Nâng cao trách nhiệm
Cán bộ Văn phòng Thừa phát lại Hải Phòng tư vấn giải quyết việc lập vi bằng cho người dân.
Nghị định 08 thay thế cho 2 Nghị định 61/2009/NĐ-CP và Nghị định 135/2013/NĐCP của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của TPL thực hiện thí điểm tại thành phố Hồ Chí Minh và một số tỉnh, thành phố khác. Do đó, khi Nghị định 08 có hiệu lực thi hành, hoạt động của TPL được áp dụng thống nhất trong cả nước. Bởi thế, thời điểm này, nhiều văn phòng TPL chủ động triển khai các quy định mới.
Trưởng Văn phòng TPL An Biên Đỗ Trung Chính bày tỏ: Nghị định 08 quy định rõ ràng hơn về tiêu chuẩn bổ nhiệm, trình độ chuyên môn của TPL, như không quá 65 tuổi, phải tốt nghiệp trình độ đại học luật và có thời gian công tác pháp luật 3 năm trở lên, tốt nghiệp các khóa đào tạo hành nghề TPL, không kiêm nhiệm nghề công chứng viên, luật sư… Hay quy định vi bằng là nguồn chứng cứ, không thay thế bản công chứng, chứng thực các hợp đồng dân sự. Những quy định trên góp phần nâng cao chất lượng các TPL, tránh chồng chéo giữa hoạt động TPL và hoạt động công chứng, chứng thực. Văn phòng lên kế hoạch tập huấn các nội dung Nghị định 08 cho đội ngũ TPL và nhân viên, sẵn sàng triển khai từ ngày 24-2 tới.
Đồng quan điểm trên, Trưởng văn phòng TPL Hải Phòng, Nguyễn An Hòa cho biết: Nghị định trên nâng cao trách nhiệm, tính chủ động của TPL trong việc lập vi bằng, có chế tài xử lý nếu vi phạm. Đặc biệt, tại Nghị định 08, TPL được lập vi bằng trong phạm vi toàn quốc thay vì trong phạm vi tỉnh, thành phố nơi đặt văn phòng như quy định hiện hành. Việc mở rộng địa bàn lập vi bằng của TPL là phù hợp, tạo điều kiện để phát triển hoạt động của các văn phòng TPL, đáp ứng nhu cầu lập vi bằng của cá nhân, tổ chức cả ở các tỉnh, thành phố chưa thực hiện chế định TPL. Hơn nữa, quy định mới cũng thông thoáng hơn trong đăng ký vi bằng vì Sở Tư pháp không tham gia sâu vào đánh giá nội dung của vi bằng, do đó đòi hỏi trách nhiệm cao hơn từ các TPL. Tại Văn phòng TPL Hải Phòng, mỗi năm thực hiện gần 300 vi bằng và gần 22 nghìn văn bản, giấy tờ cần tống đạt của các cơ quan có thẩm quyền chuyển đến.
Theo Nghị định 08, TPL là người được Bộ trưởng Bộ Tư pháp bổ nhiệm, hoạt động độc lập, được tiến hành thực hiện 4 nội dung chủ yếu sau: tống đạt giấy tờ, hồ sơ, tài liệu theo quy định; lập vi bằng theo yêu cầu của cá nhân, cơ quan, tổ chức; xác minh điều kiện thi hành án theo yêu cầu của đương sự và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; tổ chức thi hành các bản án, quyết định của Tòa án theo yêu cầu của đương sự theo quy định của Nghị định này và pháp luật có liên quan. Trong 4 lĩnh vực hoạt động của TPL, việc lập vi bằng mang lại hiệu quả cao, đáp ứng được nhu cầu rất lớn, phong phú, đa dạng trên nhiều lĩnh vực khác nhau của người dân và dần trở thành một nhu cầu trong các hoạt động dân sự, sản xuất, kinh doanh, thương mại.
Đưa thừa phát lại đến gần người dân
Song thực tế, người dân chưa biết nhiều về thừa phát lại. Thậm chí, một số cán bộ cơ quan nhà nước nhận thức về vị trí, vai trò, nhiệm vụ của TPL cũng chưa thật rõ ràng, đầy đủ khiến hoạt động này còn nhiều trở ngại.
Nêu quan điểm về thực trạng này, Trưởng Văn phòng TPL Hải Phòng Nguyễn An Hòa bày tỏ: Tại một số địa phương, cán bộ tư pháp, công an cấp xã, phường chưa hiểu biết nhiều về TPL, nên cán bộ và TPL còn gặp rất nhiều khó khăn trong việc xác minh điều kiện thi hành án, tống đạt giấy tờ. Thực tế, một số cơ quan từ chối, không cung cấp yêu cầu xác minh của TPL nên các Văn phòng phải gửi lại tài liệu, hẹn thời gian đến làm việc nhiều lần mà chưa có kết quả, gây khó khăn trong hoạt động của TPL.
Phó trưởng Phòng Bổ trợ tư pháp (Sở Tư pháp) Ninh Văn Chinh cho biết: Chế định TPL được thực hiện thí điểm tại Hải Phòng từ năm 2013, đến nay toàn thành phố có 5 văn phòng TPL gồm: Văn phòng TPL Hải Phòng, Văn phòng TPL Ngô Quyền, Văn phòng TPL Bạch Đằng, Văn phòng TPL An Biên, Văn phòng TPL Hoa Phượng. Thời gian qua, hoạt động này đạt được những kết quả tích cực. Hằng năm, các văn phòng TPL tống đạt hàng nghìn giấy tờ và lập hàng trăm vi bằng, giúp người dân có nhiều sự lựa chọn hơn trong việc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình, thúc đẩy các giao dịch dân sự diễn ra thuận lợi. Thời gian tới, Sở Tư pháp sớm triển khai tập huấn Nghị định 08 cho các TPL để các quy định mới kịp thời đi vào cuộc sống và đến gần với người dân.
Để chế định TPL thực sự phát huy hiệu quả, góp phần tăng cường cải cách tư pháp, Sở Tư pháp đẩy mạnh công tác chỉ đạo, tuyên truyền sâu rộng, thường xuyên với nhiều hình thức tới cán bộ tư pháp, người dân về chế định TPL. Về phía các văn phòng TPL cũng cần tích cực, chủ động trong việc triển khai thực hiện nhiệm vụ của mình, bởi không có biện pháp tuyên truyền nào thuyết phục, hiệu quả hơn chính chất lượng dịch vụ của mỗi văn phòng.
Bài và ảnh: Tuệ Minh
