(HPĐT)- Hiện, toàn thành phố có hơn 149.000 người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH). Với số người hưởng lớn, cơ quan BHXH gặp nhiều khó khăn trong công tác chi trả do người hưởng thiếu thông tin, thay đổi địa chỉ, người hưởng đã mất nhưng không thông báo… Trước tình trạng này, BHXH thành phố chỉ đạo các đơn vị tăng cường rà soát, giám sát người hưởng thường xuyên để công tác chi trả thực hiện đúng quy định, người hưởng đúng chế độ, tránh gây thất thoát quỹ bảo hiểm.

Người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng tại điểm chi trả trên địa bàn quận Ngô Quyền.
Nhiều khó khăn
BHXH quận Đồ Sơn hiện đang quản lý chi trả đối với hơn 2.800 người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng. Trong đó, số người nhận chế độ qua thẻ ATM hơn 1.000 người (đạt tỷ lệ 39,03%). Đều đặn vào các đợt chi trả hằng tháng, BHXH quận cử cán bộ xuống các điểm chi trả rà soát các trường hợp hưởng ủy quyền. Qua đó, phát hiện 19 trường hợp người hưởng đã mất, tuy nhiên vẫn chưa báo giảm với cơ quan BHXH. BHXH quận yêu cầu bưu điện thu hồi số tiền 60 triệu đồng theo đúng quy định. Đối với người hưởng đã mất, cơ quan BHXH hướng dẫn thân nhân làm hồ sơ hưởng chế độ tử tuất theo quy định - Giám đốc BHXH quận Đồ Sơn Nguyễn Xuân Hồng thông tin.
Tại quận Ngô Quyền, qua công tác rà soát, quản lý người hưởng, BHXH quận phát hiện một số trường hợp hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH qua tài khoản ATM, nhưng không rõ địa chỉ, số điện thoại nên BHXH quận không thể liên lạc được để bổ sung thông tin vào dữ liệu quản lý. Trong trường hợp người hưởng không liên lạc để cập nhật thông tin, cơ quan BHXH chuyển hình thức nhận lương hưu, trợ cấp BHXH sang tiền mặt để tiếp tục theo dõi, quản lý. Giám đốc BHXH quận Ngô Quyền Phạm Đức Sơn cho biết: Không chỉ rà soát, quản lý chặt chẽ người hưởng qua thẻ ATM, BHXH quận còn tập trung xác minh đối với hơn 2.000 người hưởng đang ủy quyền lĩnh thay, kịp thời phát hiện các trường hợp ủy quyền không đúng quy định hoặc gian lận, giả mạo ủy quyền ảnh hưởng đến quyền lợi của người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng.
Hiện, việc giải quyết hưởng các chế độ BHXH được thực hiện theo Quyết định số 166 ngày 31-1-2019 của BHXH Việt Nam. Tuy nhiên, theo quyết định này không quy định bắt buộc chuyển lương hưu, trợ cấp BHXH của người hưởng theo địa chỉ nơi cư trú. Cụ thể, người đang nhận lương hưu ở Hải Phòng khi chuyển đến sinh sống tại tỉnh khác không cần chuyển nơi nhận chế độ. Trong trường hợp người hưởng đi nước ngoài, đã mất hoặc ủy quyền lĩnh thay, cơ quan BHXH rất khó xác minh.
Trao đổi về những khó khăn trong công tác quản lý người hưởng chế độ bảo hiểm hằng tháng, Trưởng Phòng Chế độ (BHXH Hải Phòng) Phạm Thị Thanh Vân cho biết: Quyết định 166 cũng bỏ quy định tạm dừng đối với người hưởng chưa nhận chế độ từ 6 tháng và bỏ quy định yêu cầu hưởng qua tài khoản ATM 6 tháng 1 lần phải lên bưu điện ký danh sách, khiến công tác quản lý người hưởng gặp nhiều khó khăn…
Tăng cường rà soát thông tin người hưởng
Hiện, trong tổng số hơn 149.000 người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng có hơn 102.000 người hưởng tiền mặt và hơn 47.000 người hưởng qua tài khoản ATM. Số người hưởng bằng tiền mặt lớn, số người ủy quyền lĩnh thay khá nhiều, trong đó có trường hợp 1 người ủy quyền lĩnh thay cho nhiều người. Thực tế cho thấy, việc ủy quyền lĩnh thay khá “phức tạp”, nếu không kiểm soát chặt chẽ có thể dẫn tới chi trả không đúng quy định hoặc là cơ hội để một số đối tượng lợi dụng, gian lận hưởng BHXH. Đối với lĩnh chế độ qua ATM, mặt tích cực là nhanh, gọn, thuận tiện với người hưởng và bảo đảm an toàn tiền mặt, tuy nhiên cũng có mặt hạn chế là công tác quản lý người hưởng khó khăn hơn. Thực tế có những trường hợp mất đã lâu nhưng hằng tháng tiền lương hưu vẫn được đổ vào tài khoản.
Trước tình hình trên, BHXH thành phố chỉ đạo BHXH các quận, huyện tăng cường công tác kiểm tra, rà soát người hưởng trên địa bàn. Cụ thể, đối với người hưởng trực tiếp bằng tiền mặt, các đơn vị chú trọng kiểm tra, rà soát các trường hợp hưởng hằng tháng có tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên tại nơi cư trú và người hưởng quá 6 tháng không nhận lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng. Đối với người hưởng qua tài khoản ATM, các đơn vị chủ động phối hợp các ngân hàng và chính quyền địa phương thu thập, cập nhật thông tin người hưởng đang nhận qua tài khoản ATM. Hằng tháng, chuyển cho bưu điện danh sách người hưởng qua tài khoản ATM để tiếp tục cập nhật vào danh sách gốc gồm đầy đủ thông tin về số điện thoại, địa chỉ nơi cư trú, cập nhật tới tận số nhà, đường phố… nhằm tạo thuận lợi cho việc giám sát định kỳ. “Cơ quan BHXH thực hiện kiểm tra tại nơi cư trú đối với các trường hợp ủy quyền nhận lương hưu đã cao tuổi; theo dõi, kiểm tra thời hạn ủy quyền để hướng dẫn, yêu cầu người hưởng làm lại giấy ủy quyền theo đúng quy định. Đồng thời, kiểm tra bằng nhiều hình thức để xác định người hưởng còn sống hay đã mất và có nhận được lương hưu và trợ cấp BHXH đầy đủ hay không để kịp thời điều chỉnh theo quy định” - Phó giám đốc BHXH thành phố Mạc Thanh Giang thông tin./.
Bài và ảnh: HOÀNG XUÂN