(HPĐT)- Hiện, toàn thành phố có hơn 151.000 người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH), trong đó số người hưởng bằng tiền mặt là gần 115.000 người, số người hưởng qua tài khoản ATM hơn 36.000 người. Với số người hưởng chế độ lớn, cơ quan BHXH gặp nhiều khó khăn trong công tác chi trả do người hưởng thay đổi địa chỉ, đã mất nhưng không thông báo… Trước tình trạng trên, ngành BHXH thành phố thực hiện điều tra, rà soát người hưởng thường xuyên để công tác chi trả thực hiện đúng quy định, tránh gây thất thoát quỹ BHXH, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN).

Cán bộ Bảo hiểm xã hội quận Ngô Quyền và Bưu điện Trung tâm 3 rà soát người hưởng lương hưu trên địa bàn.
Nhiều khó khăn
Mặc dù chuyển đến địa phương khác sinh sống được gần 3 năm, nhưng ông N. V. T., ở thị trấn Núi Đèo (huyện Thủy Nguyên) vẫn giữ nguyên địa chỉ nhận lương hưu hằng tháng. Ông T. cho biết: “Vì đăng ký nhận lương hưu qua tài khoản ATM nên tôi nghĩ không cần phải thông báo thay đổi thông tin địa điểm nhận lương hưu hằng tháng”. Trước đây, 6 tháng/lần, người hưởng qua thẻ ATM phải đến bưu điện ký xác nhận danh sách nhưng nay không cần nữa nên chuyển đi nơi khác cũng không ảnh hưởng gì. Thực tế cho thấy, đối với những trường hợp như của ông T., nếu không thông báo chuyển nơi cư trú với cơ quan BHXH hoặc cơ quan bưu điện để điều chỉnh dữ liệu rất khó trong công tác quản lý người hưởng. Trong trường hợp xảy ra sự cố, cơ quan BHXH không có cơ sở xác minh, ngừng chi trả kịp thời và hướng dẫn nhân thân làm thủ tục hưởng chế độ tử tuất.
Trao đổi cụ thể về những khó khăn trong công tác quản lý người hưởng chế độ bảo hiểm hằng tháng, Trưởng Phòng Chế độ (BHXH Hải Phòng) Phạm Thị Thanh Vân cho biết: Hiện nay, việc giải quyết hưởng các chế độ BHXH được thực hiện theo Quyết định số 166/QĐ-BHXH ngày 31-1-2019 của BHXH Việt Nam. Tuy nhiên, theo quyết định này không quy định bắt buộc chuyển lương hưu, trợ cấp BHXH của người hưởng theo địa chỉ nơi cư trú. Cụ thể, người đang nhận lương hưu ở Hải Phòng khi chuyển đến sinh sống tại tỉnh, thành phố khác không cần chuyển nơi nhận chế độ. Trong trường hợp người hưởng đi nước ngoài, đã mất hoặc ủy quyền lĩnh thay, cơ quan BHXH rất khó xác minh. Quyết định 166 cũng bỏ quy định tạm dừng đối với người hưởng chưa nhận chế độ từ 6 tháng và bỏ quy định yêu cầu 6 tháng/lần, người hưởng qua tài khoản ATM phải đến bưu điện ký danh sách khiến công tác quản lý người hưởng gặp nhiều khó khăn.
Mặt khác, phần lớn người hưởng là người cao tuổi, hồ sơ nhân thân và hồ sơ hưởng chế độ không thống nhất, thông tin cá nhân của người hưởng trên các giấy tờ như: CMTND, thẻ căn cước công dân, sổ hộ khẩu, giấy chứng tử… không trùng khớp với thông tin trên hồ sơ hưởng BHXH hằng tháng đang lưu trữ tại cơ quan BHXH gây khó khăn trong quản lý, giải quyết chế độ tử tuất…
Tăng cường rà soát, hướng dẫn
Trước những khó khăn nêu trên, nhằm bảo đảm công tác chi trả đúng người, đúng chế độ, BHXH Hải Phòng chỉ đạo BHXH các quận, huyện tăng cường rà soát, xác minh thông tin người hưởng thường xuyên. Vừa qua, BHXH quận Lê Chân rà soát, xác minh thông tin của hơn 7.000 người hưởng chế độ trên địa bàn, phát hiện 9 người hưởng đã mất, tuy nhiên vẫn chưa báo giảm với cơ quan BHXH. BHXH quận yêu cầu bưu điện thu hồi số tiền của các trường hợp đã mất theo đúng quy định. Tương tự, BHXH quận Hải An phối hợp Bưu điện trung tâm 3 rà soát, xác minh người trên 80 tuổi hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng qua ATM. Qua đó phát hiện một số trường hợp đã mất và yêu cầu bưu điện thu hồi số tiền từ thời điểm người hưởng mất. Giám đốc BHXH quận Hải An Vũ Đức Minh cho biết: Để công tác rà soát, xác minh đúng, đủ, hiệu quả, BHXH quận phân công cán bộ trực tiếp gặp gỡ từng người, vừa rà soát thông tin vừa xác minh, kiểm chứng thông tin trong hồ sơ để hoàn thiện cơ sở dữ liệu. Bên cạnh đó, đối với người hưởng cao tuổi, già yếu không thể đến lĩnh tại các điểm chi trả, cơ quan BHXH đề nghị bưu điện thực hiện chi trả tại nhà để bảo đảm an toàn. Đối với người hưởng đã mất, cơ quan BHXH hướng dẫn thân nhân làm hồ sơ hưởng chế độ tử tuất theo quy định. Có thể khẳng định, với sự vào cuộc chủ động, tích cực, BHXH các quận, huyện về cơ bản hoàn thành rà soát, xác minh thông tin người hưởng để công tác chi trả nhanh chóng, kịp thời, chính xác.
Thời gian tới, BHXH thành phố chỉ đạo BHXH các quận, huyện xây dựng kế hoạch, tăng cường công tác kiểm tra, rà soát người hưởng trên địa bàn. Cụ thể, đối với người hưởng trực tiếp bằng tiền mặt, các đơn vị chú trọng kiểm tra, rà soát các trường hợp hưởng hằng tháng có tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên tại nơi cư trú và người hưởng quá 6 tháng không nhận lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng. Đối với người hưởng qua tài khoản ATM, các đơn vị chủ động phối hợp với các ngân hàng và chính quyền địa phương thu thập, cập nhật thông tin người hưởng đang nhận qua tài khoản ATM. “Cơ quan BHXH thực hiện kiểm tra tại nơi cư trú đối với các trường hợp ủy quyền nhận lương hưu đã cao tuổi; theo dõi, kiểm tra thời hạn ủy quyền để hướng dẫn, yêu cầu người hưởng làm lại giấy ủy quyền theo đúng quy định. Đồng thời, kiểm tra bằng nhiều hình thức để xác định người hưởng còn sống hay đã mất và có nhận được lương hưu và trợ cấp BHXH đầy đủ hay không để kịp thời điều chỉnh theo quy định” - Phó giám đốc BHXH Hải Phòng Nguyễn Văn Thạnh cho biết./.
Bài và ảnh: HOÀNG XUÂN