(HPĐT)- Để tăng cường sức khỏe trước tình hình dịch bệnh gia tăng, nhiều người sử dụng các loại thực phẩm chức năng (TPCN) với mong muốn tăng sức đề kháng hoặc hồi phục sức khỏe sau khi nhiễm bệnh. Việc sử dụng TPCN không có sự tư vấn của bác sĩ, dược sĩ có thể ảnh hưởng đến sức khỏe.
Người dân cần chủ động tìm hiểu, lắng nghe tư vấn của bác sĩ khi có ý định sử dụng TPCN nâng cao sức khỏe.
Nguy hại vì bồi bổ sai cách
Vừa kết thúc đợt điều trị COVID-19 tại nhà vào ngày 18-2 vừa qua, bà Bùi Thị Thu, 52 tuổi, ở phường Đằng Giang (quận Ngô Quyền) vội tìm mua đủ loại TPCN làm đẹp da, ngăn rụng tóc, giải độc gan được quảng cáo có nguồn gốc hàng xách tay từ Australia tại một địa chỉ bán “hàng xách tay” gần nhà. Tuy nhiên, chỉ sau 5 ngày uống các loại thuốc trên, bà Thu phải vào bệnh viện khám sức khỏe vì thấy chán ăn, rối loạn tiêu hóa. Bà Thu cho biết: Nghe mọi người cảnh báo về nguy cơ rụng tóc nhiều, sạm da sau khi mắc COVID-19, tôi khá lo lắng và mua các sản phẩm trên sau khi tham khảo kinh nghiệm từ bạn bè. Tuy nhiên, do các sản phẩm chỉ có tiếng nước ngoài nên liều lượng, cách uống tôi đều nghe theo tư vấn của người bán. Chỉ đến khi vào bệnh viện khám bệnh, tôi mới biết những ngày qua mình sử dụng TPCN sai chỉ định. Theo đó, tôi thường uống sản phẩm collagen hỗ trợ đẹp da vào trước mỗi bữa ăn, khi bụng đói- điều tối kỵ khi bổ sung thực phẩm này. Ngoài ra, loại TPCN ngăn rụng tóc mà tôi uống kết hợp cũng chứa lượng lớn hoạt chất collagen, dẫn đến việc dung nạp quá nhiều thành phần này cùng một lúc.
Để bồi bổ cho bố, mẹ trước nguy cơ xâm nhập của dịch bệnh, anh Vũ Minh Nhật, 35 tuổi, ở phường Đông Hải 1 (quận Hải An) lại chọn mua yến sào, cao sâm cho bố, mẹ sử dụng. Theo tư vấn của người bán hàng, đây là hai loại thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao, rất bổ dưỡng đối với mọi người, nhất là trẻ em và người cao tuổi. Do bố anh sợ mùi tanh của tổ yến thô nên khi chế biến, anh cho thêm nhiều đường phèn, cao sâm, nhãn để tăng độ ngọt. Tuy nhiên, chính điều đó khiến chỉ số đường huyết tăng cao khiến bố của anh phải nhập viện cấp cứu.
Bác sĩ Lê Xuân Trực, Trưởng khoa Nội tổng hợp (Bệnh viện Quốc tế Green) cho biết: bên cạnh những lợi ích mà TPCN mang lại thì cũng có nhiều vấn đề cần được lưu tâm và cân nhắc khi sử dụng. Trong đó, nhiều loại hoạt chất chưa được tiến hành nghiên cứu đầy đủ, chưa có dữ liệu thử nghiệm lâm sàng và chưa được Bộ Y tế cấp phép lưu hành. Nếu người dân sử dụng những loại thuốc hoặc TPCN đó sẽ có nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe. Đặc biệt là những người mắc bệnh lí như cao huyết áp, giãn tĩnh mạch, tiểu đường... phải sử dụng nhiều loại thuốc để điều trị. Người bị tiểu đường mà dùng nhiều nhân sâm, TPCN có đường, thậm chí ăn nhiều trái cây chứa lượng đường lớn rất dễ bị tăng huyết áp, có hại cho người bệnh.
Không tùy tiện sử dụng thực phẩm chức năng
Theo bác sĩ Lê Xuân Trực: Một số loại TPCN được rao bán trên mạng internet có chứa thành phần đông y, paracetamol phải sử dụng theo chỉ định của bác sĩ. Vì nếu sử dụng quá liều sẽ gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, như rối loạn tiêu hóa, tăng men gan. Bởi vậy, người dân cần tìm hiểu, thận trọng trước các sản phẩm bảo vệ sức khỏe và chỉ nên mua TPCN ở các cửa hàng, nhà thuốc có uy tín để tránh trường hợp mua phải hàng giả, kém chất lượng. Tốt nhất, người sử dụng nên hỏi ý kiến bác sĩ để được tư vấn về việc sử dụng TPCN và cần báo cáo ngay với cán bộ y tế về bất kì tác dụng phụ nào xảy ra trong quá trình sử dụng. Đáng lưu ý, việc bồi bổ, chăm sóc sức khỏe bằng việc ăn uống đủ chất dinh dưỡng là tốt nhất, chú trọng xây dựng chế độ ăn lành mạnh, gồm nhiều rau xanh, trái cây tươi. Còn nếu muốn bổ sung thêm vitamin bằng đường uống, người dân nên tham khảo ý kiến chuyên gia y tế về sản phẩm, liều lượng thích hợp, đặc biệt là ở trẻ em và người lớn tuổi.
Ông Trần Ly Cơ, tư vấn viên Hội Đo lường và bảo vệ người tiêu dùng Hải Phòng cho biết: Qua đường dây nóng, không ít người phản ánh với Hội về việc mua phải TPCN “xách tay” kém chất lượng hoặc người bán tư vấn sử dụng không hợp với thể trạng người dùng, hướng dẫn sai liều lượng. Trên thực tế, việc kiểm soát chất lượng TPCN “xách tay” còn gặp nhiều khó khăn. Điều đáng nói, ngoài bảo đảm những điều kiện về nhập khẩu, phần lớn các sản phẩm đều không có tem phụ tiếng Việt, khiến người dân gặp khó khăn trong việc hiểu rõ công dụng, cách sử dụng, thường tin dùng theo lời quảng cáo của người bán. Bởi vậy, khi nhận thấy sản phẩm mình mua có dấu hiệu nhập lậu hoặc kém chất lượng, người tiêu dùng cần báo ngay các cơ quan chức năng để được hướng dẫn khiếu nại, xử lý kịp thời. Từ đó, các đơn vị cũng sẽ có cơ sở để phát hiện, xử phạt nghiêm những cá nhân rao bán TPCN trái với quy định pháp luật./.
Bài và ảnh: LINH ANH
