Dự kiến khai thác thương mại từ tháng 12/2026, sân bay Long Thành áp dụng sinh trắc học, xử lý hành lý tự động và mô hình 'hành trình không giấy tờ'.
Ngày 23/10, Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) cho biết, sân bay Long Thành dự kiến đưa vào khai thác thương mại vào cuối tháng 12/2026. Công trình được định hướng phát triển theo mô hình “sân bay xanh và thông minh”, ứng dụng đồng bộ nhiều công nghệ hiện đại trong phục vụ hành khách và điều hành hoạt động bay.
Hiện các đơn vị đang tập trung hoàn thiện những hạng mục trọng yếu tại nhà ga hành khách, hệ thống giao thông nội cảng, hạ tầng kỹ thuật, nhà ga hàng hóa số 1, các công trình phụ trợ và nhà để xe. Song song với đó, thiết bị được chạy thử và quy trình vận hành tổng thể (ORAT) được triển khai nhằm kiểm tra mức độ sẵn sàng của nhân lực, hệ thống, quy trình; đánh giá rủi ro trước khi sân bay đi vào hoạt động.
Về thủ tục pháp lý, ACV đang hoàn thiện hồ sơ, tài liệu khai thác để trình cơ quan chức năng phê duyệt. Dự kiến trong tháng 10 và tháng 11/2026, Cục Hàng không Việt Nam cùng các cơ quan quản lý Nhà nước xem xét, phê duyệt những thủ tục quan trọng, gồm giấy chứng nhận khai thác cảng hàng không, giấy phép cung cấp dịch vụ, tài liệu khai thác sân bay, tài liệu khai thác nhà ga T1 và chương trình an ninh hàng không.
Theo ACV, sân bay Long Thành sẽ áp dụng mô hình “hành trình không giấy tờ”, đồng bộ với hệ thống định danh điện tử VNeID và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Hành khách được xác thực danh tính bằng căn cước công dân gắn chip và camera nhận diện khuôn mặt tại 3 điểm chính: quầy làm thủ tục, khu vực kiểm soát an ninh và cổng lên máy bay.
Nhà ga được trang bị hệ thống cổng tự động với 12 làn kiểm soát an ninh hoàn toàn bằng sinh trắc học. Công nghệ nhận diện khuôn mặt hoặc mống mắt giúp đối chiếu dữ liệu trong vài giây, giảm các thao tác xuất trình vé và giấy tờ nhiều lần như phương thức thủ công.
Ở khâu kiểm tra an ninh, hệ thống có 28 máy soi chiếu CT thế hệ mới cùng 28 bộ phân loại. Công nghệ CT tạo hình ảnh 3D chi tiết bên trong hành lý, hỗ trợ tự động phát hiện chất nổ hoặc vật cấm mà không yêu cầu hành khách lấy đồ vật ra khỏi vali.
Một trong những hạng mục công nghệ đáng chú ý tại sân bay Long Thành là hệ thống xử lý hành lý tự động tốc độ cao (BHS), với tổng chiều dài băng chuyền khoảng 24 km, kết nối trực tiếp với hạ tầng nhà ga thông minh.
Hệ thống sử dụng công nghệ khay độc lập ICS (Independent Carrier System). Theo đó, mỗi kiện hành lý được đặt trên một khay riêng có gắn chip theo dõi, giúp vận chuyển tốc độ cao và định tuyến chính xác, đồng thời hạn chế ma sát, tình trạng kẹt, rách hoặc thất lạc hành lý.
Kết hợp với hệ thống này và công nghệ sinh trắc học, hành khách có thể tự làm thủ tục gửi hành lý (self-bag drop), từ cân hành lý, in và dán thẻ đến đưa hành lý vào hệ thống mà không cần nhân viên hỗ trợ tại quầy.
Trong hoạt động điều hành bay, sân bay còn có tháp điều hành không lưu thông minh, thiết kế hình búp sen, cao 123 m và được giới thiệu là tháp điều hành không lưu cao nhất Việt Nam. Công trình giữ vai trò điều hành toàn bộ hoạt động bay tại sân bay.
Theo ACV, sân bay Long Thành được xây dựng tại phường Long Thành, thành phố Đồng Nai, trên diện tích 5.000 ha. Dự án có tổng mức đầu tư khái toán hơn 16 tỷ USD, chia thành 3 giai đoạn.
Trong đó, giai đoạn 1 có vốn đầu tư hơn 5,4 tỷ USD, công suất thiết kế 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm. Khi hoàn thành toàn bộ các giai đoạn, sân bay dự kiến đạt công suất 100 triệu hành khách và 5 triệu tấn hàng hóa mỗi năm, hướng tới trở thành trung tâm trung chuyển hàng không hàng đầu Đông Nam Á.
Việc hoàn thiện hạ tầng, chạy thử thiết bị, kiểm tra quy trình vận hành và hoàn tất các thủ tục pháp lý đang được triển khai nhằm phục vụ mục tiêu đưa sân bay Long Thành vào khai thác thương mại từ tháng 12/2026.
QH (theo TTXVN)
