Phong trào Đông Du ở miền Nam được nhìn nhận với góc nhìn mới qua ấn phẩm chuyên sâu gồm 32 nghiên cứu của nhiều học giả uy tín trong lĩnh vực lịch sử và khoa học xã hội.

Phong trào Đông Du đầu thế kỷ XX từ lâu đã được nhìn nhận như một bước ngoặt quan trọng trong hành trình tìm đường cứu nước của dân tộc Việt Nam. Tại Nam Kỳ thuộc địa, phong trào này mang những đặc điểm riêng, thể hiện rõ tính năng động, thực tiễn và tinh thần tự chủ.
Ấn phẩm “Phong trào Đông Du ở miền Nam” mang đến một góc nhìn chuyên sâu, góp phần làm sáng tỏ vai trò của vùng đất Phương Nam trong dòng chảy lịch sử dân tộc.
Cuốn sách là tuyển tập gồm 32 nghiên cứu của nhiều học giả trong lĩnh vực lịch sử và khoa học xã hội như Đinh Xuân Lâm, Dương Trung Quốc, Võ Xuân Đàn, Nguyễn Hữu Hiếu, Trương Ngọc Tường…, cung cấp hệ thống tư liệu phong phú cùng các phân tích về bối cảnh chính trị, kinh tế, xã hội Việt Nam đầu thế kỷ XX.
Các nghiên cứu tập trung làm rõ vai trò của các lực lượng xã hội tại Nam Kỳ thuộc địa, từ sĩ phu, trí thức đến giới doanh nhân, trong việc khởi xướng và duy trì phong trào Đông Du.
Không chỉ dừng ở hoạt động vận động thanh niên sang Nhật Bản du học, các tác giả còn chỉ ra những nỗ lực xây dựng nguồn lực tài chính, phát triển báo chí và mở rộng mạng lưới liên kết. Qua đó, Nam Kỳ hiện lên như một không gian năng động, thực tiễn trong bối cảnh lịch sử nhiều biến động.
Một điểm nhấn của ấn phẩm là cách tiếp cận phong trào Đông Du như một quá trình vận động nội sinh, thay vì chỉ là sự hưởng ứng từ một trung tâm lãnh đạo.
Các bài viết đồng thời làm nổi bật khả năng thích ứng linh hoạt của các lực lượng xã hội Nam Kỳ trước điều kiện chính trị - xã hội đặc thù. Đặc biệt, sự chuyển dịch tư duy từ “cầu viện” sang “cầu học” được phân tích rõ nét, cho thấy nhận thức ngày càng sâu sắc về vai trò của tri thức, giáo dục và cải cách như con đường thiết yếu để cứu nước.
TT (tổng hợp)