Rà soát, phát triển doanh nghiệp tham gia bảo hiểm xã hội: Chủ động và quyết liệt

Liên đoàn Lao động thành phố, Liên đoàn Lao động huyện Thủy Nguyên kiểm tra, rà soát việc thực hiện chế độ tiền lương, chế độ BHXH cho người lao động tại Công ty TNHH Nam Thuận (huyện Thủy Nguyên).

Nỗ lực vì quyền lợi NLĐ 6 tháng đầu năm 2021, cơ quan BHXH rà soát hơn 2.900 đơn vị, doanh nghiệp chưa tham gia BHXH trên địa bàn thành phố và khai thác, phát triển được 378 đơn vị, doanh nghiệp, với 1.307 lao động tham gia BHXH. Điểm sáng trong thực hiện công tác này là BHXH quận Ngô Quyền với 118 đơn vị, 563 lao động tham gia BHXH. Chia sẻ về phương pháp triển khai, Giám đốc BHXH quận Ngô Quyền Phạm Đức Sơn cho biết: Trên cơ sở kế hoạch phối hợp với Chi cục Thuế khu vực Ngô Quyền - Hải An, đơn vị nắm bắt số lượng đơn vị nộp thuế để tiến hành rà soát, cập nhật tình hình tham gia BHXH của đơn vị, doanh nghiệp. Đồng thời thành lập các tổ kiểm tra, rà soát việc tham gia BHXH của các đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn. Ngay khi nhận được dữ liệu, tổ kiểm tra, rà soát gửi thông báo về việc đóng BHXH và yêu cầu các doanh nghiệp lập hồ sơ đăng ký tham gia đóng BHXH cho NLĐ. Sau thời hạn nhất định, nếu doanh nghiệp không phản hồi, tổ kiểm tra, rà soát đến từng đơn vị, doanh nghiệp để hướng dẫn, đôn đốc thực hiện. Trong trường hợp doanh nghiệp cố tình “né tránh”, cơ quan BHXH đề nghị chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng vào cuộc giải quyết.

Tương tự, với cách làm bài bản, quyết liệt của BHXH huyện An Dương, số doanh nghiệp tham gia BHXH cho NLĐ trên địa bàn cũng tăng đáng kể. Đại diện BHXH huyện cho biết: Đơn vị giao nhiệm vụ rà soát, phát triển doanh nghiệp chưa tham gia BHXH tới từng cán bộ thu chuyên quản; cán bộ, nhân viên chủ động tiếp nhận các thông tin liên quan đến doanh nghiệp, NLĐ qua nhiều “kênh”, nhiều nguồn khác nhau nhằm theo dõi, nắm bắt sâu sát tình hình doanh nghiệp, không để doanh nghiệp chây ỳ, chậm đóng BHXH, cũng như doanh nghiệp mới thành lập “lọt” danh sách tham gia BHXH.

Bên cạnh những kết quả tích cực, trong quá trình rà soát, cơ quan BHXH gặp nhiều khó khăn. Cụ thể, trong 2.900 đơn vị đã rà soát, có hơn 1.500 đơn vị không hoạt động theo địa chỉ đăng ký kinh doanh; 204 đơn vị không phối hợp khi cơ quan BHXH xuống làm việc; 209 đơn vị thuộc diện dừng hoạt động, giải thể, phá sản… Đối với những đơn vị này, cơ quan BHXH gặp khó khăn trong rà soát bởi nhân lực, vật lực có hạn, việc rà soát như “mò kim đáy bể”.

Phát huy hiệu quả ứng dụng VssID

Thực tế cho thấy, việc trốn tránh nghĩa vụ đóng, nộp BHXH đối với NLĐ chủ yếu xuất phát từ phía chủ doanh nghiệp, nhưng về phía NLĐ cũng chưa chủ động, quyết liệt bảo vệ quyền lợi của bản thân. Đơn cử thời gian gần đây, trên địa bàn thành phố xảy ra một số vụ ngừng việc của NLĐ, chỉ khi bị nợ lương, lúc ấy NLĐ mới quan tâm đến chế độ về BHXH. Chính sự “thờ ơ”, xao nhãng, thậm chí thiếu hiểu biết của NLĐ là “điểm yếu” để doanh nghiệp dễ dàng “qua mắt”. Không những thế, trước đây do chưa có công cụ, hệ thống để nắm bắt, theo dõi quá trình đóng, nộp BHXH của doanh nghiệp, NLĐ cũng không thể biết doanh nghiệp có tham gia BHXH hay không.

Để khắc phục tình trạng này, ứng dụng VssID – Bảo hiểm xã hội là giải pháp tối ưu. Phó trưởng Phòng Truyền thông và Phát triển đối tượng (BHXH thành phố) Tô Nhật Thành cho biết: Khi cài đặt ứng dụng VssID, NLĐ có thể tra cứu được quá trình tham gia BHXH, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp. Đây là công cụ để NLĐ chủ động theo dõi quá trình đóng BHXH của doanh nghiệp, các thiếu sót trong quá trình đóng BHXH. Khi NLĐ cùng giám sát việc chấp hành pháp luật của doanh nghiệp thì sẽ hạn chế phát sinh việc trốn đóng, nợ đọng BHXH.

Phó giám đốc BHXH thành phố Nguyễn Văn Thạnh cho biết: Nhằm nâng cao hiệu quả công tác rà soát, phát triển doanh nghiệp, NLĐ tham gia BHXH, thời gian tới, BHXH thành phố chủ động phối hợp Cục thuế chỉ đạo các Chi cục thuế quận, huyện tích cực vào cuộc, định kỳ cung cấp danh sách các đơn vị sử dụng lao động có đăng ký mã số thuế và các thông tin về lao động, quỹ lương quyết toán thuế cho BHXH nhằm kịp thời tham mưu, đề xuất các giải pháp phát triển đối tượng tham gia BHXH, BHYT, BHTN. Cơ quan BHXH phối hợp với Liên đoàn lao động thành phố tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biển pháp luật về chính sách BHXH, BHYT, BHTN tới người lao động và chủ sử dụng lao động.

Về phía cơ quan BHXH thành phố tăng cường rà soát, kịp thời hướng dẫn, thực hiện thủ tục hành chính nhanh, gọn, kịp thời cho các đơn vị mới tham gia BHXH; đồng thời, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, hiện đại hóa hệ thống quản lý BHXH; gắn việc trích, nộp BHXH, BHYT, BHTN với việc chi trả và giải quyết kịp thời các chế độ cho người lao động./.