vụ về dữ liệu.

Tổ chức kinh doanh dịch vụ sàn dữ liệu căn cứ các yêu cầu tối thiểu quy định tại khoản này để ban hành, công khai yêu cầu kỹ thuật cụ thể phù hợp với đặc điểm hoạt động của sàn dữ liệu.

Nghị định số 314/2026/NĐ-CP tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành và vận hành thị trường giao dịch dữ liệu theo hướng minh bạch, an toàn và có kiểm soát, đồng thời mở ra khả năng phát triển các sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới dựa trên dữ liệu. Đây là chính sách đáng chú ý đối với doanh nghiệp công nghệ, trí tuệ nhân tạo, tài chính, thương mại điện tử và các doanh nghiệp sở hữu, hoặc khai thác lượng dữ liệu lớn.

Việc hình thành cơ chế giao dịch dữ liệu có thể tạo thêm sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về nguồn gốc dữ liệu, quyền khai thác, sử dụng và bảo vệ dữ liệu.