(HPĐT)- Sau một thời gian lắng xuống, gần đây, những quảng cáo về công dụng của các loại “thần dược” từ động vật hoang dã lại ngập tràn trên các trang mạng internet. Nhiều người tin theo những lời quảng cáo này với hy vọng thoát khỏi những bệnh mãn tính, nhưng rồi mất khối tiền mua về, sử dụng hết lần này đến lần khác, bệnh vẫn không thuyên giảm, có trường hợp còn nặng thêm.
Một số loại dạ dày nhím rừng được giới thiệu trên nhóm kín Facebook "đặc sản núi rừng".
Không cần dùng đến Google, chỉ cần gõ cụm từ như “cao động vật”, “chế phẩm động vật hoang dã” ngay trên thanh công cụ của các ứng mạng xã hội như Facebook, Tiktok, sẽ xuất hiện vô số kết quả từ những hội nhóm công khai đến các nhóm kín, tài khoản cá nhân bán các loại chế phẩm từ động vật hoang dã. Trong các nội dung quảng cáo thường xuất hiện một người mặc áo giống đồng phục của các bác sĩ giới thiệu về công dụng thần kỳ của các loại thực phẩm chức năng này.
Sản phẩm phổ biến nhất được giới thiệu trong các hội nhóm này là dạ dày nhím rừng, vảy tê tê, túi mật kỳ đà, con bổ củi khô… Các sản phẩm thường được đựng trong túi ni lông, không bao bì, không nhãn mác. Để tạo lòng tin của khách hàng, người bán thường dẫn nguồn thông tin chứng minh công dụng thông qua các nghiên cứu của những tổ chức chuyên ngành có tên rất “kêu” như: “Hiệp hội nghiên cứu, ứng dụng y học dân tộc”, “Liên minh thầy thuốc y học cổ truyền”… Tuy nhiên, khi kiểm tra, tất cả những tổ chức này không có thực, chỉ tồn tại trên nội dung quảng cáo của người bán.
Anh Lê Hoàng Trung ở khu Đông Trung Hành, phường Đằng Lâm (quận Hải An) phản ánh, cách đây 3 tháng, anh mua dạ dày nhím rừng với giá gần 800 nghìn đồng. Người bán giao hàng từ Yên Bái kèm theo hướng dẫn sử dụng chi tiết là phải sao khô vàng, nghiền thành bột rồi trộn lẫn với nghệ và mật ong thành một loại dung dịch sệt sệt, chia thành nhiều lần uống 2 đến 3 lần/ngày, sử dụng “thần dược” này từ 7 đến 10 ngày sẽ phát huy tác dụng. Nhưng uống hết 3 tháng với tổng số tiền mua dạ dày nhím lên tới gần 10 triệu đồng, bệnh đau dạ dày, đại tràng của anh cũng không thuyên giảm.
Bác sĩ chuyên khoa 2 Nguyễn Hữu Chung, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng y học cổ truyền (quận Ngô Quyền) thông tin: Trong mỗi bài thuốc y học cổ truyền đều có 4 vị thuốc bắt buộc, gồm quân, thần, tá, sứ. Trong đó, quân là vị thuốc chính, chủ đạo; các vị còn lại có tác dụng hỗ trợ, có tác dụng dẫn thuốc đến vị trí cần điều trị. Thực tế, các loại chế phẩm từ động vật hoang dã như dạ dày nhím cũng đều được coi là một vị thuốc trong y học cổ truyền. Song đây không phải vị thuốc chính, do đó việc quảng cáo công năng chữa bệnh giống như “thần dược” nêu trên là không có căn cứ.
Các bác sĩ tại Trung tâm nghiên cứu và ứng dụng y học cổ truyền cho biết, mỗi nhóm bệnh được chia thành nhiều thể khác nhau, không thể áp dụng chung một bài thuốc với tất cả người bệnh. Tùy thuộc vào triệu chứng qua thăm khám lâm sàng người bệnh, các bác sĩ Đông y sẽ xác định thể bệnh cũng như chỉ định điều chế các vị thuốc, gia giảm phù hợp mới có hiệu quả. Do đó, các loại chế phẩm từ động vật hoang giã không phải là "thần dược" có thể chữa mọi bệnh. Thậm chí, việc tùy tiện sử dụng các loại sản phẩm không rõ nguồn gốc có thể dẫn tới ngộ độc, gây ảnh hưởng xấu tới sức khỏe người sử dụng.
Không những vậy, việc tùy tiện sử dụng các chế phẩm từ động vật hoang dã mà không có hồ sơ hợp pháp còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định tại Điều 23, Nghị định 35/2019/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 14, điều 1, Nghị định 07/2022/NĐ-CP của Chính Phủ. Tùy theo giá trị của số chế phẩm hoang dã bị thu giữ, người vi phạm sẽ bị phạt tiền từ 1 triệu đến 360 triệu đồng.
Do đó, để tránh nguy cơ “tiền mất, tật mang”, người dân cần cân nhắc kỹ, không sử dụng tùy tiện các sản phẩm chế biến từ động vật hoang dã. Cơ quan quản lý chuyên ngành phối hợp ngành y tế, các đơn vị cung cấp internet, dịch vụ mạng xã hội rà soát nội dung quảng cáo, loại bỏ những quảng cáo không phù hợp. Đồng thời lập hồ sơ, xử lý vi phạm theo quy định, chấm dứt tình trạng bán hàng nêu trên./.
Minh An
